Στην κλιμάκωση της στρατιωτικής σύγκρουσης μεταξύ του Πακιστάν και του Αφγανιστάν αναφέρεται την Παρασκευή το Reuters, στον απόηχο των μεγάλων επιθέσεων του Ισλαμαμπάντ στην Καμπούλ με αεροπορικούς βομβαρδισμούς και καθώς οι νεκροί από τη σύρραξη έχουν ξεπεράσει τους 100.
«Το ποτήρι της υπομονής μας ξεχείλισε. Πλέον διεξάγεται ανοικτός πόλεμος ανάμεσα σε εμάς και εσάς», τόνισε νωρίτερα την Παρασκευή ο Πακιστανός υπουργός Άμυνας Ασίφ Χαουάτζα.
Οι αεροπορικές και χερσαίες επιδρομές, που έπληξαν στρατιωτικούς σταθμούς, αρχηγεία και αποθήκες πυρομαχικών των Ταλιμπάν σε διάφορους τομείς κατά μήκος των συνόρων, πραγματοποιήθηκαν μετά την επίθεση του Αφγανιστάν εναντίον των πακιστανικών συνοριακών δυνάμεων, σύμφωνα με τους αξιωματούχους.
Οι εντάσεις έχουν ενταθεί από τότε που το Πακιστάν εξέδωσε αεροπορικές επιδρομές εναντίον στόχων των μαχητών στο Αφγανιστάν το περασμένο Σαββατοκύριακο.
Νωρίτερα, οι συνοριακές συγκρούσεις μεταξύ των δύο χωρών είχαν ως αποτέλεσμα τον θάνατο δεκάδων στρατιωτών τον Οκτώβριο, έως ότου οι διαπραγματεύσεις που διευκόλυναν η Τουρκία, το Κατάρ και η Σαουδική Αραβία έθεσαν τέλος στις εχθροπραξίες και επιτεύχθηκε μια εύθραυστη εκεχειρία.
Οι διαφορές
Το Πακιστάν καλωσόρισε την επιστροφή των Ταλιμπάν στην εξουσία το 2021, με τον τότε πρωθυπουργό Ιμράν Χαν να δηλώνει ότι οι Αφγανοί «έσπασαν τα δεσμά της σκλαβιάς».
Ωστόσο, το Ισλαμαμπάντ σύντομα διαπίστωσε ότι οι Ταλιμπάν δεν ήταν τόσο συνεργάσιμοι όσο είχε ελπίσει.
Το Ισλαμαμπάντ υποστηρίζει ότι η ηγεσία της μαχητικής οργάνωσης Tehreek-e-Taliban Pakistan (TTP) και πολλοί από τους μαχητές της έχουν τη βάση τους στο Αφγανιστάν και ότι ένοπλοι αντάρτες που επιδιώκουν την ανεξαρτησία της νοτιοδυτικής πακιστανικής επαρχίας του Μπαλοχιστάν χρησιμοποιούν επίσης το Αφγανιστάν ως ασφαλές καταφύγιο.
Η στρατιωτική δράση έχει αυξηθεί κάθε χρόνο από το 2022, με την αύξηση των επιθέσεων από την TTP και τους αντάρτες του Μπαλοχιστάν, σύμφωνα με την Armed Conflict Location & Event Data.
Η Καμπούλ, από την πλευρά της, έχει επανειλημμένα αρνηθεί ότι επιτρέπει στους μαχητές να χρησιμοποιούν το αφγανικό έδαφος για να εξαπολύουν επιθέσεις στο Πακιστάν.
Οι Αφγανοί Ταλιμπάν ισχυρίζονται ότι το Πακιστάν φιλοξενεί μαχητές του εχθρού του, του Ισλαμικού Κράτους, μια κατηγορία που το Ισλαμαμπάντ αρνείται.
Το Ισλαμαμπάντ υποστηρίζει ότι η εκεχειρία δεν κράτησε πολύ λόγω των συνεχιζόμενων επιθέσεων των μαχητών στο Πακιστάν από το Αφγανιστάν, και από τότε έχουν σημειωθεί επανειλημμένες συγκρούσεις και κλείσιμο των συνόρων, που έχουν διαταράξει το εμπόριο και την κυκλοφορία κατά μήκος των δύσβατων συνόρων.
