Σε αναπροσαρμογή της στρατηγικής του για τη στήριξη της ενεργοβόρου βιομηχανίας οδηγείται το Υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας, μετά τα σαφή μηνύματα που λαμβάνει από τις Βρυξέλλες. Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή εμφανίζεται αρνητική στο να δώσει το «πράσινο φως» στο ελληνικό σχήμα μείωσης του κόστους ηλεκτροδότησης, στο οποίο κεντρικό ρόλο είχε το προσαρμοσμένο ιταλικό μοντέλο.
Σύμφωνα με πληροφορίες, η εφαρμογή του λεγόμενου ιταλικού μοντέλου, που στηρίζεται σε μηχανισμούς έμμεσου ενεργειακού δανεισμού, χάνει έδαφος καθώς θεωρείται πλέον ασύμβατο με το ισχύον ευρωπαϊκό πλαίσιο κρατικών ενισχύσεων και περνά ουσιαστικά σε δεύτερη μοίρα.
Στο επίκεντρο το νέο ευρωπαϊκό πλαίσιο
Οι επαφές της ελληνικής πλευράς με τις ευρωπαϊκές αρχές, που ξεκίνησαν από τον περασμένο Δεκέμβριο, κατέληξαν σε ένα σαφές συμπέρασμα: κάθε εθνική πρόταση θα πρέπει να εντάσσεται αποκλειστικά στο Clean Industrial State Aid Framework (CSAF). Πρόκειται για το νέο πλαίσιο που καθορίζει με αυστηρούς όρους πώς και σε ποιο βαθμό μπορούν να στηρίζονται οι ενεργοβόρες επιχειρήσεις απέναντι στο αυξημένο ενεργειακό κόστος.
Η Κομισιόν ξεκαθαρίζει ότι μόνο μέτρα που συμμορφώνονται πλήρως με το CSAF μπορούν να εγκριθούν, απορρίπτοντας παρεμβάσεις που ξεφεύγουν από τα προβλεπόμενα όρια ή δημιουργούν κινδύνους στρέβλωσης του ανταγωνισμού.
Στροφή στην αντιστάθμιση
Υπό τα νέα δεδομένα, το ΥΠΕΝ ρίχνει πλέον το βάρος στον μηχανισμό αντιστάθμισης, ο οποίος –όπως επισημαίνουν κυβερνητικές πηγές– μπορεί να εφαρμοστεί άμεσα και χωρίς να εμπλέξει τις επιχειρήσεις σε σχήματα «ενεργειακών δανείων» και αποτελεί και ένα εγκεκριμένο μέτρο από την Κομισιόν.
Σε αυτό το πλαίσιο, η ηγεσία του υπουργείου εξετάζει την αύξηση του ποσοστού των εσόδων από τις δημοπρασίες δικαιωμάτων εκπομπών CO₂ που κατευθύνεται στην αντιστάθμιση του ενεργειακού κόστους της βιομηχανίας – από περίπου 17% σήμερα στο 25%.
Μια τέτοια κίνηση θα μπορούσε δυνητικά να αποφέρει επιπλέον πόρους της τάξης των 130 εκατ. ευρώ, χωρίς όμως να παρακάμπτει τους περιορισμούς του CSAF.
Το υπουργείο παρακολουθεί, παράλληλα, τις διαπραγματεύσεις και άλλων κρατών-μελών με την Κομισιόν για μεγαλύτερη ευελιξία στο πλαίσιο, εκτιμώντας ότι μέσα στις επόμενες εβδομάδες θα ξεκαθαρίσει το τοπίο.
Οι πρώτες αντιδράσεις της βιομηχανίας
Στον αντίποδα, η βιομηχανία εμφανίζεται επιφυλακτική ως προς το κατά πόσο η αντιστάθμιση αρκεί για ουσιαστική μείωση του ενεργειακού κόστους. Ο πρόεδρος της ΕΒΙΚΕΝ, Αντώνης Κοντολέων, δηλώνει ότι ο κλάδος θα περιμένει την επίσημη ενημέρωση πριν τοποθετηθεί συνολικά, ωστόσο επισημαίνει πως τυχόν εγκατάλειψη του ιταλικού μοντέλου δεν δικαιολογεί την καθυστέρηση σε «αυτονόητα» μέτρα μείωσης του καθημερινού κόστους.
Μεταξύ άλλων, θέτει ζητήματα όπως οι εκκρεμότητες στο ΕΤΜΕΑΡ, οι χρεώσεις στη Μέση Τάση, η ανάγκη ενίσχυσης της ΡΑΕ για αποτελεσματικότερο έλεγχο της αγοράς, αλλά και οι ΥΚΩ και η ΧΧΣ μετά τις νέες διασυνδέσεις.
Το βέβαιο είναι ότι η συζήτηση για το ενεργειακό κόστος της βιομηχανίας εισέρχεται σε νέα φάση, με το ευρωπαϊκό πλαίσιο να λειτουργεί ως αυστηρός οδηγός και την ελληνική πλευρά να αναζητά λύσεις που θα αντέχουν στον έλεγχο των Βρυξελλών χωρίς να αφήνουν ακάλυπτο τον παραγωγικό ιστό.
Ευρώπη: «Βροχή» παρεμβάσεων, Ελλάδα: αναμονή
Την ώρα που στην Ελλάδα το σχήμα στήριξης τώρα μπαίνει στην τελική ευθεία, άλλες ευρωπαϊκές χώρες έχουν ήδη κινηθεί επιθετικά.
Η Γαλλία ανακοίνωσε πρόσφατα νέα πακέτα για τη βιομηχανία, η Γερμανία ενεργοποίησε μέτρα ήδη από τον Νοέμβριο, η Ιταλία τρέχει το σχήμα «Energy Release 2.0», ενώ και το Ηνωμένο Βασίλειο έχει προχωρήσει σε παρεμβάσεις για τη μείωση των λογαριασμών χιλιάδων βιομηχανικών καταναλωτών.
Το ελληνικό πακέτο φιλοδοξεί να καλύψει μέρος αυτής της απόστασης, έστω και με καθυστέρηση.
