Τα νούμερα του πολέμου στο Ιράν: Εξαντλούνται τα πυρομαχικά - Πόσο θα αντέξει η κάθε πλευρά
(AP Photo/Vahid Salemi)
(AP Photo/Vahid Salemi)
Ανάλυση BBC, FT, Reuters

Τα νούμερα του πολέμου στο Ιράν: Εξαντλούνται τα πυρομαχικά - Πόσο θα αντέξει η κάθε πλευρά

Το ζήτημα των αποθεμάτων όσον αφορά τα πυρομαχικά και οπλικά συστήματα έρχεται στο προσκήνιο, καθώς μαίνεται ο πόλεμος στη Μέση Ανατολή

Από τη μία μεριά, ο πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ ισχυρίζεται ότι η χώρα του διαθέτει «σχεδόν απεριόριστες προμήθειες» βασικών όπλων. Από την άλλη, το υπουργείο Άμυνας του Ιράν δηλώνει ότι έχει «την ικανότητα να αντισταθεί στον εχθρό» για περισσότερο χρόνο από ό,τι είχε προγραμματίσει η Αμερική.

Τα αποθέματα και οι προμήθειες όπλων από μόνα τους δεν θα καθορίσουν την έκβαση αυτής της σύγκρουσης. Για παράδειγμα, η Ουκρανία είναι εδώ και καιρό αριθμητικά και πολεμικά κατώτερη της Ρωσίας. Αλλά σίγουρα, όπως αναφέρει σε ανάλυσή του το BBC, αποτελούν σημαντικό παράγοντα.

Ο ρυθμός των επιχειρήσεων ήταν υψηλός από την αρχή. Αυτό έχει ως αποτέλεσμα, και οι δύο πλευρές να καταναλώνουν πυρομαχικά ταχύτερα από όσο μπορούν να τα παράξουν.

Το Ινστιτούτο Μελετών Εθνικής Ασφάλειας (INSS) με έδρα το Τελ Αβίβ εκτιμά ότι οι ΗΠΑ και το Ισραήλ έχουν ήδη πραγματοποιήσει περισσότερες από 2.000 επιθέσεις, καθεμία από τις οποίες περιελάμβανε πολλαπλά πυρομαχικά.

Το INSS αναφέρει ότι το Ιράν έχει ήδη εκτοξεύσει 571 πυραύλους και 1.391 drones. Πολλά από αυτά θα έχουν αναχαιτιστεί. Και για τις δύο πλευρές, αυτό το επίπεδο μάχης θα γίνει πιο δύσκολο να διατηρηθεί όσο περισσότερο παρατείνεται ο πόλεμος.

Μείωση των επιθέσεων από το Ιράν

Η Τεχεράνη αναφέρει ότι μπορεί να συνεχίσει τον πόλεμο «επ' αόριστον», αλλά δυτικοί αξιωματούχοι αναφέρουν ότι ο αριθμός των ιρανικών πυραύλων που εκτοξεύονται έχει ήδη μειωθεί σημαντικά. Την πρώτη ημέρα του πολέμου εκτοξεύθηκαν εκατοντάδες, ενώ τώρα οι επιθέσεις περιορίζονται σε μερικές δεκάδες.

Ο αρχηγός του Γενικού Επιτελείου των ΗΠΑ, στρατηγός Νταν Κέιν, δήλωσε ότι οι εκτοξεύσεις βαλλιστικών πυραύλων από το Ιράν έχουν μειωθεί κατά 86% σε σύγκριση με την πρώτη ημέρα των συγκρούσεων. Η Κεντρική Διοίκηση των ΗΠΑ (CENTCOM) εκτιμά επίσης ότι μόνο το τελευταίο 24ωρο σημειώθηκε επιπλέον μείωση 23%.

Πριν από τον πόλεμο, εκτιμάται ότι το Ιράν διέθετε περισσότερους από 2.000 βαλλιστικούς πυραύλους μικρού βεληνεκούς. Παράλληλα είχε κατασκευάσει δεκάδες χιλιάδες drones τύπου Shahed - τεχνολογία που έχει επίσης μεταφερθεί στη Ρωσία και χρησιμοποιείται στον πόλεμο της κατά της Ουκρανίας.

Ωστόσο, σύμφωνα με τον Κέιν, και οι εκτοξεύσεις ιρανικών drones έχουν μειωθεί κατά περίπου 73% από την πρώτη ημέρα του πολέμου. Οι αναλυτές εκτιμούν ότι η μείωση μπορεί να οφείλεται τόσο στις απώλειες εξοπλισμού όσο και σε προσπάθεια της Τεχεράνης να διατηρήσει τα αποθέματά της για μια μακροχρόνια σύγκρουση.

Πηγή: BBC

Αεροπορική υπεροχή ΗΠΑ και Ισραήλ έναντι του Ιράν

Ένας ακόμη σημαντικός παράγοντας είναι η αεροπορική υπεροχή που έχουν αποκτήσει οι ΗΠΑ και το Ισραήλ έναντι του Ιράν. Μεγάλο μέρος της ιρανικής αντιαεροπορικής άμυνας έχει καταστραφεί και η χώρα δεν διαθέτει πλέον αξιόπιστη πολεμική αεροπορία.