Οι πιο πρόσφατες συγκρούσεις
Την ημέρα πριν από τις επιθέσεις του περασμένου Σαββατοκύριακου, πηγές της πακιστανικής ασφάλειας δήλωσαν ότι είχαν «αδιάσειστα στοιχεία» ότι μαχητές στο Αφγανιστάν ήταν πίσω από την πρόσφατη κύμα επιθέσεων και βομβιστικών επιθέσεων αυτοκτονίας που είχαν ως στόχο τον πακιστανικό στρατό και την αστυνομία.
Οι πηγές ανέφεραν επτά προγραμματισμένες ή επιτυχημένες επιθέσεις μαχητών από τα τέλη του 2024, οι οποίες, σύμφωνα με τις πηγές, είχαν σχέση με το Αφγανιστάν.
Μια επίθεση την περασμένη εβδομάδα, που σκότωσε 11 μέλη των δυνάμεων ασφαλείας και δύο πολίτες στην περιοχή Μπαχαούρ, πραγματοποιήθηκε από έναν Αφγανό υπήκοο, σύμφωνα με πακιστανικές πηγές ασφαλείας. Την ευθύνη για την επίθεση αυτή ανέλαβε η TTP.
Η TTP
Η TTP ιδρύθηκε το 2007 από διάφορες μαχητικές ομάδες που δραστηριοποιούνταν στο βορειοδυτικό Πακιστάν. Είναι κοινώς γνωστή ως Πακιστανικοί Ταλιμπάν.
Η TTP έχει επιτεθεί σε αγορές, τζαμιά, αεροδρόμια, στρατιωτικές βάσεις, αστυνομικά τμήματα και έχει επίσης κατακτήσει εδάφη - κυρίως κατά μήκος των συνόρων με το Αφγανιστάν, αλλά και στο εσωτερικό του Πακιστάν, συμπεριλαμβανομένης της κοιλάδας Σουάτ. Η ομάδα ήταν υπεύθυνη για την επίθεση του 2012 κατά της μαθήτριας Μαλάλα Γιουσάφζαι, η οποία δύο χρόνια αργότερα έλαβε το Νόμπελ Ειρήνης.
Η TTP πολέμησε επίσης στο πλευρό των Αφγανών Ταλιμπάν εναντίον των αμερικανικών δυνάμεων στο Αφγανιστάν και φιλοξένησε Αφγανούς μαχητές στο Πακιστάν. Το Πακιστάν έχει ξεκινήσει στρατιωτικές επιχειρήσεις εναντίον της TTP στο έδαφός του με περιορισμένη επιτυχία, αν και μια επίθεση που έληξε το 2016 μείωσε δραστικά τις επιθέσεις μέχρι πριν από λίγα χρόνια.
Οι στρατιωτικές δυνάμεις
Το Πακιστάν είναι πιθανό να εντείνει τη στρατιωτική του εκστρατεία, σύμφωνα με αναλυτές, ενώ η αντίποινα της Καμπούλ θα μπορούσε να λάβει τη μορφή επιδρομών σε συνοριακούς σταθμούς και περισσότερων διασυνοριακών ανταρτικών επιθέσεων με στόχο τις δυνάμεις ασφαλείας.
Στη θεωρία, υπάρχει μεγάλη ανισορροπία μεταξύ των στρατιωτικών δυνατοτήτων των δύο πλευρών. Με 172.000 μέλη, οι Ταλιμπάν έχουν λιγότερο από το ένα τρίτο του προσωπικού του Πακιστάν.
Οι Ταλιμπάν διαθέτουν τουλάχιστον έξι αεροσκάφη και 23 ελικόπτερα, αλλά η κατάστασή τους είναι άγνωστη και δεν διαθέτουν μαχητικά αεροσκάφη ή αποτελεσματική αεροπορία.
Οι ένοπλες δυνάμεις του Πακιστάν περιλαμβάνουν περισσότερα από 600.000 ενεργά μέλη, διαθέτουν περισσότερα από 6.000 θωρακισμένα οχήματα μάχης και περισσότερα από 400 μαχητικά αεροσκάφη, σύμφωνα με στοιχεία του 2025 από το Διεθνές Ινστιτούτο Στρατηγικών Μελετών. Η χώρα διαθέτει επίσης πυρηνικά όπλα.
