Ένας Άγγλος λόρδος, μια Ελληνίδα και ένα έργο που έμεινε στην ιστορία. Ένα γραπτό έργο τέχνης, που συμπυκνώνει την αγάπη του ποιητή για την χώρα που θαύμαζε και την κοπέλα για την οποία έχασε ξαφνικά τα λογικά του.
Το 1778, γεννήθηκε στην Αγγλία ο ευγενής Τζορτζ Γκόρντον Μπάιρον. Ο λεγόμενος στην χώρα μας, λόρδος Βύρωνας. Ο φιλέλληνας πολιτικός, ποιητής και υπέρμαχος του Επαναστατικού Αγώνα.
Ο λόρδος Βύρων, ήταν μια πολυσχιδής προσωπικότητα. Όσο βρισκόταν στην Μεγάλη Βρετανία, ασχολούνταν με την συμμετοχή στις συνεδριάσεις της Βουλής των Λόρδων, παράλληλα με την συγγραφή ποιημάτων. Στην αρχή, τα γραπτά του δεν είχαν ιδιαίτερη επιτυχία και όταν τελικά ένα από αυτά απέκτησε μεγάλη απήχηση, ούτε ο ίδιος δεν το περίμενε.
Ανήσυχο πνεύμα, προκαλούσε πολλές «φασαρίες» και οι κακές γλώσσες της αυστηρής βρετανικής κοινωνίας δεν τον άφηναν σε ησυχία. Έτσι, αποφάσισε κάποια στιγμή να ξεκινήσει να ταξιδεύει. Λόγω των Ναπολεόντειων πολέμων, κινήθηκε κυρίως στις χώρες τις Νότιας Ευρώπης, εξερευνώντας τις θάλασσες της Μεσογείου.
Το 1809, βρισκόταν με τον φίλο του John Cam Hobhouse σε ένα από τα πλοία που έπλεαν στα επικίνδυνα τότε νερά, με κατεύθυνση προς ανατολάς. Έφτασαν στην τουρκοκρατούμενη Ελλάδα και επισκέφθηκαν κάποιες από τις ομορφιές του Νοτιά της. Την ημέρα των Χριστουγέννων του ίδιου έτους, πάτησαν για πρώτη φορά το πόδι τους στην Αθήνα.
Σε ένα αρχοντικό σπίτι, στην περιοχή Ψυρρή, έμενε η χήρα του Υποπρόξενου της Μεγάλης Βρετανίας, του Προκόπιου Μακρή, η οποία για να τα βγάλει πέρα μετά τον θάνατο του, άρχισε να ενοικιάζει δωμάτια του σπιτιού της στους πολλούς και συνεχώς αυξανόμενους ξένους περιηγητές που επισκέπτονταν τότε την ξακουστή πόλη της αρχαιότητας.
Σε αυτό το αρχοντικό, αποφάσισαν να περάσουν τα Χριστούγεννα και τους υπόλοιπους τρεις μήνες, ο λόρδος Βύρων και ο συνταξιδιώτης του. Στο σπίτι αυτό, έμεναν και οι τρεις κόρες της χήρας, οι οποίες μάγεψαν κυριολεκτικά τον 21χρονο τότε Άγγλο ποιητή.
Η ομορφιά τους ήταν γνωστή στην πόλη, όπως και η μόρφωσή τους. Αυτή, όμως, που τον «τρέλανε» ήταν η μικρότερη από τις τρεις αδελφές, η Θηρεσία ή αλλιώς Τερέζα. Ήταν τέτοια η ομορφιά της 12χρονης Τερέζας Μακρή, που οι Αθηναίοι την φώναζαν «νεραϊδογέννητη». Ο ίδιος ο Βύρων, λέγεται ότι όταν την είδε, γύρισε στον φίλο του και του ψιθύρισε «Κοίτα John, μια από τις Καρυάτιδες ζωντάνεψε…».
Ο έρωτας του για αυτήν ήταν θυελλώδης και κεραυνοβόλος. Περιπλανώμενος στην χειμωνιάτικη Αθήνα των αρχών του 19ου αιώνα, δεν συγκινήθηκε τόσο από τις κλασικές αρχαιότητες, τα λαμπρά σημάδια των αρχαίων Ελλήνων, αλλά από την ζωή των τότε ανθρώπων, από τις αγορές και τα παζάρια τους, από το σθένος τους και την ψυχική τους δύναμη, όλα στοιχεία από τα οποία άντλησε αστείρευτη έμπνευση εκείνη την περίοδο.
Μούσα για την ποίησή του, όμως, έκανε την Τερέζα. Ο έρωτας του έμεινε ανεκπλήρωτος. Την θαύμαζε σαν σύμβολο του κλασικού ελληνικού κάλλους και την έκανε πρωταγωνίστρια των ονείρων του. Μόνο πλατωνικά και καλλιτεχνικά μπορούσε να εκφράσει την άκαυστη φλόγα που του είχε ανάψει η μικρή Ελληνίδα.
Όταν ήρθε η ώρα να φύγει από την Ελλάδα και να αναχωρήσει για την Κωνσταντινούπολη, έγραψε για αυτήν ένα ποίημα που σημάδεψε την μορφή της. Με τίτλο «Maid of Athens», δηλαδή «Η Κόρη των Αθηνών», ο λόρδος Βύρων ανέπτυξε ένα έργο στο οποίο ύμνησε την ομορφιά της και το άγριο (όπως λέει ο ίδιος) βλέμμα της και την αποκάλεσε στα ελληνικά «ζωή μου».
Η Τερέζα έγινε ευρέως γνωστή από τον έρωτα του Άγγλου ποιητή και στην υπόλοιπη ζωή της γνώρισε πολλά ακόμα σημαντικά πρόσωπα της εποχής. Μετά, όμως, την αναχώρηση του λόρδου Βύρωνα από την Αθήνα, δεν θα την έβλεπε ποτέ ξανά. Ο λόρδος πέθανε από πυρετό στο Μεσολόγγι, το 1824, κατά τη διάρκεια των μαχών της Επανάστασης, στην οποία ήθελε να συμβάλλει με όποιον τρόπο μπορούσε.
Η Τερέζα, παντρεύτηκε έναν Άγγλο αξιωματικό και έπειτα πρόξενο της Μεγάλης Βρετανίας στην Ελλάδα. Έκανε μία κόρη και είχε μια μακρά ζωή. Πέθανε στην ηλικία των 86 ετών, με τους γλυκούς στίχους του λόρδου να την συνοδεύουν.
Ένας χριστουγεννιάτικος έρωτας που στόλισε την χειμωνιάτικη Αθήνα του 1809 και χαράχτηκε στην ιστορία μέσα από τις ποιητικές γραμμές του ερωτευμένου λόρδου, που αγάπησε την Κόρη αυτή των Αθηνών, όσο αγάπησε και την Ελλάδα της εποχής του.
Βιβλιογραφία:
