Πακέτο παρεμβάσεων με στόχο τη μείωση της καθημερινής ταλαιπωρίας των πολιτών στις συναλλαγές τους με το Δημόσιο φέρνει το νέο νομοσχέδιο που παρουσίασε χθες στο Υπουργικό Συμβούλιο ο αντιπρόεδρος της κυβέρνησης Κωστής Χατζηδάκης.
Πρόκειται για μια νομοθετική πρωτοβουλία που επιχειρεί να αντιμετωπίσει χρόνιες παθογένειες της δημόσιας διοίκησης, οι οποίες δεν έχουν δημοσιονομικό κόστος, αλλά επιβαρύνουν διαρκώς την καθημερινότητα πολιτών και επιχειρήσεων.
Το σχέδιο νόμου έρχεται ως αποτέλεσμα πολύμηνης προετοιμασίας. Όπως είχε προαναγγείλει ο ίδιος ο κ. Χατζηδάκης, η ομάδα του συγκέντρωσε δεκάδες πραγματικά περιστατικά «μικρής καθημερινής παράνοιας», τα οποία προέκυψαν τόσο από αναφορές πολιτών όσο και από εκθέσεις του Συνηγόρου του Πολίτη και εισηγήσεις βουλευτών και συναρμόδιων υπουργείων.
Μάλιστα, την περασμένη άνοιξη, ο αντιπρόεδρος της κυβέρνησης είχε απευθυνθεί και στους βουλευτές της Νέας Δημοκρατίας, ζητώντας τους να μεταφέρουν συγκεκριμένα παραδείγματα από τις εκλογικές τους περιφέρειες, όπου η γραφειοκρατία οδηγεί σε αδικαιολόγητες καθυστερήσεις ή παράλογες απαιτήσεις από τους πολίτες.
Από τα πιστοποιητικά στις υπεύθυνες δηλώσεις
Σύμφωνα με τον σχεδιασμό, το νομοσχέδιο θα περιλαμβάνει 15 έως 20 στοχευμένες ρυθμίσεις, με βασική φιλοσοφία τη μείωση των δικαιολογητικών και τη μετατόπιση του βάρους από τον πολίτη στη δημόσια διοίκηση.
Κεντρικός άξονας των παρεμβάσεων είναι η γενικευμένη αντικατάσταση πιστοποιητικών από υπεύθυνες δηλώσεις, όπου αυτό είναι εφικτό. Η λογική είναι απλή: το Δημόσιο να αντλεί αυτεπάγγελτα τις πληροφορίες που ήδη διαθέτει και να μην υποχρεώνει τον πολίτη να αποδεικνύει ξανά και ξανά στοιχεία που βρίσκονται σε κρατικές βάσεις δεδομένων.
Τρεις βασικές αλλαγές στο επίκεντρο
Το σχέδιο που παρουσιάστηκε στο Υπουργικό Συμβούλιο προβλέπει, μεταξύ άλλων:
Κατάργηση σειράς πιστοποιητικών, τα οποία αντικαθίστανται από υπεύθυνες δηλώσεις των πολιτών
Αξιοποίηση πιστοποιημένων επαγγελματιών για την επιτάχυνση διαδικασιών που σήμερα «κολλάνε» στο Δημόσιο
Αποχή του Δημοσίου, υπό προϋποθέσεις, από τη διεκδίκηση ιδιωτικών ακινήτων, όταν βάσει της νομολογίας του Αρείου Πάγου δεν υπάρχουν ρεαλιστικές πιθανότητες δικαίωσης
Η τελευταία ρύθμιση έρχεται να συμπληρώσει προηγούμενη παρέμβαση του κ. Χατζηδάκη, λίγο πριν αποχωρήσει από το Υπουργείο Οικονομικών, όταν είχε ανασταλεί η άσκηση αγωγών του Δημοσίου για διεκδικήσεις ιδιωτικών περιουσιών. Είχαν προηγηθεί χαρακτηριστικές περιπτώσεις, όπου κρατικές υπηρεσίες επικαλούνταν έγγραφα ακόμη και από την εποχή της Τουρκοκρατίας για να αμφισβητήσουν ιδιοκτησίες, φτάνοντας σε διεκδικήσεις ολόκληρων περιοχών.
Πιστοποιημένοι ιδιώτες στη «γραμμή πρώτης εξυπηρέτησης»
Ιδιαίτερο βάρος δίνεται και στην επέκταση του μοντέλου αξιοποίησης πιστοποιημένων ιδιωτών επαγγελματιών για την παροχή υπηρεσιών που σήμερα προσφέρει αποκλειστικά το Δημόσιο. Το μοντέλο αυτό εφαρμόστηκε ήδη στον ΕΦΚΑ για την επιτάχυνση της απονομής συντάξεων, αλλά και στις πολεοδομίες με τους μηχανικούς και στις εφορίες με τους λογιστές.
Όπως έχει εξηγήσει ο κ. Χατζηδάκης, στόχος είναι η μείωση των καθυστερήσεων μέσω ανταγωνισμού και η αποσυμφόρηση των δημόσιων υπηρεσιών. Ενδεικτικό είναι το παράδειγμα των αγροτικών επιδοτήσεων, όπου τα Κέντρα Υποδοχής Δηλώσεων έχουν δεχθεί έντονη κριτική για το κόστος των υπηρεσιών τους. Με το νέο πλαίσιο, πιστοποιημένοι επαγγελματίες –με εκπαίδευση και εξετάσεις– θα μπορούν να παρέχουν τις ίδιες υπηρεσίες, ενισχύοντας την ταχύτητα και περιορίζοντας το κόστος για τους πολίτες.
Προς ένα πιο «λειτουργικό» Δημόσιο
Στο συνολικό πακέτο αλλαγών εντάσσεται και η προώθηση της Ψηφιακής Κάρτας Εργασίας στο Δημόσιο, σε μια προσπάθεια εκσυγχρονισμού του τρόπου λειτουργίας των κρατικών υπηρεσιών.
Η φιλοσοφία του νομοσχεδίου, όπως αποτυπώνεται από κυβερνητικές πηγές, δεν αφορά θεαματικές μεταρρυθμίσεις, αλλά την επίλυση μικρών, καθημερινών προβλημάτων που συσσωρευτικά διαμορφώνουν την εικόνα ενός δυσκίνητου κράτους. Ένα κράτος που, όπως παραδέχονται και οι ίδιοι οι κυβερνητικοί αξιωματούχοι, οφείλει να γίνει πιο γρήγορο, πιο λογικό και σαφώς πιο φιλικό προς τον πολίτη.
