Σε μια ιστορική στροφή που ανατρέπει θεμελιώδη αρχή του «σοσιαλισμού του 21ου αιώνα», η μεταβατική πρόεδρος της Βενεζουέλας, Ντέλσι Ροντρίγκες, υπέγραψε νόμο που ανοίγει τον πετρελαϊκό τομέα της χώρας στην ιδιωτική πρωτοβουλία, βάζοντας τέλος σε ένα κρατικό μονοπώλιο που διατηρούνταν για πάνω από δύο δεκαετίες, σύμφωνα με το Al Jaseera και την El Pais.
Η Ροντρίγκες υπέγραψε τη μεταρρύθμιση την Πέμπτη, λιγότερο από δύο ώρες μετά την έγκρισή της από την Εθνοσυνέλευση, παρουσία εργαζομένων στον πετρελαϊκό κλάδο και υποστηρικτών του κυβερνώντος κόμματος. Ο νόμος θεωρείται η «ναυαρχίδα» της πολιτικής της κυβέρνησής της, με στόχο την προσέλκυση ξένων επενδύσεων και την ανασυγκρότηση μιας βιομηχανίας που επί χρόνια παραμένει παραλυμένη.
Η κίνηση πραγματοποιείται σε μια κρίσιμη γεωπολιτική συγκυρία, λιγότερο από έναν μήνα μετά τη σύλληψη του Νικολάς Μαδούρο σε στρατιωτική επιχείρηση των ΗΠΑ στο Καράκας. Παράλληλα, το αμερικανικό υπουργείο Οικονομικών ξεκίνησε επίσημα τη χαλάρωση των αυστηρών κυρώσεων που είχαν επιβληθεί στο πετρέλαιο της Βενεζουέλας από την πρώτη κυβέρνηση Τραμπ, διευκολύνοντας την είσοδο αμερικανικών ενεργειακών εταιρειών στη χώρα.
Την ίδια ημέρα, η Ροντρίγκες είχε τηλεφωνική επικοινωνία με τον πρόεδρο των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ, και τον γερουσιαστή Μάρκο Ρούμπιο, ο οποίος είχε παρουσιάσει στη Γερουσία το σχέδιο της Ουάσινγκτον για τη διαχείριση των εξαγωγών δεκάδων εκατομμυρίων βαρελιών πετρελαίου και των αντίστοιχων εσόδων. Η Βενεζουέλα διαθέτει τα μεγαλύτερα αποδεδειγμένα αποθέματα αργού πετρελαίου παγκοσμίως.
«Μιλάμε για το μέλλον. Μιλάμε για τη χώρα που θα παραδώσουμε στα παιδιά μας», δήλωσε η Ροντρίγκες, υπερασπιζόμενη τη μεταρρύθμιση, την οποία είχε προτείνει νωρίτερα μέσα στον μήνα, μετά τη δήλωση Τραμπ ότι η Ουάσινγκτον θα εμπλακεί στον έλεγχο των εξαγωγών πετρελαίου της Βενεζουέλας.
Ιδιώτες στην παραγωγή, κράτος στα κοιτάσματα
Ο νέος νόμος προβλέπει ότι οι ιδιωτικές εταιρείες θα αναλαμβάνουν πλήρως την παραγωγή και πώληση πετρελαίου, καταργώντας το μονοπώλιο της κρατικής Petróleos de Venezuela (PDVSA) τόσο στην παραγωγή όσο και στην τιμολόγηση. Οι εταιρείες θα λειτουργούν με δικά τους έξοδα και ρίσκο, αφού αποδείξουν την οικονομική και τεχνική τους επάρκεια μέσω εγκεκριμένου επιχειρηματικού σχεδίου. Η κυριότητα των υδρογονανθράκων, ωστόσο, παραμένει στο κράτος.
Καινοτομία αποτελεί η πρόβλεψη για διεθνή, ανεξάρτητη διαιτησία σε περίπτωση διαφορών, αντικαθιστώντας την αποκλειστική αρμοδιότητα των δικαστηρίων της Βενεζουέλας, τα οποία ελέγχονται από το κυβερνών κόμμα. Οι ξένοι επενδυτές θεωρούν τη ρύθμιση αυτή κρίσιμη για την ασφάλεια των επενδύσεών τους απέναντι στον κίνδυνο μελλοντικών απαλλοτριώσεων.
