Δεν είδα πανικό στις αγορές. Διάβαζα το Σαββατοκύριακο ότι το bitcoin έκανε βουτιά … 3%. Στο τέλος ανέβηκε και λίγο, αλλά σίγουρα το 2% και το 3% δεν είναι «βουτιά». Ούτε οι μετοχές χτες «βυθίστηκαν», ούτε οι επενδυτές αναζήτησαν «ασφαλές λιμάνι» στα πολύτιμα μέταλλα. Οι αγορές περίμεναν τα γεγονότα, δεν αιφνιδιάστηκαν. Εκείνο που δεν περιμένουν είναι μια πολύμηνη διάρκεια της κρίσης. Αυτό δεν υπάρχει στο manual. Εκεί θα δούμε πώς θα διαμορφωθούν οι τιμές στην ενέργεια και πόσο αυτές θα επηρεάσουν τους υπόλοιπους κλάδους.
Δεν μπορούμε να βγάλουμε συμπεράσματα και να κάνουμε προβλέψεις. Το κακό είναι ότι οι τιμές στα πολύτιμα μέταλλα βρίσκονται σε επίπεδα ρεκόρ όλων των εποχών για να μπορούμε να μιλάμε για κάτι «εναλλακτικό». Οι τιμές των μετοχών επίσης βρίσκονται σε ιδιαίτερα υψηλά επίπεδα. Όσοι ψάχνετε, λοιπόν, για ευκαιρία, για κάτι που υστερεί και μπορεί να αναδειχτεί λόγω της κρίσης, ματαιοπονείτε. Δεν υπάρχουν ευκαιρίες και ασφαλή λιμάνια. Τουλάχιστον όχι σε αυτά τα επίπεδα τιμών.
Ούτε και μπορούμε να πούμε ακόμη ότι υπάρχουν κλάδοι που θα επωφεληθούν από μια παρατεταμένη κρίση. Δεν έχουμε επαρκή στοιχεία για να πούμε κάτι τέτοιο. Όχι ακόμη…
Εκείνο που σίγουρα είναι ωφέλιμο σε τέτοιες καταστάσεις είναι η ρευστότητα! Η ύπαρξη ρευστότητας μας εξασφαλίζει ότι θα είμαστε σε θέση να εκμεταλλευτούμε τυχόν ευκαιρίες, αν και εφόσον υπάρξουν. Η έλλειψή της θα μας κάνει απλά θεατές. Σε αυτές τις περιπτώσεις, λοιπόν, ο βασιλιάς είναι η ρευστότητα, ακριβώς επειδή μας δίνει περιθώρια να κάνουμε κινήσεις.
Οι παλαιότεροι λέγανε ότι «όταν δεν έχεις τι να κάνεις, όταν δεν ξέρεις, τότε μην κάνεις κάτι». Δίκιο είχαν. Δεν ξέρουμε τι πρέπει να κάνουμε, προς τα πού πρέπει να πάμε. Καλό όμως είναι να έχουμε την απαιτούμενη ρευστότητα για να την χρησιμοποιήσουμε τη στιγμή που θα πρέπει. Τότε αυτή θα έχει ήδη μεγαλύτερη αξία από την ονομαστική. Θα είναι η στιγμή που θα ξέρουμε τι ακριβώς θα πρέπει να κάνουμε. Μόνο που δεν θα μπορούμε να το κάνουμε όλοι. Θα μας λείπει η δύναμη πυρός.
Θανάσης Μαυρίδης