Η επόμενη φάση των επιχειρήσεων, σύμφωνα με τη CENTCOM, επικεντρώνεται στον εντοπισμό και την καταστροφή εκτοξευτών πυραύλων, αποθηκών όπλων και εργοστασίων παραγωγής drones και πυραύλων.

Παρόλα αυτά, η πλήρης εξουδετέρωση του ιρανικού οπλοστασίου θεωρείται εξαιρετικά δύσκολη. Το Ιράν είναι μια τεράστια σε έκταση χώρα,  γεγονός που επιτρέπει την απόκρυψη όπλων και υποδομών σε πολλές διαφορετικές περιοχές της.

Η πρόσφατη εμπειρία δείχνει επίσης τα όρια των πολέμων που διεξάγονται κυρίως από αέρος. Το Ισραήλ δεν έχει καταφέρει να εξουδετερώσει πλήρως τη Χαμάς στη Γάζα με τους αεροπορικούς βομβαρδισμούς, ενώ οι σύμμαχοι του Ιράν, σιίτες αντάρτες Χούθι στην Υεμένη  άντεξαν σε μακρά αμερικανική αεροπορική εκστρατεία εναντίον τους.

Πηγή: BBC

Τα αποθέματα των ΗΠΑ και το ζήτημα των Patriot

Παρά την τεράστια στρατιωτική ισχύ των ΗΠΑ, ορισμένα κρίσιμα οπλικά συστήματα παραμένουν περιορισμένα. Ο αμερικανικός στρατός βασίζεται σε μεγάλο βαθμό σε ακριβή κατευθυνόμενα βλήματα, που παράγονται σε σχετικά μικρούς αριθμούς.

Σύμφωνα με αναλυτές του Κέντρου Στρατηγικών και Διεθνών Μελετών (Center for Strategic and International Studies-CSIS), οι ΗΠΑ διαθέτουν δεκάδες χιλιάδες βόμβες τύπου JDAM, οι οποίες είναι φθηνότερες και μπορούν να χρησιμοποιούνται όταν τα αεροσκάφη επιχειρούν κοντά στον στόχο.

Αντίθετα, τα αποθέματα πυραύλων αεράμυνας είναι πιο περιορισμένα. Οι πύραυλοι του συστήματος Patriot, που χρησιμοποιούνται για την αναχαίτιση βαλλιστικών πυραύλων, κοστίζουν πάνω από τέσσερα εκατ. Δολάρια έκαστος και η ετήσια παραγωγή τους στις ΗΠΑ υπολογίζεται περίπου στις 700 μονάδες.

Ο ειδικός του CSIS, Μαρκ Κάνσιαν,  εκτιμά ότι οι ΗΠΑ μπορεί να διαθέτουν απόθεμα περίπου 1.600 πυραύλων για συστήματα Patriot, αριθμός που ήδη μειώνεται λόγω της σύγκρουσης με το Ιράν. Όπως σημειώνει, οι ΗΠΑ μπορούν να συνεχίσουν τον πόλεμο από αέρος για μεγάλο χρονικό διάστημα, αλλά η αεράμυνα αποτελεί πιο «ευαίσθητο» σημείο.

Προσπάθεια αύξησης της παραγωγής πυρομαχικών στις ΗΠΑ

Μέσα σε αυτό το πλαίσιο, ο Ντόναλντ Τραμπ αναμένεται να συναντηθεί εντός της εβδομάδας με εκπροσώπους μεγάλων αμερικανικών αμυντικών εταιρειών στον Λευκό Οίκο για να ζητήσει επιτάχυνση της παραγωγής όπλων και βλημάτων. Η κίνηση θεωρείται ένδειξη ότι ακόμη και τα τεράστια αποθέματα των ΗΠΑ ενδέχεται να δεχθούν πίεση σε μια παρατεταμένη σύγκρουση.

Παρόλα αυτά, ο υπουργός Πολέμου των ΗΠΑ, Πιτ Χέγκσεθ, εμφανίζεται βέβαιος για την έκβαση της σύγκρουσης. «Το Ιράν δεν μπορεί να μας ξεπεράσει σε αντοχή», δήλωσε χαρακτηριστικά, υπογραμμίζοντας ότι η στρατιωτική και βιομηχανική ισχύς των Ηνωμένων Πολιτειών παραμένει καθοριστικός παράγοντας στο πεδίο της σύγκρουσης.

Financial Times: Τι σημαίνει για τον πόλεμο στη Μ. Ανατολή η μείωση των πυραυλικών εκτοξεύσεων από το Ιράν 

Στη μεγάλη σημασία που έχει για την πορεία του πολέμου στη Μέση Ανατολή το επίπεδο αποθεμάτων των πυραύλων του Ιράν αναφέρθηκαν οι Financial Times, υποστηρίζοντας πως η μείωση των εκτοξεύσεων από το Ιράν φανερώνει ότι η επιχείρηση των ΗΠΑ και του Ισραήλ αποδίδει καρπούς.

