Στις 2 Ιανουαρίου, ο πρόεδρος της Βενεζουέλας, Νικολάς Μαδούρο, είχε δηλώσει πρόθυμος να διεξαγάγει «σοβαρές συνομιλίες με τις ΗΠΑ». Μόλις μία ημέρα αργότερα, συνελήφθη από τις αμερικανικές ένοπλες δυνάμεις και πλέον καλείται να λογοδοτήσει ενώπιον δικαστηρίου στη Νέα Υόρκη, μεταξύ άλλων για διακίνηση ναρκωτικών, αναφέρει σε ανάλυσή της η DW και σημειώνει:
Η εξέλιξη αυτή εγείρει σοβαρά ερωτήματα για το μέλλον της Βενεζουέλας, χώρας με τα μεγαλύτερα αποθέματα πετρελαίου παγκοσμίως. Θα συνεχίσει η παλαιά κυβέρνηση υπό τον υπουργό Εσωτερικών Χουάν Καμπέγιο, θα υπάρξει αλλαγή καθεστώτος και νέες εκλογές ή ενδέχεται να προκληθεί εμφύλιος ανάμεσα στους υποστηρικτές του Μαδούρο και την αντιπολίτευση;
Ο Αμερικανός πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ έδωσε ένα πρώτο στίγμα: «Οι ΗΠΑ θα διοικήσουν τη χώρα μέχρι να δημιουργήσουμε συνθήκες για μια ασφαλή και αποτελεσματική μετάβαση».
Σύμφωνα με τον Χεσούς Ρενζούγιο, ειδικό σε θέματα Λατινικής Αμερικής από το Ινστιτούτο GIGA, «οι ΗΠΑ έχουν συνεννοηθεί με τις ελίτ του Καράκας και θα προχωρήσουν σε ανασυγκρότηση», αφήνοντας ανοικτό το ενδεχόμενο συνεργασίας με στελέχη της μέχρι πρότινος κυβέρνησης.
Παρά τη σχετική αβεβαιότητα, υπάρχουν ενδείξεις για τα γενικότερα σχέδια της κυβέρνησης Τραμπ στην περιοχή. Η Εθνική Στρατηγική Ασφαλείας του 2025 προβλέπει ότι οι ΗΠΑ επιδιώκουν «να αποκαταστήσουν την πρωτοκαθεδρία τους στο δυτικό ημισφαίριο και να συμπληρώσουν το Δόγμα Μονρόε».
Μεταξύ των Βενεζουελάνων που έχουν εγκαταλείψει τη χώρα υπάρχει αισιοδοξία. Ο ειδικός Όλιβερ Στούενκελ, συνεργάτης του Carnegie Endowment for International Peace στην Ουάσιγκτον και καθηγητής Διεθνών Σχέσεων στο πανεπιστήμιο Fundação Getulio Vargas (FGV) στο Σάο Πάολο, σημειώνει ότι «οι περισσότεροι Βενεζουελάνοι που γνωρίζω αισθάνονται μεγάλη ανακούφιση και γιορτάζουν την πτώση του Μαδούρο, ευχαριστώντας τον Τραμπ».
Ωστόσο, παραμένει ασαφές πώς θα αντιδράσει η χώρα. Όπως επισημαίνει ο Στούενκελ, «πρέπει να δούμε εάν ο Τραμπ θα πει “αποστολή εξετελέσθη, ο Μαδούρο έφυγε” και πώς θα ανταποκριθεί ο πληθυσμός». Δεν είναι βέβαιο αν θα σημειωθούν μαζικές διαδηλώσεις ή κοινωνικές εντάσεις.
Για πρώτη φορά μετά από περισσότερα από 25 χρόνια κυριαρχίας της Μπολιβαριανής Επανάστασης ανοίγεται προοπτική αλλαγής εξουσίας.
«Η Βενεζουέλα βιώνει κρίσιμες ώρες. Είμαστε έτοιμοι να ανοικοδομήσουμε τη χώρα μας», έγραψε στο X ο πρώην υποψήφιος πρόεδρος Εντμούντο Γκονσάλες. Ο Γκονσάλες είχε ανακηρυχθεί νικητής των προεδρικών εκλογών της 24ης Ιουλίου 2024, αλλά το εκλογικό συμβούλιο είχε επικυρώσει ως νικητή τον Μαδούρο.
