Μία από τις ειδήσεις που πέρασε σχεδόν απαρατήρητη στην Ελλάδα είναι ότι δύο από τους έξι δικαστές του Ανωτάτου Δικαστηρίου των ΗΠΑ που ψήφισαν κατά των δασμών του Trump (η απόφαση λήφθηκε με ψήφους 6 έναντι 3) έχουν διοριστεί από τον ίδιο προσωπικά. Θα μπορούσε κάποιος να ισχυριστεί ότι αυτή είναι μια απόδειξη της λειτουργίας της Δημοκρατίας στις ΗΠΑ. Ανεξάρτητα απ’ αυτό δεν μπορεί να μην δει κάποιος την πολιτική διάσταση. Ο Trump είναι σήμερα πανίσχυρος. Τόσο όσο θα του επιτρέψει, τελικά, το ίδιο το αμερικανικό σύστημα.
Αυτή όλη είναι μία αμερικανική οπτική στα πράγματα. Για την Ελλάδα έχει μικρή σημασία. Το αν δηλαδή ο Trump έχει υποστεί μια σημαντική πολιτική ήττα ή όχι. Και το λέμε αυτό επειδή δεν έχουμε την πολυτέλεια ως χώρα να μας αρέσει ή να μην μας αρέσει ο Trump. Το συμφέρον της Ελλάδας είναι να έχει μια προνομιακή σχέση με τις ΗΠΑ και τη διοίκηση Trump. Στον ανώμαλο κόσμο που ζούμε, με τους αναθεωρητές να απειλούν καθημερινά τα «ευρωπαϊκά κεκτημένα», έχει, τελικά, σημασία για μια μικρή χώρα να κερδίζει χρόνο. Και η Ελλάδα δεν μπορεί να έχει άλλο στόχο σε αυτήν τη φάση. Θέλει να κερδίσει χρόνο για να συνειδητοποιήσει πώς διαμορφώνεται ο κόσμος γύρω μας και ποια είναι η θέση της σε αυτόν το νέο κόσμο.
Η κυβέρνηση Μητσοτάκη έχει προσπαθήσει σκληρά να ισορροπήσει πάνω σε ένα στενό δοκάρι γεμάτο καρφιά και γυαλιά. Είναι μία δύσκολη άσκηση που γίνεται ακόμη πιο δύσκολη από την απροθυμία του πολιτικού συστήματος να ασχοληθεί με τα σοβαρά θέματα, με εκείνα που θα απασχολούν έτσι ή αλλιώς τον ελληνικό λαό στο μέλλον, με ή χωρίς τον Κυριάκο Μητσοτάκη. Και πρέπει να πούμε ότι στον αγώνα αυτόν ο Κυριάκος Μητσοτάκης έχει επιδείξει μεγάλες αρετές. Χωρίς αυτό να σημαίνει ότι δεν ελλοχεύει πάντοτε ο κίνδυνος του ατυχήματος. Οι συνθήκες που μας έχρισαν μέρος του μεγάλου project του Κάθετου Διαδρόμου, για παράδειγμα, μπορούν να αλλάξουν. Εύκολα.
Η ουσία είναι ότι όσο πιο κοντά βρίσκεται η Ελλάδα στα συμφέροντα των ΗΠΑ σε αυτήν τη φάση, τόσο πιο πολύ απομακρύνεται το ενδεχόμενο του ατυχήματος. Δεν εξαφανίζεται, αλλά περιορίζεται.
Η απόφαση του Ανωτάτου Δικαστηρίου, πάντως, έχει από μόνη της ενδιαφέρον. Και μας δείχνει ότι το «σύστημα» στις ΗΠΑ είναι αποφασισμένο να προστατεύσει τα δικά του δεδομένα. Οι δύο δικαστές που ψήφισαν κατά του… ευεργέτη τους είχαν πολλούς λόγους για να το κάνουν. Και έναν μόνο για να μην το κάνουν: Να μην αμφισβητήσουν τη δύναμη του προέδρου Trump. Και το έκαναν! Αυτό πρακτικά σημαίνει ότι μπορεί να έχουμε εξελίξεις σε πολιτικό επίπεδο στις ΗΠΑ που θα υποχρεώσουν τον Trump να ασχολείται περισσότερο με τα εσωτερικά και λιγότερο με τα εξωτερικά θέματα. Το επαναλαμβάνουμε για να μην χαθούμε στη «μετάφραση». Η Ελλάδα δεν έχει ούτε να κερδίσει ούτε να χάσει από όλο αυτό, όσο υπάρχει η οικονομική συνεργασία με τις ΗΠΑ. Υπάρχει όμως ένα παράθυρο για την ΕΕ, αν η ίδια θέλει να εκμεταλλευτεί τον δικό της … κερδισμένο χρόνο και να αναδιοργανωθεί. Μέσα απ’ αυτό το πρίσμα μας αφορά και μας, αλλά δευτερευόντως.
Για την ιστορία: Οι δύο δικαστές που διορίστηκαν στο παρελθόν από τον Trump και τον... έστησαν στον τοίχο είναι οι: Neil Gorsuch, που διορίστηκε από τον Donald J. Trump το 2017 και ανέλαβε καθήκοντα στις 10 Απριλίου 2017 μετά την επιβεβαίωσή του από τη Γερουσία. Και Amy Coney Barrett – διορίστηκε από τον Trump το 2020, με την ανακοίνωση της υποψηφιότητάς της στις 26 Σεπτεμβρίου 2020 και την επιβεβαίωσή της από τη Γερουσία στις 26 Οκτωβρίου 2020.
Θανάσης Μαυρίδης
