Το θετικό momentum για το ελληνικό χρηματιστήριο και τα ελληνικά ομόλογα σε βραχυπρόθεσμο ορίζοντα αλλά και την πιθανότητα να επανέλθει η αβεβαιότητα μετά τη λήξη του προγράμματος τον ερχόμενο Αύγουστο, αναλύει ο καθηγητής του LSE και επικεφαλής αναλυτής της LC Macro Advisors, Lorenzo Codogno, σε έκθεση με ημερομηνία 18 Ιανουαρίου 2018.
Ο Ιταλός οικονομολόγος αναφέρεται στο ενδεχόμενο να διεξαχθούν πρόωρες εκλογές μέσα στο 2018, στις προοπτικές των ελληνικών τραπεζών και στο ράλι των ελληνικών ομολόγων, εκτιμώντας ότι δεν έχουν χαθεί ακόμη όλες οι ευκαιρίες.
Την ερχόμενη Δευτέρα, το Eurogroup αναμένεται να επικυρώσει το κλείσιμο της τρίτης αξιολόγησης για την Ελλάδα. Το γεγονός αυτό θα ανοίξει το δρόμο για την τελική αξιολόγηση και το τέλος του προγράμματος έως τις 20 Αυγούστου. Οι διαπραγματεύσεις εξελίσσονται ομαλά και το βασικό σενάριο προβλέπει τη θετική λήξη του μνημονίου, η οποία πιθανότατα θα περιλαμβάνει μέτρα ελάφρυνσης του χρέους τα οποία θα συνδέονται με μεταρρυθμίσεις καθώς και με ένα μεταμνημονιακό πλαίσιο.
Σε αυτό το πλαίσιο, ο L. Codogno θεωρεί ότι το ευνοϊκό momentum για την Ελλάδα θα διατηρηθεί, εκτιμώντας παράλληλα, ότι υπάρχουν περιθώρια για συνέχιση του πρόσφατου ράλι των ελληνικών τίτλων, όσο πλησιάζουμε στο καλοκαίρι. Παρ'' όλα αυτά, η αβεβαιότητα για την αποτελεσματικότητα των διαρθρωτικών βελτιώσεων αναμένεται να επανέλθει, παρά τις τρομακτικές αλλαγές που έχουν νομοθετηθεί τα προηγούμενα χρόνια.
Συμπερασματικά, ο καθηγητής του LSE σημειώνει ότι η ολοκλήρωση της αξιολόγησης και η επιτυχημένη έξοδος στις αγορές από την ελληνική κυβέρνηση την άνοιξη θα προσδώσει επιπλέον momentum ενόψει της λήξης του προγράμματος τον Αύγουστο. Συνεπώς, το βραχυπρόθεσμο outlook παραμένει θετικό. Η αβεβαιότητα τόσο για τα μέτρα όσο και για τις μεσοπρόθεσμες προοπτικές παραμένει σε υψηλά επίπεδα και μπορεί να επηρεάσει τους επενδυτικούς τίτλους μετά το τέλος του προγράμματος.
Όσο για το ενδεχόμενο πρόωρων εκλογών; «Η δύσκολη περίοδος για την Ελλάδα αναμένεται να ξεκινήσει αμέσως μετά το τέλος του προγράμματος», σημειώνεται στην έκθεση. «Η σημερινή κυβέρνηση ενδέχεται να μπει στον πειρασμό να εκμεταλλευτεί το momentum μετά το τέλος του προγράμματος και να πάει σε πρόωρες εκλογές. Οι πρόσφατες δημοσκοπήσεις δεν είναι ευνοϊκές για την κυβέρνηση, ωστόσο, ο ΣΥΡΙΖΑ ίσως θεωρήσει ότι έχει καλύτερες πιθανότητες να κερδίσει αν πάει σε εκλογές αμέσως μετά τη λήξη του προγράμματος και όχι να περιμένει μέχρι τα μέσα του 2019. Αυτός είναι ένας επιπλέον λόγος που οι ευρωπαϊκοί Θεσμοί θέλουν να έχουν εγγυήσεις σχετικά με τους όρους στη μεταμνημονιακή εποχή».
Από την πλευρά της η Citi εκτιμά ότι η ελληνική κυβέρνηση θα υποστεί ένα ακόμη σημαντικό πλήγμα, στην περίπτωση που συμφωνήσει σε μία νέα δέσμη όρων με αντάλλαγμα τη σταδιακή ελάφρυνση του χρέους.
