Η είδηση ότι ο Σκλαβενίτης αγόρασε το πρώην εργοστάσιο της ΠΙΤΣΟΣ στον Ρέντη για να παράγει έως και 250.000 μερίδες φαγητό την ημέρα δεν είναι απλώς μια επιχειρηματική κίνηση. Είναι μια καταγραφή μιας μεγάλης κοινωνικής μετάλλαξης. Και το –υποτίθεται υπερβολικό– σύνθημα «η ελληνική οικογένεια δεν θα μαγειρέψει ποτέ πια» δεν είναι αστείο· είναι περιγραφή κατάστασης.
Για δεκαετίες, τα σούπερ μάρκετ πουλούσαν πρώτες ύλες. Η κουζίνα του σπιτιού παρήγαγε αξία: χρόνο, φροντίδα, παράδοση, ενοχές. Σήμερα, το μοντέλο μετατοπίζεται. Το φαγητό μετατρέπεται από διαδικασία σε προϊόν και από προϊόν σε υπηρεσία. Food as a Service. Όπως ακριβώς συνέβη με την ενέργεια, τις μεταφορές, την ψυχαγωγία - και, γιατί όχι, με τις ανθρώπινες σχέσεις.
Η κίνηση Σκλαβενίτη πατάει σε στέρεο έδαφος. Διπλο - εργαζόμενα και μονοπυρηνικά νοικοκυριά, λιγότερα παιδιά, λιγότερος χρόνος, ακριβή ενέργεια. Το σπιτικό μαγείρεμα δεν είναι πια αυτονόητα φθηνότερο· είναι απλώς πιο κουραστικό. Και συχνά λιγότερο αποδοτικό από μια βιομηχανική κατσαρόλα που δουλεύει 24/7.
Είναι θέμα χρόνου να ακολουθήσουν και άλλες παρόμοιες κινήσεις. Θέμα χρόνου μοιάζει και τα καινούργια διαμερίσματα να πωλούνται χωρίς κουζίνα - όπως ακριβώς πουλιούνται σήμερα χωρίς αποθήκη, χωρίς πάρκινγκ και χωρίς αυταπάτες. Άλλωστε, γιατί να πιάνει χώρο κάτι που χρησιμοποιείται όλο και λιγότερο;
Ήδη τα μικρά διαμερίσματα για ένα άτομο έχουν υψηλότερες τιμές από εκείνα που κάποτε προορίζονταν για πολυμελείς οικογένειες. Η αγορά ξέρει. Και η αγορά δεν νοσταλγεί.
Αποχαιρέτα την οικογένεια που ήξερες.
Τα τελευταία χρόνια καταγράφεται σταθερή αύξηση των διαζυγίων στην Ελλάδα. Το 2024 σημειώθηκαν περίπου 15.532 διαζύγια, με αναλογία 42,4 διαζύγια ανά 100 γάμους - όταν τη δεκαετία του ’80 ο αριθμός μετά βίας άγγιζε τα 8–9. Πρόοδος, θα πει κανείς. Ή απλώς εξοικονόμηση χρόνου.
Την ίδια στιγμή, οι γεννήσεις καταρρέουν. Το 2024 γεννήθηκαν 68.467 παιδιά, όταν οι θάνατοι έφτασαν τους 126.916. Ακόμη και οι γεννήσεις από αλλοδαπούς γονείς μειώνονται: από 9.332 το 2019 σε μόλις 5.223 το 2024. Ούτε καν η «δημογραφική αντικατάσταση» δεν δουλεύει πια όπως παλιά.
Χθες διάβασα πως στη Νιγηρία το 2025 γεννήθηκαν περισσότερα παιδιά απ’ όσα στην Ευρώπη και τη Ρωσία μαζί. Στην Νιγηρία γεννήθηκαν 7,5 εκατ. παιδιά και στην Ευρώπη και Ρωσία 6,3 εκατ.
Η διάλυση της οικογένειας προς όφελος του μοναχικού ατόμου - συνεχώς δικτυωμένου, μόνιμα απασχολημένου και διαρκώς μόνο- δεν είναι μια απλή κοινωνική εξέλιξη. Είναι κολοσσιαία αναδιάρθρωση. Και όπως κάθε αναδιάρθρωση, δημιουργεί νικητές, χαμένους και πολλές έτοιμες μερίδες φαγητού.
Το ερώτημα δεν είναι αν η ελληνική οικογένεια θα σταματήσει να μαγειρεύει.
Το ερώτημα είναι αν, στο τέλος, θα θυμάται γιατί μαγείρευε.
