Μία από τις σκληρότερες και γνωστότερες μάχες σε ολόκληρη την Ιστορία. Λίγοι Έλληνες εναντίον μιας δεκαπενταπλάσιας σχεδόν δύναμης. Ένας στρατηγός που προσωποποιεί πλέον την ίδια την έννοια του θάρρους και της τιμής και ένας προδότης. Ή ακριβέστερα, Ο προδότης.
Βρισκόμαστε στις Θερμοπύλες. Αύγουστος του 480 π.Χ. Κάτω από τον καυτό ήλιο του καλοκαιριού, δύο στρατοί έμελλε να συγκρουστούν. Για χρόνια οι Πέρσες προσπαθούν να υποτάξουν και την υπόλοιπη Ελλάδα, αφού έχουν στα χέρια τους την Θράκη και την Μακεδονία. Με πλοία κατευθύνονται προς το Αρτεμίσιο και στρατός ξηράς έχει σταλεί στην περιοχή των Θερμοπυλών.
70.000 ή 300.000 (δεν έχει εξακριβωθεί από τις πηγές) Πέρσες, φτάνουν στα στενά. Εκεί, 7.000 μόνο Έλληνες, προερχόμενοι από διάφορες περιοχές, περιμένουν υπομονετικά την σύγκρουση. Οι Πέρσες στόχευαν να περάσουν τα στενά και να κατεβούν από εκεί στην Νότια Ελλάδα, την Αθήνα και έπειτα στην Πελοπόννησο.
Ο ελληνικός στρατός, όμως, είναι αποφασισμένος να νικήσει, παρά την αριθμητική υπεροχή του εχθρού. Κι αν δεν νικήσει, έστω να καθυστερήσει όσο το δυνατόν περισσότερο της επέλασή του. Παραταγμένος σε μια ελώδη περιοχή, κλείνοντας τον δρόμο που οδηγούσε από τον Μαλιακό κόλπο στο όρος Καλλίδρομο και έπειτα στην Βοιωτία, θα ακολουθούσε την τακτική του και ό,τι γινόταν.
Όταν ο βασιλιάς των Περσών, ο Ξέρξης, έφτασε μαζί με τον στρατό του στο σημείο της μάχης, δεν επιτέθηκε αμέσως. Βλέποντας την μικρή δύναμη των Ελλήνων, περίμενε τέσσερεις μέρες, πιστεύοντας ότι θα τα παρατούσαν μπροστά στον τεράστιο στρατό του και θα έφευγαν τρέχοντας. Τίποτα τέτοιο, όμως, δεν συνέβη. Οι Έλληνες δεν το κουνούσαν από εκεί.
Έστειλε αγγελιαφόρους, για να τους πουν ότι τους έδινε μια τελευταία ευκαιρία για να υποχωρήσουν και να αποφευχθεί η αιματοχυσία. Με λίγα λόγια, τους είπε να παραδώσουν τα όπλα. Η αμετάκλητη και επική απάντηση ήρθε από τον στρατηγό των Ελλήνων, τον βασιλιά της Σπάρτης, Λεωνίδα. «Μολών λαβέ». «Έλα να τα πάρεις».
Ξεκινά η επίθεση των Περσών. Ο στρατός τους, αν και υπεράριθμος του ελληνικού, δεν μπορεί να κινηθεί εύκολα στο περιβάλλον της περιοχής. Το ιππικό τους, στα πλευρά του υπόλοιπου στρατού, δυσκολεύεται πάνω στο υγρό έδαφος. Το πεζικό δε, οι χιλιάδες τοξότες, προχωρούν λίγοι-λίγοι για να μπορέσουν να διατηρήσουν τον σχηματισμό τους καθώς πλησιάζουν την είσοδο του στενού που φρουρούν οι Έλληνες, αυτού με την θάλασσα από τη μία και τα βουνά από την άλλη.
Ο ελληνικός στρατός, είναι οπλισμένος με ακόντια, σπαθιά, ολόσωμες βαριές πανοπλίες και στρογγυλές ασπίδες. Κινείται με επιδεξιότητα στον χώρο και κρατά αυστηρά τον σχηματισμό του. Εκπαιδευμένος και συνηθισμένος στις μάχες σώμα με σώμα, δεν πτοείται από τα αμέτρητα λεπτά βέλη που εκτοξεύουν οι Πέρσες.
Τι συμβαίνει όμως; Κάποια στιγμή, οι Έλληνες φαίνεται να υποχωρούν. Φαίνεται σαν να κινούνται προς τα πίσω, τρέχοντας προς το στενό, σαν να εγκαταλείπουν σιγά σιγά την μάχη… Ο περσικός στρατός προχωρά και περνά την είσοδο του στενού. Τώρα τι γίνεται; Γράψε λάθος. Οι Έλληνες ορμούν και πάλι στην μάχη. Η επίθεση είναι σφοδρή, οι Πέρσες έχουν εγκλωβιστεί και πέφτουν σταδιακά, με σταθερό ρυθμό. Τέχνασμα του Λεωνίδα. Μπλόφα. Μια δήθεν υποχώρηση.