«Το τέλος της επίσημης χρηματοδότησης θα φτάσει πιθανώς στο τέλος της το ερχόμενο καλοκαίρι, ωστόσο η επίσημη εποπτεία από τους διεθνείς πιστωτές αναμένεται να συνεχιστεί για πολλά χρόνια ακόμη, με ή χωρίς συμφωνία για την ελάφρυνση του χρέους», σημειώνει χαρακτηριστικά η Citi.
Ελληνικές τράπεζες: χρεοκοπημένες ή εξαιρετική επενδυτική ευκαιρία;
Όπως αναφέρεται στην έκθεση της LC Macro Advisors, οι μετοχές των ελληνικών τραπεζών έχουν καταγράψει και αυτές ράλι τελευταία, όχι όμως πριν περάσουν μία δύσκολη περίοδο στο δ'' τρίμηνο του 2017. Υπάρχει ουσιαστική βελτίωση; Τα σχέδια μείωσης των «κόκκινων» δανείων είναι διαφορετικά για κάθε τράπεζα και προβλέπουν μείωση μεταξύ 30%-40% μεταξύ 2016-2019. Η βασική ανησυχία είναι αν θα καταφέρουν μία τόσο μεγάλη μείωση. Αυτό, με τη σειρά του, εξαρτάται από τους ηλεκτρονικούς πλειστηριασμούς, ενώ υπάρχουν ανησυχίες και για τον εξωδικαστικό συμβιβασμό. Επιπλέον, ο πτωχευτικός κώδικας χρειάζεται ορισμένες τροποποιήσεις. Οι τράπεζες εκτιμούν ότι οι στρατηγικοί κακοπληρωτές διαμορφώνονται σε 25%-30% των συνολικών NPLs. Θα μπορούσαν να αποπληρώσουν τα δάνεια αν κυβέρνηση και τράπεζες του κυνηγούσαν σοβαρά. Παρ'' όλα αυτά, η υιοθέτηση της στρατηγικής αντιμετώπισης των «κόκκινων» δανείων και οι αλλαγές στη διακυβέρνηση των τραπεζών ήδη αποτελούν αξιοσημείωτα επιτεύγματα. Επίσης, τα capital controls έχουν συμβάλλει στη σταθεροποίηση του χρηματοπιστωτικού συστήματος.
Οι ελληνικές τράπεζες είναι υπερ-κεφαλαιοποιημένες με βάση τα ευρωπαϊκά πρότυπα, όμως περίπου τα μισά από τα κεφάλαια αντιστοιχούν στον αναβαλλόμενο φόρο. Τον ερχόμενο Μάιο θα έχουμε τα stress tests και δεν είναι ξεκάθαρο αν όλες οι τράπεζες θα τα περάσουν. Υπάρχει ακόμη ένα «μαξιλάρι» 10 δισ. ευρώ από το πρόγραμμα του ESM για την ανακεφαλαιοποίηση των τραπεζών, το οποίο θα μπορούσε να χρησιμοποιηθεί, όμως θα ήταν ένα πολύ κακό σινιάλο για τις αγορές.
Θα κρατήσει το θετικό momentum;
Οι πρόσφατες θετικές εξελίξεις δεν έχουν αλλάξει την εικόνα, απλώς έχουν δώσει μεγαλύτερα περιθώρια ανόδου. Η Ελλάδα μπορεί να χαρακτηριστεί ως μία υπόθεση, στην οποία πολλές μεταβλητές εξελίσσονται θετικά αυτή τη στιγμή, όμως υπάρχει ένα τεράστιο πρόβλημα από όλα αυτά τα χρόνια το οποίο μπορεί να απορροφηθεί μόνο σταδιακά. Για παράδειγμα, το ΑΕΠ βρίσκεται περίπου 25% χαμηλότερα από τα προ κρίσης επίπεδα, ενώ η επενδυτική δραστηριότητα βρίσκεται στο 1/3 των προ κρίσης επιπέδων. Η αβεβαιότητα σχετικά με τη δυναμική ανάπτυξης και το κενό οικονομικής δραστηριότητας είναι πολύ μεγάλη. Στη θετική πλευρά, οι εξωτερικές ανισορροπίες έχουν εξαλειφθεί και η ανταγωνιστικότητα έχει βελτιωθεί. Συμπερασματικά, τα μακροπρόθεσμα προβλήματα συνεχίζουν να τρομάζουν.