Η κατάστασή μας θυμίζει τους ανόητους που ψυχορραγούν στο δρόμο μετά από κάποιο δυστύχημα και το τελευταίο που κάνουν είναι να τραβούν σέλφι μεταδίδοντας σε πραγματικό χρόνο το συμβάν...
📬🖊️ Επιστολές αναγνωστών
Περί εκλογών
Καλή σας μέρα,
Θα ήθελα να καταθέσω μία παράμετρο από αυτές που ξεφεύγουν από αναλυτές και επιστήμονες που κοιτάζουν τα σημαντικά και τα πρωτεύοντα.
Υπάρχουν δευτερεύοντα ζητήματα, που επηρεάζουν την καθημερινότητα του μέσου πολίτη, ο οποίος δοκιμάζεται από την ακρίβεια, από την επιθετικότητα των συνανθρώπων, την αταξία, την εγκληματικότητα – κυρίως λαθρομεταναστών και γύφτων –, την έλλειψη δρόμων και αποχετεύσεων, τον εχθρικό δημόσιο τομέα και πολλά άλλα που κάνουν τη ζωή μας δύσκολη.
Για όλα αυτά, η κυβέρνηση – αν εξαιρέσει κανείς τον τομέα της Υγείας, όπου γίνεται πραγματικά σπουδαία δουλειά – μας έδωσε λόγια, λόγια και μερικά σκάνδαλα εξυπηρέτησης ημετέρων.
Είχαμε και έναν νέο ΚΟΚ, που είναι κυρίως για κλάματα και όχι τόσο για γέλια.
Αντί να προσπαθήσουν να εφαρμόσουν τον ήδη προηγούμενο αυστηρό κώδικα, έφτιαξαν έναν νέο, ανεφάρμοστο από οποιονδήποτε καλοπροαίρετο και νομοταγή πολίτη.
Αντί να βγάλουν τα περιπολικά και τις μηχανές να κάνουν απλή μετακίνηση μέσα στους δρόμους, ώστε ο αντικοινωνικός να «μαζεύεται» και, αν όχι, να συλλαμβάνεται, έχουν στείλει την αστυνομία να κάνει πλιάτσικο, στήνοντας μπλόκα σε ευθείες εκτός αστικού ιστού, κρυμμένοι σαν κλέφτες πίσω από φυτά, εκμεταλλευόμενοι ανόητα όρια των 30 και 50 χλμ. (επαναλαμβάνω: εκτός αστικού ιστού) και αφαιρώντας το δίπλωμα για 30 μέρες, με εξοντωτικά πρόστιμα για τον μέσο πολίτη, για ταχύτητες 80 και 90 χλμ., π.χ. στη Λ. Μαραθώνος.
Όλα αυτά την ίδια ώρα που, στον ίδιο δρόμο, πολλά πολιτικά πρόσωπα κινούνται με τις συνοδείες τους με ταχύτητες 120 χλμ. και πολύ παραπάνω κάποιες φορές, με σφήνες κ.λπ.
Και σαν να μην έφτανε αυτό, την ώρα που στήνονται τα μπλόκα για τους «κακομοίρηδες» των 80 και 90 χλμ. σε λεωφόρο με χωράφια δεξιά και αριστερά, με δύο λωρίδες ανά κατεύθυνση και διαζώματα, μηχανές εξακολουθούν να κάνουν κόντρες μπροστά τους και δεν τους καίγεται καρφί, επειδή ο σκοπός τους και η εντολή άνωθεν είναι άλλος: ληστρική επιδρομή και οθωμανικό χαράτσι.
Αυτή η καθημερινότητα είναι σίγουρο ότι θα βγάλει εκτός λογικής πολλούς συμπολίτες μας, ακόμη κι αν υπάρχουν τα «σημαντικά» (εξωτερική πολιτική, Τούρκοι, Ισραήλ, εξοπλισμοί κ.λπ.), στα οποία τα πηγαίνει θαυμάσια μια κυβέρνηση.
Και αυτές οι ανοησίες θα παίξουν ρόλο στα αστικά κέντρα, όπου η ανωνυμία προστατεύει την αυθαιρεσία της εξουσίας.
Στην Κρήτη, π.χ., ας οδηγούν οι μισοί μεθυσμένοι· δεν θα τολμήσουν να εφαρμόσουν τον νέο ΚΟΚ, γιατί θα γίνει επανάσταση.
Σε λίγο οι μισοί θα οδηγούν χωρίς δίπλωμα και θα εθίσουν τον κόσμο στην παρανομία.
Υ.Γ. Δεν έχω ούτε έναν πόντο στο point system και δεν έχω προκαλέσει ποτέ ατύχημα, παρόλο που οδηγώ πάνω από 40 χρόνια.
Α.Π.
