Η αυξανόμενη επιρροή της Κίνας στην παγκόσμια αγορά ενέργειας αποτυπώνεται πλέον όχι μόνο στις εμπορικές της κινήσεις αλλά και στη διπλωματική της δραστηριότητα. Το Πεκίνο έχει ασκήσει πιέσεις στο Ιράν ώστε να διατηρηθούν ανοικτά τα Στενά του Ορμούζ, ένα από τα σημαντικότερα θαλάσσια περάσματα για τη μεταφορά πετρελαίου και υγροποιημένου φυσικού αερίου παγκοσμίως, όπως ανέφεραν την Τρίτη στο Bloomberg ανώτερα στελέχη κινεζικών κρατικών ενεργειακών εταιρειών που ζήτησαν να διατηρήσουν την ανωνυμία τους.
Η Κίνα εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από τις ενεργειακές ροές της Μέσης Ανατολής για την κάλυψη των αυξανόμενων ενεργειακών της αναγκών. Την ίδια στιγμή, το Ιράν βασίζεται σημαντικά στα κινεζικά διυλιστήρια για την απορρόφηση του πετρελαίου του που βρίσκεται υπό δυτικές κυρώσεις, με πάνω από το 80% των ιρανικών εξαγωγών αργού να κατευθύνεται προς την Κίνα. Το σύνολο σχεδόν αυτών των ποσοτήτων διέρχεται από τα Στενά του Ορμούζ.
Οι ανησυχίες για την ασφάλεια της ναυσιπλοΐας στην περιοχή εντάθηκαν όταν Ιρανοί αξιωματούχοι άφησαν να εννοηθεί ότι θα μπορούσαν να παρεμποδίσουν τη διέλευση πλοίων από το στρατηγικής σημασίας πέρασμα. Ωστόσο, διεθνείς στρατιωτικές πηγές εκτιμούν ότι ένα πλήρες κλείσιμο των Στενών θεωρείται απίθανο, καθώς θα επηρέαζε άμεσα και τις ίδιες τις εξαγωγές πετρελαίου του Ιράν.
Παρά τις εντάσεις, η διατήρηση της ομαλής λειτουργίας της θαλάσσιας οδού παραμένει κρίσιμη για το παγκόσμιο ενεργειακό εμπόριο, καθώς από τα Στενά του Ορμούζ διέρχεται σημαντικό ποσοστό των διεθνών μεταφορών πετρελαίου και φυσικού αερίου.
Η στρατηγική της Κίνας στη δημιουργία αποθεμάτων
Την ίδια στιγμή, η Κίνα συνεχίζει να ενισχύει τον ρόλο της στην παγκόσμια αγορά πετρελαίου μέσω μιας επιθετικής πολιτικής αποθεματοποίησης αργού, η οποία τα τελευταία χρόνια λειτουργεί ως σημαντικός παράγοντας σταθεροποίησης των τιμών.
Σύμφωνα με επίσημα στοιχεία, οι εισαγωγές αργού πετρελαίου της χώρας έφτασαν το 2025 σε ιστορικό υψηλό, αγγίζοντας τα 11,55 εκατ. βαρέλια ημερησίως, δηλαδή συνολικά 557,73 εκατ. τόνους, σημειώνοντας αύξηση 4,4% σε σχέση με το 2024.
Ιδιαίτερα υψηλές ήταν οι εισαγωγές τον Δεκέμβριο του 2025, όταν ανήλθαν κατά μέσο όρο στα 13,18 εκατ. βαρέλια ημερησίως, επίπεδο που αποτελεί επίσης νέο ρεκόρ.
Τα στοιχεία αυτά έρχονται σε αντίθεση με τις εκτιμήσεις ότι η ζήτηση πετρελαίου της Κίνας θα μειωθεί μόνιμα λόγω της ταχείας ανάπτυξης της ηλεκτροκίνησης. Παρά την υποτονική ζήτηση για καύσιμα μεταφορών και τις πιέσεις που δέχεται σε ορισμένους τομείς η κινεζική οικονομία, το Πεκίνο συνεχίζει να αγοράζει μεγάλες ποσότητες αργού, διοχετεύοντας σημαντικό μέρος τους σε στρατηγικά και εμπορικά αποθέματα.
Στήριξη των διεθνών τιμών πετρελαίου
Η αυξημένη κινεζική ζήτηση συνέβαλε στη σταθεροποίηση της αγοράς πετρελαίου το 2025. Παρά τη χαλάρωση των περικοπών παραγωγής από τον OPEC+, την αυξημένη παραγωγή στην αμερικανική ήπειρο και τη συνεχιζόμενη ροή πετρελαίου από χώρες που βρίσκονται υπό κυρώσεις, όπως το Ιράν, η Ρωσία και η Βενεζουέλα, οι διεθνείς τιμές δεν κατέρρευσαν.
Τα βασικά διεθνή σημεία αναφοράς του αργού παρέμειναν γύρω στα 60 δολάρια ανά βαρέλι, επίπεδο που η Κίνα φαίνεται να θεωρεί αρκετά χαμηλό ώστε να προχωρά σε αγορές μεγαλύτερες από τις άμεσες ενεργειακές της ανάγκες.
Ενδεικτικό της τάσης αυτής είναι ότι τον Δεκέμβριο του 2025 η αποθεματοποίηση αργού στην Κίνα εκτιμάται ότι έφτασε στο υψηλότερο επίπεδο από τον Ιούνιο του 2020. Με βάση εκτιμήσεις που προκύπτουν από τη διαφορά μεταξύ συνολικής προσφοράς (εγχώρια παραγωγή και εισαγωγές) και επεξεργασίας στα διυλιστήρια, οι ποσότητες που κατευθύνθηκαν σε αποθήκευση ανήλθαν σε 2,67 εκατ. βαρέλια ημερησίως, από 1,88 εκατ. βαρέλια ημερησίως τον Νοέμβριο.
Σε αντίθεση με τις Ηνωμένες Πολιτείες, η Κίνα δεν δημοσιοποιεί επίσημα στοιχεία για τα αποθέματα πετρελαίου, γεγονός που οδηγεί τους αναλυτές να βασίζονται σε έμμεσες εκτιμήσεις.
Σύμφωνα με την Υπηρεσία Πληροφοριών Ενέργειας των ΗΠΑ (EIA), τα αποθέματα αργού της Κίνας αυξήθηκαν κατά περίπου 900.000 βαρέλια ημερησίως μεταξύ Ιανουαρίου και Αυγούστου 2025, αφαιρώντας σημαντικές ποσότητες από την παγκόσμια αγορά και λειτουργώντας ουσιαστικά ως πρόσθετη πηγή ζήτησης.
Νέες υποδομές και προοπτικές για το 2026
Η στρατηγική αυτή συνοδεύεται από σημαντικές επενδύσεις σε υποδομές αποθήκευσης. Η Κίνα συνεχίζει να επεκτείνει τη διαθέσιμη αποθηκευτική της χωρητικότητα, με την κατασκευή 11 νέων εγκαταστάσεων αποθήκευσης μέσα στο 2025 και το 2026, συνολικής χωρητικότητας περίπου 169 εκατ. βαρελιών.
Το ποσοστό πλήρωσης των αποθηκευτικών εγκαταστάσεων εκτιμάται σήμερα περίπου στο 60%, γεγονός που υποδηλώνει ότι υπάρχει ακόμη σημαντικό περιθώριο για περαιτέρω αύξηση των αποθεμάτων.
Αναλυτές της αγοράς εκτιμούν ότι η αποθεματοποίηση της Κίνας θα αποτελέσει έναν από τους βασικούς παράγοντες που θα επηρεάσουν την αγορά πετρελαίου το 2026, μαζί με τη γεωπολιτική αστάθεια, τις αποφάσεις του OPEC+ και τις εξελίξεις στην παγκόσμια προσφορά.
Σύμφωνα με εκτιμήσεις της εταιρείας αναλύσεων Kpler, εάν η αξιοποίηση της αποθηκευτικής χωρητικότητας κινηθεί γύρω στο 60%, η Κίνα θα μπορούσε να προσθέσει έως και 170 εκατ. βαρέλια νέων αποθεμάτων μέσα στο 2026, ποσότητα που αντιστοιχεί περίπου σε 500.000 βαρέλια ημερησίως.
Μια τέτοια εξέλιξη θα μπορούσε να απορροφήσει σημαντικό μέρος της πλεονάζουσας προσφοράς πετρελαίου που αναμένεται στην παγκόσμια αγορά και να λειτουργήσει ως «δίχτυ ασφαλείας» για τις διεθνείς τιμές.
Όπως σημειώνουν αναλυτές της αγοράς, η Κίνα μπορεί να μην αποτελεί πλέον τον βασικό μοχλό αύξησης της παγκόσμιας ζήτησης πετρελαίου, ωστόσο συνεχίζει να λειτουργεί ως σταθεροποιητικός παράγοντας της αγοράς, απορροφώντας πλεονάζουσες ποσότητες και περιορίζοντας τις έντονες διακυμάνσεις των τιμών.
