Την αφορμή που πυροδότησε την κρίση της περασμένης εβδομάδας στις παγκόσμιες αγορές, αποτέλεσε για πολλούς η ανακοίνωση της υποψηφιότητας του Κέβιν Γουόρς για τη θέση του επικεφαλής της Ομοσπονδιακής Τράπεζας των ΗΠΑ. Βλέπετε, την ίδια ημέρα που έγινε γνωστή η απόφαση του Ντόναλντ Τραμπ, την Παρασκευή 30 Ιανουαρίου, μεταδόθηκε στα πολύτιμα μέταλλα το sell-off που είχε ξεκινήσει μία ημέρα πριν από τα crypto.
Για άλλους, η είδηση απλώς συνέπεσε με το σπάσιμο των margins στα crypto assets που είχε ως αποτέλεσμα ένα ντόμινο – χαρακτηριστικό της εποχής μας – που έφτασε μέχρι και τον μηδενισμό αναρίθμητων χαρτοφυλακίων. Σε κάθε περίπτωση, η ανακοίνωση του αντικαταστάτη του Τζερόμ Πάουελ επιτάχυνε το παγκόσμιο margin call.
Ανεξάρτητα, πάντως, από το αν η επιλογή του Γουόρς ευθύνεται ή όχι για τη χρηματιστηριακή κρίση, οι προσδοκίες των αγορών είναι μεγάλες. Διότι, θα λέγαμε ότι ο Τραμπ δεν κατέληξε στον Γουόρς απλά και μόνο για να ηγηθεί της Fed, αλλά στην ουσία τον επέλεξε ως «καπετάνιο» για τις φουρτούνες που έρχονται. Ή αν θέλετε, τις μεγάλες αναταράξεις που πλέον έχουν γίνει συνηθισμένο φαινόμενο.
Ο Γουόρς θα είναι ο άνθρωπος του οποίου οι αποφάσεις θα επηρεάσουν πάνω απ’ όλα το δολάριο και σχεδόν το σύνολο των επενδύσεων παγκοσμίως, σε μία από τις πιο κρίσιμες περιόδους στη σύγχρονη ιστορία. Οι παγκόσμιες αγορές και οι διεθνείς σχέσεις βρίσκονται σε σημείο καμπής, κάτι που αποδείχθηκε περίτρανα μεταξύ 29/1 και 5/2, όταν το bitcoin έχασε πάνω από το 1/3 της αξίας του και το ασήμι γκρεμίστηκε έως και 42%.
Το μεγάλο ερώτημα είναι αν θα αποφασίζει ο ίδιος για τη νομισματική πολιτική ή ο Αμερικανός πρόεδρος. Πάντως, τα πονταρίσματα των επενδυτών δείχνουν ότι πλέον οι αγορές αναμένουν τουλάχιστον 2 ή 3 μειώσεις επιτοκίων φέτος, ενώ μετά την ανακοίνωση του Γουόρς οι επενδυτές δίνουν πιθανότητες ακόμα και να μειωθούν τα επιτόκια από το 3,50%-3,75% σήμερα στο 2,25%-2,50% στο τέλος του έτους. Είναι ενδεικτικό ότι πριν την ανακοίνωση οι αγορές έβλεπαν το πολύ δύο μειώσεις μέσα στο 2026.
«Αν ερχόταν και μου έλεγε ότι θέλει να αυξήσει τα επιτόκια, δεν θα έπαιρνε τη δουλειά», είπε πριν λίγες ημέρες ο Τραμπ, σε συνέντευξή του στο CNBC, ενώ παραδέχθηκε ότι η Fed είναι… στη θεωρία ανεξάρτητη.
Ο Τραμπ επέλεξε έναν άνθρωπο που βλέπουν με καλό μάτι οι αγορές. Για να καταλάβουμε πόσο πολύ θεωρείται ο Γουόρς «άνθρωπος των αγορών» αρκεί να πούμε ότι κατά τη διάρκεια της τεράστιας κρίσης του 2008, αποτέλεσε τη γέφυρα μεταξύ του τότε επικεφαλής της Fed Μπεν Μπερνάνκι και των ανώτερων στελεχών της Wall Street.