Το δημοσίευμα σημειώνει μέχρι το μεσημέρι της Τετάρτης (τοπική ώρα) από το Ιράν εκτοξεύθηκαν μόνο τρεις πύραυλοι κατά των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων, ενώ το Σάββατο (την πρώτη μέρα του πολέμου) εκτοξεύτηκαν 189 βαλλιστικοί πύραυλοι από το Ιράν προς τα ΗΑΕ.

Δυτικοί αξιωματούχοι είπαν ότι η στρατηγική των ΗΠΑ και του Ισραήλ να χρησιμοποιούν στρατιωτικά αεροσκάφη για να εντοπίζουν και να καταστρέφουν εκτοξευτές πυραύλων και αποθέματα όπλων στο έδαφος του Ιράν αποδίδει καρπούς.

«Αρχίζουμε να βλέπουμε μείωση των ιρανικών πυραυλικών επιθέσεων. Αυτό οφείλεται... στις προσπάθειες των ΗΠΑ και του Ισραήλ να καταστρέψουν αυτές τις βάσεις εκτόξευσης και να επιτεθούν σε αυτά τα συστήματα», δήλωσε ένας από τους αξιωματούχους.

«Εκτιμούμε ότι το Ιράν έχει ακόμη αρκετές ημέρες ικανότητας να συνεχίσει τη δραστηριότητά του» συμπλήρωσε.

Η Λινέτ Νουσμπάχερ, πρώην σύμβουλος πληροφοριών της βρετανικής κυβέρνησης, δήλωσε ότι η μείωση των εκτοξεύσεων βαλλιστικών πυραύλων από το Ιράν μπορεί να οφείλεται στο γεγονός ότι αυτές γίνονται ολοένα και πιο δύσκολες.

«Οι Ιρανοί εκτοξεύουν, μετακινούν, εγκαθιστούν, ανεφοδιάζουν και εκτοξεύουν όσο πιο γρήγορα μπορούν. Το πρόβλημά τους είναι ότι αυτό το "όσο πιο γρήγορα μπορούν" γίνεται όλο και πιο αργό. Οι Αμερικανοί και οι Ισραηλινοί έχουν καταστρέψει εκτοξευτές, πυραύλους, καύσιμα για τους πυραύλους υγρού καυσίμου και ντίζελ για την τροφοδοσία των εκτοξευτών... Όλα έχουν εξαντληθεί» συμπλήρωσε.

Κατά τη διάρκεια του 12ήμερου πολέμου μεταξύ Ισραήλ και Ιράν τον περασμένο Ιούνιο, οι αναλυτές παρατήρησαν ότι η Τεχεράνη φύλαξε τους καλύτερους πυραύλους της για αργότερα στη σύγκρουση, αφού εξαντλήθηκαν τα αποθέματα αναχαιτιστικών πυραύλων του Ισραήλ.

«Η μείωση του ρυθμού εκτόξευσης πυραύλων μπορεί να υποδηλώνει συντήρηση, όπως είδαμε στο τέλος του πολέμου του Ιουνίου», είπε ένας αναλυτής.

Ο Ντέκερ Έβελθ, αναλυτής στη ΜΚΟ Centre for Naval Analyses, υποστήριξε πως αυτή η κίνηση του Ιράν «δεν είναι μια στρατηγική επιλογής. Είναι η μόνη στρατηγική που είναι διαθέσιμη υπό συνθήκες πιθανής έλλειψης εκτοξευτών και αδυναμίας ελέγχου του δικού τους εναέριου χώρου».

Με τη μείωση των εκτοξεύσεων βαλλιστικών πυραύλων από το Ιράν, η Τεχεράνη φαίνεται να βασίζεται περισσότερο, τώρα, στη χρήση των οικονομικών drones αυτοκτονίας «Shahed». Αυτά τα επιθετικά drones μπορούν να κρυφτούν εύκολα και να εκτοξευτούν σχεδόν από οποιοδήποτε σημείο, γεγονός που τα καθιστά λιγότερο ευάλωτα σε στρατιωτικές επιθέσεις από τις ΗΠΑ και το Ισραήλ.

Δεδομένα που συγκέντρωσε το Ινστιτούτο Εθνικών Στρατηγικών Μελετών, με έδρα το Τελ Αβίβ, δείχνουν ότι το Ιράν έχει ήδη εκτοξεύσει 571 πυραύλους και 1.391 drones από την αρχή της σύγκρουσης, πολλοί από τους οποίους έχουν αναχαιτιστεί από τα συστήματα αεράμυνας των ΗΠΑ, του Ισραήλ και του Κόλπου.

Δείτε εδώ όλες τις τελευταίες εξελίξεις σχετικά με τον πόλεμο στη Μέση Ανατολή