Μια από τις μεγαλύτερες εστίες έντασης μεταξύ ΗΠΑ και Τουρκίας φαίνεται πως κλείνει οριστικά, καθώς ομοσπονδιακή εισαγγελία του Μανχάταν κατέθεσε τη Δευτέρα συμφωνία αναβολής δίωξης (deferred prosecution agreement) για την τράπεζα Halkbank, η οποία κατηγορούνταν για τη συμμετοχή της σε ένα τεράστιο κύκλωμα παράκαμψης των αμερικανικών κυρώσεων κατά του Ιράν.
Σύμφωνα με τα έγγραφα που κατατέθηκαν στο δικαστήριο από τον Αμερικανό Εισαγγελέα Τζέι Κλέιτον, η συμφωνία δεν προβλέπει την καταβολή χρηματικού ποσού από την πλευρά της τράπεζας, παρά τις αρχικές προτάσεις της Άγκυρας για συμβιβασμό ύψους $100 εκατ., ενώ η Halkbank δεν αποδέχεται ποινική ευθύνη, διατηρώντας την αρχική της θέση.
Επίσης, η τράπεζα υποχρεούται να προσλάβει ανεξάρτητο επόπτη (monitor) που θα ελέγχει τη συμμόρφωσή της με τους κανόνες κατά του ξεπλύματος χρήματος και εφόσον η τράπεζα τηρήσει τους όρους, οι κατηγορίες για απάτη και ξέπλυμα χρήματος θα αποσυρθούν πλήρως.
«Η συμφωνία αυτή προωθεί τα ζωτικά συμφέροντα των Ηνωμένων Πολιτειών στην καταπολέμηση της χρηματοδότησης της τρομοκρατίας και της οικονομικής στήριξης προς την κυβέρνηση του Ιράν», δήλωσε ο εισαγγελέας Τζέι Κλέιτον.
Η υπόθεση Halkbank υπήρξε το «αγκάθι» στις σχέσεις Ερντογάν-ΗΠΑ για πάνω από μια πενταετία, καθώς ο Τούρκος Πρόεδρος είχε χαρακτηρίσει επανειλημμένα τη δίωξη ως «παράνομη» και «πολιτικά υποκινούμενη».
Η επίλυση της υπόθεσης έρχεται εν μέσω της ευρύτερης ανάφλεξης στη Μέση Ανατολή, με αναλυτές να επισημαίνουν ότι η Ουάσιγκτον επιθυμεί να διατηρήσει την Τουρκία ως σταθερό και ικανοποιημένο εταίρο στην περιοχή, σημειώνει το Reuters.
Η αντίδραση των αγορών ήταν ακαριαία καθώς η μετοχή της Halkbank στο χρηματιστήριο της Κωνσταντινούπολης κατέγραψε άνοδο 10%, αγγίζοντας το ανώτατο επιτρεπτό όριο διακύμανσης, αμέσως μόλις έγινε γνωστή η απόφαση του δικαστή Ρίτσαρντ Μπέρμαν να αναβάλει την προγραμματισμένη ακροαματική διαδικασία της 11ης Μαρτίου.
Υπενθυμίζεται πως η Halkbank είχε κατηγορηθεί το 2019 ότι βοήθησε το Ιράν να μεταφέρει κρυφά 20 δισ. δολάρια, χρησιμοποιώντας εικονικές εταιρείες και πλαστά παραστατικά τροφίμων για να δικαιολογήσει τις μεταφορές πετρελαϊκών εσόδων. Η υπόθεση βασίστηκε σε μεγάλο βαθμό στις καταθέσεις του Τουρκο-ιρανού εμπόρου χρυσού, Ρεζά Ζαράμπ, ο οποίος είχε δηλώσει ένοχος το 2017.
Πλέον, με την υπογραφή του δικαστή Μπέρμαν, ένα από τα πιο πολύπλοκα νομικά σίριαλ στην ιστορία των αμερικανοτουρκικών σχέσεων αναμένεται να μπει στο αρχείο.