Μάλιστα, η Ελίζαμπεθ Γουόρεν, το κορυφαίο στέλεχος των Δημοκρατικών στην Επιτροπή της Γερουσίας για τις Τράπεζες, είχε κατηγορήσει τον Γουόρς πως στην κρίση του 2008, ενδιαφέρθηκε περισσότερο για τη Wall Street παρά για το μαζικό κύμα ανέργων. Ο ίδιος έχει δηλώσει ότι μέχρι και σήμερα νιώθει πάνω του τα σημάδια από τις σκοτεινές ημέρες του 2008.
Όμως παρά το γεγονός ότι θεωρείται άνθρωπος με γνώση των αγορών, είναι τόσο ρευστές οι συνθήκες που ενδεχομένως αρκεί μία μόνο απόφαση του νέου «μαέστρου» των αγορών – μετά τον Μάιο που θα αναλάβει – η οποία δεν θα δικαιολογείται από τα οικονομικά στοιχεία και κατά συνέπεια δεν θα ικανοποιεί τις αγορές, για να προκληθεί νέα κρίση.
Ας δούμε πιο αναλυτικά τι σημαίνει η επιλογή του Γουόρς για τις αγορές. Να πούμε αρχικά ότι η Morgan Stanley πιστεύει ότι η επιλογή Γουόρς αποτελεί μηχανισμό σταθεροποίησης για τις αγορές. Ο Τραμπ αποφάσισε να διατηρήσει τον Κέβιν Χάσετ στον Λευκό Οίκο και να τοποθετήσει έναν άλλο συμβουλάτορά του στο τιμόνι της Ομοσπονδιακής Τράπεζας των ΗΠΑ. Επέλεξε δηλαδή να έχει δύο στενούς του συνεργάτες στις πιο νευραλγικές θέσεις, ενόψει των όσων έρχονται.
Δεύτερον, σε μία περίοδο που οι περισσότεροι εκτιμούν ότι είναι γεμάτη κινδύνους και ανασφάλεια, δίνει τα ηνία της Fed σε έναν άνθρωπο που έχει αποδείξει ότι δεν υποκύπτει στις δύσκολες στιγμές. Είναι χαρακτηριστικό ότι ο Λόιντ Μπλανκφάιν, επικεφαλής της Goldman Sachs κατά την κρίση του 2008, έχει δηλώσει ότι ο Γουόρς ήταν ατάραχος σε στιγμές χάους, επιδεικνύοντας προθυμία να ασχοληθεί ενεργά με τα προβλήματα των αγορών και ισορροπημένη ιδιοσυγκρασία.
Τρίτον, η επιλογή Γουόρς είναι ένα νόμισμα με δύο όψεις. Από τη μία πλευρά λειτουργεί καθησυχαστικά για τις αγορές γιατί είναι γνώστης και στο παρελθόν εμφανιζόταν πολύ «hawkish», αυστηρός δηλαδή σε θέματα χαλάρωσης της νομισματικής πολιτικής, επισημαίνοντας την ανάγκη μείωσης του ισολογισμού της Fed. Μία τέτοια εξέλιξη, βέβαια, θα προκαλούσε μεγάλη νευρικότητα στις αγορές ομολόγων, όμως στα μάτια των επενδυτών αποτελεί «αντίβαρο» στην επιθυμία του Τραμπ για μεγάλες μειώσεις επιτοκίων. Επίσης, αποφεύχθηκαν ονόματα που θεωρητικά δεν γνωρίζουν τόσο καλά τη δουλειά και θα λειτουργούσαν υπό τις εντολές του προέδρου.
Στον αντίποδα, ο Γουόρς ενισχύει την αβεβαιότητα διότι τελευταία δείχνει να συντάσσεται με τον Τραμπ, αναγνωρίζοντας την ανάγκη μείωσης των επιτοκίων γι’ αυτό και τα πονταρίσματα για 4 ή 5 μειώσεις φέτος. Οι μειώσεις ικανοποιούν τις αγορές αλλά εκφράζονται ανησυχίες για την ανεξαρτησία της Fed και την ευελιξία που θα έχει ο νέος κεντρικός τραπεζίτης στο να εφαρμόσει τις κατάλληλες πολιτικές.
