Αγορά ενέργειας: Oι κομβικές εξελίξεις που έρχονται τη φετινή χρονιά

Αγορά ενέργειας: Oι κομβικές εξελίξεις που έρχονται τη φετινή χρονιά

Το 2026 δεν θα είναι απλώς ακόμα μία χρονιά για την αγορά ενέργειας. Θα αποτελέσει, σύμφωνα με όλες τις ενδείξεις, σημείο καμπής για το ενεργειακό μείγμα της χώρας, την ασφάλεια εφοδιασμού και –κυρίως– το κόστος που επωμίζονται επιχειρήσεις και νοικοκυριά.

Από το οριστικό τέλος του λιγνίτη έως τις μεγάλες διασυνδέσεις και τις κρίσιμες επενδυτικές αποφάσεις, το παζλ της νέας ενεργειακής εποχής αρχίζει να «δένει».

Νέο τοπίο στη λιανική

Αλλαγές σε βάθος διαφαίνονται και στο πεδίο της λιανικής αγοράς ηλεκτρικής ενέργειας, όπου το σκηνικό μετασχηματίζεται τόσο σε επίπεδο προϊόντων όσο και σε επίπεδο παικτών. Από τη μία πλευρά, η είσοδος των δυναμικών «πορτοκαλί» τιμολογίων και των πιο ευέλικτων σχημάτων χρέωσης φέρνει νέες επιλογές για τους καταναλωτές, μεταβάλλοντας τον τρόπο τιμολόγησης του ρεύματος.

Από την άλλη, οι επιχειρηματικές ανακατατάξεις αναμένεται να ενταθούν με την ενεργοποίηση του νέου σχήματος που προκύπτει από τη συνένωση των ΗΡΩΝ (όμιλος ΓΕΚ ΤΕΡΝΑ) και NRG (όμιλος Motor Oil), αλλά και με την εκ νέου στρατηγική τοποθέτηση της Enerwave, που επιχειρεί δυναμική επιστροφή στο ανταγωνιστικό τοπίο της προμήθειας ρεύματος.

Στις πρώτες εβδομάδες του νέου έτους τοποθετείται χρονικά η αναμενόμενη κυβερνητική πρωτοβουλία για την ελάφρυνση του ενεργειακού κόστους της ενεργοβόρου βιομηχανίας, ένα ζήτημα που παραμένει σε εκκρεμότητα για μεγάλο χρονικό διάστημα και παρακολουθείται στενά από τον κλάδο.

Υδρογονάνθρακες: Κρίσιμες αποφάσεις σε Ιόνιο και Κρήτη

Η νέα χρονιά θα κρίνει αν θα προχωρήσει η ερευνητική γεώτρηση στο «μπλοκ 2» του Ιονίου. Μετά την είσοδο της ExxonMobil στην κοινοπραξία με τις Energean και HelleniQ Upstream, επανεκτιμώνται τα σεισμικά δεδομένα πριν από την τελική επενδυτική απόφαση για μια γεώτρηση κόστους 50–100 εκατ. δολαρίων.

Ορόσημο για την έναρξη του νέου έτους θεωρείται και η αναμενόμενη επικύρωση από τη Βουλή της συμφωνίας ανάμεσα στο Ελληνικό Δημόσιο και την κοινοπραξία Chevron – Helleniq Energy, που αφορά την παραχώρηση τεσσάρων νέων θαλάσσιων περιοχών νότια της Κρήτης και της Πελοποννήσου.

Η εξέλιξη αυτή δρομολογεί την έναρξη των πρώτων σεισμικών ερευνών μέσα στη χρονιά, σηματοδοτώντας παράλληλα την ουσιαστική ενεργοποίηση των σχετικών συμβάσεων.

Οι επόμενες κινήσεις του Ομίλου AKTOR στην ενέργεια

Με σταθερά βήματα και σαφή στρατηγική, ο Όμιλος AKTOR διευρύνει την παρουσία του στον ενεργειακό τομέα, σηματοδοτώντας μια ουσιαστική μετατόπιση του επιχειρηματικού του κέντρου βάρους πέρα από τις κατασκευές και τις παραχωρήσεις.

