Από την αρχή της Ιστορίας, κύρια σημασία είχε η επικοινωνία. Η μετάδοση ενός ή παραπάνω μηνυμάτων με οποιονδήποτε τρόπο. Κάτι άλλο που είχε επίσης σημασία, ήταν οι πομποί και οι δέκτες αυτών των μηνυμάτων. Έχουν υπάρξει άπειρες φορές στην ανθρώπινη ιστορία, που τα πιο μικρά και τα πιο μεγάλα «μηνύματα», δεν ήταν για όλους.
Σε πολλές περιπτώσεις οι πληροφορίες των μηνυμάτων κάθε μορφής, έπρεπε να μαθευτούν από έναν συγκεκριμένο «παραλήπτη». Πάντα, όμως, υπήρχε ο κίνδυνος να διαρρεύσουν. Έτσι, ανέκαθεν υπήρχε η ανάγκη προστασίας πληροφοριών. Η ανάγκη να αποκρυφθούν, να διατηρηθούν κρυφές. Σε αυτό, βοήθησε η κρυπτογραφία.
Από την αρχαιότητα, από την ανακάλυψη της γραφής και μετά, ξεκινά η κρυπτογραφία. Οι αρχαίοι Αιγύπτιοι, το 1.900 π.Χ., εφάρμοζαν έναν από τους πιο απλούς (αρχικά) τρόπους κρυπτογράφησης. Τροποποιούσαν τα ιερογλυφικά, άλλαζαν κάπως την μορφή του καθενός από αυτά, με αποτέλεσμα να θέλει μια παραπάνω προσπάθεια για να διαβαστεί ένα μήνυμα.
Στην αρχαία Ελλάδα, μαθαίνουμε από διάφορες πηγές κάποιους άλλους, ευφάνταστους τρόπους απόκρυψης πληροφοριών. Λέγεται, ότι οι αρχαίοι Έλληνες είχαν δημιουργήσει ένα από τα πρώτα εργαλεία κρυπτογράφησης, την λεγόμενη «Σκυτάλη».
Η σκυτάλη, ήταν ένας πολύπλευρος κύλινδρος συγκεκριμένου μεγέθους και πάχους, πάνω στον οποίο τυλιγόταν μια λωρίδα περγαμηνής ή δέρματος. Πάνω σε αυτήν, έγραφαν το μήνυμα που ήθελαν. Όταν έπαυε να είναι τυλιγμένη στον κύλινδρο, το μήνυμα δεν έβγαζε κανένα απολύτως νόημα. Για να διαβαστεί, έπρεπε να τυλιχθεί και πάλι σε έναν ίδιο κύλινδρο από τον δέκτη του μηνύματος.
Ο λεγόμενος «Πατέρας της Ιστορίας», ο Ηρόδοτος, έχει γράψει μια πολύ ενδιαφέρουσα ιστορία. Στα τέλη του 6ου αιώνα π.Χ., ο τύραννος της Μιλήτου Ιστιαίος, βρέθηκε μετά από διάφορα γεγονότα αιχμάλωτος του βασιλιά των Περσών, στην πρωτεύουσά τους. Θέλοντας να βρει τρόπο να γυρίσει πίσω στην Μίλητο, προσπάθησε να στείλει ένα μήνυμα στον ξάδερφο και αντικαταστάτη του, τον Αρισταγόρα.
Η Μίλητος και όλα τα ιωνικά παράλια της Μικράς Ασίας, βρίσκονταν υπό την κυριαρχία των Περσών. Σκέφτηκε, λοιπόν, ότι η καλύτερη λύση ήταν να επαναστατήσει η πόλη. Πώς να στείλει, όμως, ένα τέτοιο μήνυμα ενώ κινδύνευε ήδη; Τότε του ήρθε μια ιδέα. Ξύρισε το κεφάλι του πιο έμπιστου δούλου του και έγραψε το μήνυμα στο δέρμα του. Περίμενε μέχρι να ξαναφυτρώσουν τα μαλλιά του και τον έστειλε στον ξάδερφό του στην Μίλητο, ο οποίος για να το διαβάσει μάλλον ξύρισε ξανά τα μαλλιά του δούλου.
Κατά την περίοδο της κυριαρχίας των Ρωμαίων, ο Ιούλιος Καίσαρας λειτούργησε με ένα δικό του σύστημα. Εν καιρώ πολέμων, για να επικοινωνούν μεταξύ τους οι λεγεώνες χωρίς να προδίδονται, τα μηνύματα γράφονταν με τον τρόπο που τους είχε μάθει ο στρατηγός τους. Κάθε γράμμα ενός μηνύματος, αντικαθίστατο από το τρίτο γράμμα που το ακολουθούσε στην αλφαβήτα. Παραδείγματος χάριν, το «Α» γραφόταν ως «D» (στα ελληνικά, αντί για «Α» έγραφαν «Δ»).
Κατά τον Μεσαίωνα, εφευρέθηκαν διάφορα άλλα εργαλεία, που είχαν ως βάση τα αρχαία. Η απόκρυψη πληροφοριών και οι τεχνικές της, όμως, θεωρούνταν πρακτικές αποκρυφισμού. Με λίγα λόγια, έμπαιναν στα χωράφια της μαύρης μαγείας, γι’ αυτό και απαγορεύονταν αυστηρά. Τουλάχιστον στην Δύση. Στην Ανατολή, οι Άραβες όσο ασχολούνταν και ανέπτυσσαν τον κλάδο της μαθηματικής επιστήμης, παράλληλα εξελίχθηκαν και σε πολύ καλούς κρυπτογράφους.
Όλη αυτή η, σχετικά αργή, εξέλιξη κορυφώθηκε κατά την διάρκεια του Α’ και του Β’ Παγκοσμίου πολέμου. Τότε, όταν η ασφαλής μετάδοση πληροφοριών ήταν απίστευτα κρίσιμη, η κρυπτογραφία έκανε άλματα. Δημιουργήθηκαν νέα συστήματα κρυπτογράφησης και κρυπτομηχανές. Μία από τις γνωστότερες ήταν η λεγόμενη «Enigma», την οποία εφηύραν οι Γερμανοί και πήρε χρόνια μέχρι να μπορέσουν να αποκρυπτογραφηθούν τα κείμενά της. Όταν τελικά έγινε αυτό, μάλιστα, κρίθηκε η έκβαση του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου.
Από τις σκοτεινές αυτές περιόδους και μετά, η κρυπτογραφία πήρε άλλες διαστάσεις. Μετά το πέρας των πολέμων, ενδιαφέρθηκαν για αυτήν διάφοροι ακαδημαϊκοί, κυβερνήσεις και οργανισμοί. Έτσι, μπόρεσε να γίνει ένας αυτόνομος κλάδος, ο οποίος μέχρι σήμερα μελετάται, ερευνάται, αλλά και εφαρμόζεται συστηματικά.
Βιβλιογραφία:
