Μετά τις παρεμβάσεις υπέρ των φυσικών προσώπων, το οικονομικό επιτελείο ανοίγει πλέον τον φάκελο «επιχειρήσεις και ελεύθεροι επαγγελματίες», προετοιμάζοντας ένα νέο πακέτο φοροελαφρύνσεων που αναμένεται να παρουσιαστεί στη ΔΕΘ του 2026.
Η συζήτηση έρχεται σε μια περίοδο όπου επαγγελματικοί φορείς – όπως το ΕΒΕΑ και η ΕΣΕΕ – προειδοποιούν για πιέσεις στους τζίρους και ταυτόχρονη αύξηση του λειτουργικού κόστους. Στο τραπέζι, πάντως, δεν βρίσκεται μια νέα ρύθμιση 100 ή 120 δόσεων, καθώς το υπουργείο Οικονομικών απορρίπτει κατηγορηματικά αυτό το ενδεχόμενο.
Η κατεύθυνση της πολιτικής είναι διαφορετική. Στοχευμένες μειώσεις φόρων και εισφορών, με στόχο την ενίσχυση της ρευστότητας και τη βελτίωση της ανταγωνιστικότητας, ενόψει και της επιβράδυνσης που αναμένεται μετά την ολοκλήρωση του Ταμείου Ανάκαμψης το 2027.
Η μεγάλη παρέμβαση: «κούρεμα» στην προκαταβολή φόρου
Πρώτο και κεντρικό σενάριο είναι η σημαντική μείωση της προκαταβολής φόρου, για την οποία έχει ήδη υπάρξει πολιτικό «σήμα». Η προκαταβολή αποτελεί ουσιαστικά προείσπραξη του φόρου της επόμενης χρονιάς και θεσπίστηκε από τη δεκαετία του 1990, ενώ αυξήθηκε στα χρόνια της κρίσης.
Σήμερα για τα νομικά πρόσωπα ανέρχεται στο 80% του φόρου εισοδήματος. Για τους ελεύθερους επαγγελματίες και τις ατομικές επιχειρήσεις στο 55%, ενω για νέες επιχειρήσεις στο 50% για τα τρία πρώτα έτη.
Η μείωση του ποσοστού θα έχει άμεσο αντίκτυπο στη ρευστότητα. Για παράδειγμα, επαγγελματίας με κέρδη 20.000 ευρώ και φόρο 4.000 ευρώ καταβάλλει σήμερα επιπλέον 2.200 ευρώ ως προκαταβολή (55%). Αν το ποσοστό μειωθεί στο 30%, η προκαταβολή θα πέσει στα 1.200 ευρώ, δηλαδή 1.000 ευρώ λιγότερα άμεσα.
Η παρέμβαση αυτή θεωρείται «κλειδί», καθώς περιορίζει το βάρος της διπλής πληρωμής φόρου μέσα στο ίδιο έτος.
Μείωση ασφαλιστικών εισφορών
Δεύτερος άξονας είναι η περαιτέρω μείωση των ασφαλιστικών εισφορών. Ήδη έχει εξαγγελθεί μείωση κατά μισή ποσοστιαία μονάδα, όμως εξετάζεται και πρόσθετη ελάφρυνση, ιδίως στο εργοδοτικό σκέλος.
Σήμερα, για μεικτό μισθό 1.500 ευρώ, το συνολικό εργοδοτικό κόστος φθάνει περίπου τα 1.827 ευρώ, ενώ ο εργαζόμενος λαμβάνει καθαρά περίπου 1.153 ευρώ. Μείωση των εισφορών σημαίνει μικρότερο μη μισθολογικό κόστος για τις επιχειρήσεις και μεγαλύτερο περιθώριο για αυξήσεις αποδοχών.
Τέλος επιτηδεύματος: Στο τραπέζι η κατάργηση
Παρότι έχει ήδη καταργηθεί για περίπου 700.000 ελεύθερους επαγγελματίες, το τέλος επιτηδεύματος εξακολουθεί να ισχύει για τα νομικά πρόσωπα.
Σήμερα διαμορφώνεται:
- Σε 1.000 ευρώ για επιχειρήσεις σε μεγάλες πόλεις ή τουριστικές περιοχές.
- Σε 800 ευρώ για περιοχές κάτω των 200.000 κατοίκων.
- Σε 600 ευρώ για κάθε υποκατάστημα.
Η μείωση ή πλήρης κατάργησή του για τις εταιρείες αποτελεί ένα από τα σενάρια που εξετάζονται, με στόχο τη μείωση του σταθερού φορολογικού κόστους.
Ακατάσχετος επαγγελματικός λογαριασμός
Η τέταρτη παρέμβαση αφορά την ενεργοποίηση του ακατάσχετου επαγγελματικού λογαριασμού, μέτρο που έχει ψηφιστεί από το 2019 αλλά δεν εφαρμόστηκε.
Η πρόβλεψη είναι ότι οι συνεπείς οφειλέτες που εξυπηρετούν ρυθμίσεις θα βλέπουν σταδιακή αύξηση του ακατάσχετου ορίου (σήμερα 1.250 ευρώ). Επιπλέον, όσοι έχουν δεσμευμένους λογαριασμούς θα μπορούν, μετά την καταβολή δύο δόσεων ρύθμισης, να ζητήσουν αύξηση του ακατάσχετου ορίου από τον τρίτο μήνα.
Η παρέμβαση αυτή στοχεύει κυρίως στη βελτίωση της καθημερινής λειτουργίας μικρών επιχειρήσεων που αντιμετωπίζουν προβλήματα ρευστότητας.
Παράλληλα με τις ελαφρύνσεις για τις επιχειρήσεις η κυβέρνηση σχεδιάζει φυσικά και πρόσθετες παρεμβάσεις για την αντιμετώπιση της ακρίβειας και την ενίσχυση των εισοδημάτων, όπως νέα αύξηση του κατώτατου μισθού, επέκταση της Ψηφιακής Κάρτας Εργασίας, δράσεις για την προστασία των καταναλωτών και προγράμματα κοινωνικής κατοικίας.
Η τελική μορφή του πακέτου θα εξαρτηθεί από τον δημοσιονομικό χώρο που θα διαμορφωθεί το 2026. Ωστόσο, το στίγμα είναι σαφές: μετά τα φυσικά πρόσωπα, σειρά έχουν οι επιχειρήσεις και οι ελεύθεροι επαγγελματίες, σε μια χρονιά που θα έχει έντονο πολιτικό και αναπτυξιακό αποτύπωμα.