Στον πυρήνα του σχεδιασμού βρίσκεται η ανάπτυξη ενός ισχυρού χαρτοφυλακίου Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας. Μετά και τη συμφωνία που «κλείδωσε» στα τέλη του 2025, ο όμιλος ενισχύει περαιτέρω τη θέση του, έχοντας θέσει ως στόχο έως το 2028 να διαθέτει 1,3 GW έργων ΑΠΕ σε λειτουργία, μέσα από ένα συνολικό χαρτοφυλάκιο αδειών και έργων που φτάνει τα 2,4 GW.

Παράλληλα, ο AKTOR άνοιξε νέο κεφάλαιο στον τομέα του φυσικού αερίου. Λίγο πριν την εκπνοή του 2025 ανακοίνωσε τη σύσταση κοινής εταιρείας με τη ΔΕΠΑ Εμπορίας για την εμπορία και μεταφορά υγροποιημένου φυσικού αερίου. Στο σχήμα Atlantic SEE LNG Trade ο AKTOR διατηρεί τον έλεγχο, ενώ έχουν ήδη δρομολογηθεί συμφωνίες για τη μεταφορά φορτίων LNG μέσω του Κάθετου Διαδρόμου προς αγορές των Βαλκανίων και έως την Ουκρανία.

Την ίδια στιγμή, ο πρόεδρος και διευθύνων σύμβουλος του ομίλου, Αλέξανδρος Εξάρχου, έχει αφήσει ανοιχτό το ενδεχόμενο περαιτέρω επενδύσεων τόσο στην ηλεκτροπαραγωγή με φυσικό αέριο όσο και σε πλωτές μονάδες αποθήκευσης και επαναεριοποίησης (FSRU), ενισχύοντας το αποτύπωμα του AKTOR σε όλο το ενεργειακό φάσμα.

Στο μέτωπο των ΑΠΕ, ο όμιλος φέρεται να ολοκλήρωσε ακόμη ένα σημαντικό deal στην εκπνοή του έτους, καθώς σύμφωνα με πληροφορίες κατέληξε σε καταρχήν συμφωνία για την απόκτηση του 51% της Sun Force Two, η οποία διαθέτει φωτοβολταϊκά έργα συνολικής ισχύος 340 MW σε λειτουργία και υπό ανάπτυξη. Παράλληλα, εξετάζεται και η εξαγορά επιπλέον χαρτοφυλακίου έργων ΑΠΕ ισχύος περίπου 150 MW που βρίσκονται σε στάδιο ωρίμανσης.

Με τις κινήσεις αυτές, ο AKTOR διαμορφώνει σταδιακά το προφίλ ενός νέου, καθετοποιημένου παίκτη στην ελληνική αγορά ηλεκτρικής ενέργειας, επενδύοντας ταυτόχρονα σε ΑΠΕ, φυσικό αέριο και ενεργειακές υποδομές, σε μια στρατηγική που αναμένεται να ξεδιπλωθεί πλήρως μέσα στο 2026 και τα επόμενα χρόνια.

Οριστικό τέλος στον λιγνίτη

Το 2026 σφραγίζει την ολοκλήρωση της απολιγνιτοποίησης. Ο επικαιροποιημένος σχεδιασμός της ΔΕΗ προβλέπει την παύση λειτουργίας των τελευταίων λιγνιτικών μονάδων στον Αγ. Δημήτριο και την Πτολεμαΐδα 5, με τη δεύτερη να μετατρέπεται σε μονάδα φυσικού αερίου.

Έτσι, κλείνει ένας κύκλος που ξεκίνησε το 1950 από το Αλιβέρι και διαμόρφωσε επί δεκαετίες την ενεργειακή ταυτότητα περιοχών όπως η Δυτική Μακεδονία και η Μεγαλόπολη.

Η Κρήτη συνδέεται οριστικά με το ηπειρωτικό σύστημα - Στο προσκήνιο οι διεθνείς γραμμές

Το 2026 είναι το πρώτο πλήρες έτος λειτουργίας της μεγάλης ηλεκτρικής διασύνδεσης Κρήτης–Αττικής. Το έργο ενισχύει θεαματικά την ασφάλεια ηλεκτροδότησης του νησιού και, σύμφωνα με εκτιμήσεις του ΑΔΜΗΕ, μειώνει τις Υπηρεσίες Κοινής Ωφέλειας κατά 400 έως 600 εκατ. ευρώ ετησίως.

Παράλληλα, ωριμάζει ο διαγωνισμός για τη διασύνδεση των Δωδεκανήσων, έργο ύψους 1,35 δισ. ευρώ που αναμένεται να βελτιώσει την αξιοπιστία του δικτύου στα νησιά και να περιορίσει περαιτέρω τις χρεώσεις ΥΚΩ.

Σε διεθνές επίπεδο, μέσα στο έτος αναμένεται και η επενδυτική απόφαση για τη διασύνδεση Ελλάδας–Αιγύπτου, ένα έργο με στόχο τη μεταφορά πράσινης, χαμηλού κόστους ενέργειας σταθερής ροής.

Το 2026 προδιαγράφεται ως χρονιά εξελίξεων για την ηλεκτρική διασύνδεση Ελλάδας–Κύπρου–Ισραήλ Great Sea Interconnector (GSI), καθώς αναμένεται να ξεκαθαρίσει το τοπίο γύρω από το έργο, είτε μέσω επιτάχυνσης είτε μέσω αναθεωρήσεων. Το έργο βρίσκεται σε φάση επικαιροποίησης των βασικών οικονομικών και τεχνικών του χαρακτηριστικών, με στόχο να καταστεί πιο ελκυστικό για την προσέλκυση νέων επενδυτών, όπως τόνισαν πρόσφατα οι ηγεσίες Ελλάδας και Κύπρου.

Η αποθήκευση ενέργειας περνά στην πράξη

Την ίδια χρονιά μπαίνουν στο σύστημα οι πρώτες μεγάλες μπαταρίες, συμπληρώνοντας τα υδροηλεκτρικά έργα αντλησιοταμίευσης.

Η εξέλιξη αυτή επιτρέπει την απορρόφηση «πράσινης» ενέργειας που σήμερα χάνεται λόγω χαμηλής ζήτησης, μειώνοντας την ανάγκη για ακριβότερες θερμικές μονάδες στις ώρες αιχμής και ανοίγοντας τον δρόμο για μεγαλύτερη διείσδυση των ΑΠΕ.

Ο Πρίνος και το στοίχημα της δέσμευσης CO₂

Ιδιαίτερη βαρύτητα αποκτά η υπόγεια αποθήκη διοξειδίου του άνθρακα στον Πρίνο.

Η επενδυτική απόφαση, που τοποθετείται εντός του 2026, «ξεκλειδώνει» συνολικές επενδύσεις περίπου 4 δισ. ευρώ για τη συλλογή, μεταφορά και υγροποίηση CO₂ από βιομηχανικές μονάδες, με κομβικό ρόλο των εγκαταστάσεων του ΔΕΣΦΑ στη Ρεβυθούσα.

Φυσικό αέριο και κάθετος διάδρομος

Στον τομέα του φυσικού αερίου, το βλέμμα στρέφεται στον «κάθετο διάδρομο» που φιλοδοξεί να τροφοδοτεί με LNG τις χώρες της Νοτιοανατολικής και Κεντρικής Ευρώπης έως και την Ουκρανία.

Εκτός από επενδύσεις σε υποδομές, απαιτούνται ρυθμιστικές παρεμβάσεις ώστε το κόστος να καταστεί ανταγωνιστικό έναντι άλλων οδεύσεων.

Το 2026 αναδεικνύεται, λοιπόν, σε χρονιά-ορόσημο για τον τομέα της ενέργειας, όπου οι στρατηγικές επιλογές των προηγούμενων ετών περνούν από τα χαρτιά στην πράξη. Η επιτυχία τους θα κριθεί όχι μόνο από την υλοποίηση των έργων, αλλά και από το αν θα μεταφραστούν σε χαμηλότερους λογαριασμούς και μεγαλύτερη ενεργειακή σταθερότητα για την ελληνική οικονομία.