Έτσι εκτυλίσσονται οι δύο πρώτες μέρες. Οι Έλληνες, παρά τον μικρό αριθμό τους, έχουν λίγες απώλειες και βαστούν γερά. Ακούραστοι. Εμμένουν πιστοί στην τακτική του στρατηγού τους και αντέχουν ακόμα. Μάλλον, όμως, έπρεπε να κάνουν κάποιες θυσίες στον βωμό της Τύχης, γιατί δεν ήταν τελικά μαζί τους. Κάποιος τους «έκαψε».
Ένας δικός τους. Ένας Έλληνας. Ένας βοσκός, από την πόλη Τραχίνα της Φθιώτιδας. Ο Εφιάλτης. Τι εφιάλτης ήταν κι αυτός; Άγνωστο το πώς κατάφερε να κινηθεί μέσα στο στρατόπεδο των Περσών και να φτάσει στον Ξέρξη. Ο Ηρόδοτος δεν το αναφέρει. Γράφει μόνο για την πιο κρίσιμη στιγμή. Αυτή, που έκρινε ολόκληρη την μάχη. Την στιγμή της προδοσίας.
Ο βοσκός, φτάνει μπροστά στον βασιλιά της Περσίας. Του λέει, πώς ξέρει την περιοχή σαν την παλάμη του και ξέρει κι έναν τρόπο για να νικήσει τους Έλληνες. Με μια αμοιβή, θα του τα έλεγε όλα. Ο Ξέρξης άλλο που δεν θέλει. Στο οικονομικό δεν έχει θέμα. Η αυτοκρατορία είναι πλούσια.
Ο Εφιάλτης λέει, ότι υπάρχει ένα κρυφό πέρασμα. Ένα μονοπάτι στα βουνά, που οδηγεί πίσω από τα στενά των Θερμοπυλών. Η Ανοπαία Ατραπός. Με εκείνον πρώτο και οδηγό, οι «Αθάνατοι», το ανώτατο στρατιωτικό σώμα 10.000 Περσών, διασχίζουν την Ανοπαία Ατραπό και περικυκλώνουν τους Έλληνες.
Το μαντείο των Δελφών, είχε προβλέψει ότι η Σπάρτη ή ένας από τους άρχοντές της, θα χανόταν. Ο Λεωνίδας, διατάζει την αποχώρηση ενός μέρους του στρατού και υπερασπίζεται μαζί με 300 Σπαρτιάτες, 700 Θεσπιείς και 400 Θηβαίους, τα στενά. Παρότι όλοι γνωρίζουν, ότι θα ηττηθούν.
Ο Λεωνίδας, πρώτος στην μάχη και τρανός υπερασπιστής, σκοτώνεται. Οι στρατιώτες, ενώ έχουν εγκαταλείψει την επίθεση και έχουν περάσει πλέον στην άμυνα, παλεύουν ακόμα πιο μανιασμένα για να ανακτήσουν το σώμα του στρατηγού τους. Και τα καταφέρνουν. Μέχρι, τελικά, να σκοτωθεί και ο τελευταίος από αυτούς…
Ο Εφιάλτης, υιοθέτησε τον τίτλο του νούμερο 1 προδότη της αρχαιότητας, αλλά και της Ιστορίας. Η έσχατη πράξη ενός και μοναδικού ανθρώπου, που άλλαξε ολόκληρη την τροπή και όρισε την έκβαση της μάχης. Η προδοσία των δικών του ανθρώπων. Για χρυσό και χρήματα. Όλοι ξέρουμε την ιστορία μέχρι εδώ. Δικαίωση υπήρξε;
Οι Πέρσες, στις επόμενες μάχες ηττήθηκαν. Ήρθε η στιγμή, που ο Ξέρξης αποδέχθηκε την ανυπότακτη φύση των Ελλήνων και επέστρεψε τελικά στο παλάτι του στην Μέση Ανατολή, αφήνοντάς τους ήσυχους. Η Δελφική Αμφικτιονία, επικήρυξε τον Εφιάλτη έναντι (για φανταστείτε) χρηματικής αμοιβής. Ο προδότης, κατέφυγε τότε στην Θεσσαλία.
Λέγεται, ότι μετά από χρόνια, επέστρεψε στην πατρίδα του. Πιστεύοντας, μάλλον, ότι το συμβάν θα είχε ξεχαστεί. Μια μέρα που περπατούσε ίσως στην πόλη, κάποιος τον είδε. Ο Αθηνάδης, καταγόταν από την Ηράκλεια της Φθιώτιδας. Ακόμα και μετά από τόσα χρόνια, αναγνώρισε το πρόσωπο του Εφιάλτη και τον σκότωσε επιτόπου. Μια δολοφονία, έναντι των θανάτων όλων των πεσόντων της μάχης των Θερμοπυλών.
Βιβλιογραφία:
