Το ακριβές χρονοδιάγραμμα για την πρώτη ερευνητική γεώτρηση στο Ιόνιο έδωσε ο Μαθιός Ρήγας, διευθύνων σύμβουλος της Energean, αναφέροντας στο ενεργειακό μέσο Upstream Online ότι τον Φεβρουάριο του 2027 αναμένεται να «πέσει» το πρώτο τρυπάνι. Πρόκειται για ένα ιδιαίτερα σημαντικό βήμα για την αξιολόγηση των υδρογονανθρακικών δυνατοτήτων της Δυτικής Ελλάδας, καθώς θα είναι η πρώτη τέτοια γεώτρηση που θα πραγματοποιηθεί στην περιοχή μετά από δεκαετίες.
Η Energean, σε συνεργασία με την ExxonMobil, έχει ήδη χαράξει το επιχειρησιακό πλάνο για τη διάνοιξη της γεώτρησης σε υπεράκτια περιοχή της χώρας, στοχεύοντας σε μια γεωλογική δομή που χαρακτηρίζεται ως μία από τις μεγαλύτερες ανεκμετάλλευτες στη Μεσόγειο.
Μια «wildcat» γεώτρηση με υψηλό ρίσκο αλλά και μεγάλες προσδοκίες
Η γεώτρηση που σχεδιάζεται ανήκει στην κατηγορία των λεγόμενων «wildcat», δηλαδή πραγματοποιείται σε γεωλογική δομή που δεν έχει δοκιμαστεί στο παρελθόν. Τέτοιου τύπου γεωτρήσεις συνοδεύονται από υψηλό βαθμό αβεβαιότητας, ωστόσο μπορούν να οδηγήσουν σε ανακαλύψεις με ιδιαίτερη σημασία για την ενεργειακή αγορά.
Όπως σημείωσε ο επικεφαλής της Energean, η συγκεκριμένη ερευνητική προσπάθεια θα αποτελέσει την πρώτη ουσιαστική δοκιμή των γεωλογικών μοντέλων που έχουν αναπτυχθεί τα τελευταία χρόνια για τις θαλάσσιες περιοχές της δυτικής Ελλάδας.
Στους διεθνείς κύκλους της βιομηχανίας upstream το ενδιαφέρον είναι ήδη έντονο, καθώς η περιοχή θεωρείται μία από τις μεγαλύτερες ανεξερεύνητες γεωλογικές δομές της Μεσογείου. Μια επιτυχής γεώτρηση θα μπορούσε να μεταβάλει τις ισορροπίες στην ελληνική αγορά υδρογονανθράκων και να επαναφέρει τη χώρα δυναμικά στον χάρτη των ερευνών στην Ανατολική Μεσόγειο.
Η σημασία για την ενεργειακή ασφάλεια
Σύμφωνα με τον κ. Ρήγα, εάν η γεώτρηση επιβεβαιώσει τις εκτιμήσεις που προκύπτουν από τα διαθέσιμα γεωλογικά δεδομένα, ένα ενδεχόμενο κοίτασμα θα μπορούσε να αποτελέσει σημαντική προσθήκη στο ενεργειακό ισοζύγιο της χώρας.
Η Ελλάδα καταναλώνει σήμερα περίπου 210 δισεκατομμύρια κυβικά πόδια φυσικού αερίου ετησίως. Σε ένα περιβάλλον αυξημένων γεωπολιτικών εντάσεων και έντονων ανησυχιών για την ασφάλεια εφοδιασμού της Ευρώπης, μια αξιόλογη ανακάλυψη θα μπορούσε να ενισχύσει σημαντικά την ενεργειακή αυτάρκεια της χώρας.
Παράλληλα με την τεχνική προετοιμασία του έργου, η Energean βρίσκεται στο τελικό στάδιο της διαδικασίας εξασφάλισης του γεωτρύπανου που θα αναλάβει τη διάνοιξη της γεώτρησης.
Η επιλογή του κατάλληλου drilling rig αποτελεί κρίσιμο παράγοντα για την τήρηση του χρονοδιαγράμματος, καθώς η διεθνής αγορά υπεράκτιων γεωτρήσεων παρουσιάζει τα τελευταία χρόνια υψηλή ζήτηση και περιορισμένη διαθεσιμότητα εξοπλισμού.
Η πρώτη γεώτρηση μετά το 1981
Ιδιαίτερη βαρύτητα αποκτά το γεγονός ότι η Ελλάδα δεν έχει πραγματοποιήσει ερευνητική γεώτρηση για υδρογονάνθρακες εδώ και πάνω από τέσσερις δεκαετίες. Η τελευταία αντίστοιχη προσπάθεια πραγματοποιήθηκε το 1981, γεγονός που υπογραμμίζει το μεγάλο κενό που υπήρξε στις ερευνητικές δραστηριότητες της χώρας.
Η προγραμματισμένη γεώτρηση στο Ιόνιο αναμένεται συνεπώς να σηματοδοτήσει μια νέα φάση για τον κλάδο των υδρογονανθράκων στην Ελλάδα, σε μια περίοδο όπου η Ευρώπη επιδιώκει τη διαφοροποίηση των πηγών εφοδιασμού της και η Ανατολική Μεσόγειος αποκτά ολοένα μεγαλύτερη ενεργειακή σημασία.
Παράλληλες εξελίξεις στη Βουλή για νέες έρευνες
Την ίδια στιγμή, σε κοινοβουλευτικό επίπεδο προωθούνται νέες συμβάσεις έρευνας υδρογονανθράκων. Το νομοσχέδιο του υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας για την κύρωση των συμβάσεων μίσθωσης σε τέσσερις θαλάσσιες περιοχές της χώρας εισάγεται σήμερα, Πέμπτη 5 Μαρτίου, προς επεξεργασία στην αρμόδια Επιτροπή Παραγωγής και Εμπορίου της Βουλής.
Οι συμβάσεις έχουν υπογραφεί μεταξύ του ελληνικού Δημοσίου και των εταιρειών Chevron Greece και HELLENiQ Energy, μέσω της θυγατρικής Helleniq Upstream, και αφορούν την έρευνα και εκμετάλλευση υδρογονανθράκων σε τέσσερις θαλάσσιες περιοχές: νοτίως της Πελοποννήσου «Α2», «Νότια της Πελοποννήσου», καθώς και στις περιοχές «Νότια της Κρήτης 1» και «Νότια της Κρήτης 2».
Μετά την ολοκλήρωση της επεξεργασίας στην αρμόδια επιτροπή, το νομοσχέδιο αναμένεται να εισαχθεί προς ψήφιση στην Ολομέλεια της Βουλής στις 12 Μαρτίου.
Οι εξελίξεις αυτές διαμορφώνουν ένα νέο πλαίσιο για τις έρευνες υδρογονανθράκων στη χώρα, με το βλέμμα στραμμένο τόσο στην ενεργειακή ασφάλεια όσο και στη γεωπολιτική αναβάθμιση της Ελλάδας στον ενεργειακό χάρτη της Ανατολικής Μεσογείου.
