Σε κρίσιμο σταυροδρόμι το Χρηματιστήριο Αθηνών
Shutterstock
Shutterstock

Σε κρίσιμο σταυροδρόμι το Χρηματιστήριο Αθηνών

Δεν πρέπει να έχουμε και πολλά παράπονα από την πορεία του Χρηματιστηρίου Αθηνών παρά την αδυναμία που εμφανίζει από την 4η Φεβρουαρίου και μετά. Εκείνη την ημέρα φαίνεται πως σταμάτησε η άνοδος του Γενικού Δείκτη που ξεκίνησε κατά τα μέσα Δεκεμβρίου, από τις 2.080 μονάδες περίπου. Ύστερα από 30 συνεδριάσεις και 50 περίπου ημέρες, την 4η Φεβρουαρίου ο Γ.Δ. έκλεισε τη συνεδρίαση στις 2.407,07 μονάδες, δηλαδή σχεδόν 16% πάνω από την αφετηρία αυτής της ανοδικής κίνησης, πετυχαίνοντας το υψηλότερο κλείσιμο από τον Νοέμβριο του 2009.

Αυτό το «ξεπέταγμα» των μετοχών της ελληνικής χρηματιστηριακής αγοράς ήρθε περίπου 4 μήνες μετά μία προηγούμενη κορυφή που είχε σημειωθεί τον Αύγουστο. Προφανώς, δεν υπονοούμε ότι θα πρέπει να περιμένουμε άλλους 4 μήνες μέχρι το επόμενο ανοδικό ξέσπασμα. Δεν μπορούμε όμως να αποφύγουμε την επισήμανση κάποιων ομοιοτήτων. Η βασική ομοιότητα είναι προφανής. Μετά από μία δυνατή κίνηση που έχει φέρει σημαντικά κέρδη για πολλές από τις πιο βασικές μετοχές του Χρηματιστηρίου, ορισμένοι επενδυτές αποφάσισαν να προχωρήσουν σε ρευστοποιήσεις και να καταγράψουν τα κέρδη τους.

Παράλληλα, οι δυνητικοί αγοραστές που είχαν αποφύγει να κυνηγήσουν την ανοδική κίνηση έκαναν λίγο πίσω για να δουν μέχρι που μπορούν να φτάσουν οι πωλήσεις των κερδισμένων και σε μερικές, πολύ λίγες, περιπτώσεις απογοητευμένων επενδυτών. Αν πρέπει να αναζητήσουμε αφορμή για την εκδήλωση των ρευστοποιήσεων, πέρα από την διάθεση αποκομιδής κερδών, είναι προφανές πως η μεγάλη διεθνής χρηματιστηριακή αναταραχή της πρώτης εβδομάδας του Φεβρουαρίου έπαιξε σημαντικό ρόλο. Εκτός από αυτό, κάτι που επίσης έπαιξε ρόλο ήταν το ότι οι επενδυτές συνειδητοποίησαν πως κάποιες προσδοκίες που είχαν καλλιεργηθεί σχετικά με επικείμενες θετικές εξελίξεις (όπως η φημολογηθείσα πρόθεση της ιταλικής Unicredit και η είσοδος κάποιων μετοχών στους δείκτες MNSCI) ήταν τελικά υπερβολικές.

Έτσι είναι πολύ πιθανόν να έχουμε μπει σε μία περίοδο αφομοίωσης των κερδών της αγοράς σε ένα νέο, υψηλότερο του προηγούμενου, επίπεδο ισορροπίας. Όπως έχουμε δει και άλλες φορές τα τελευταία χρόνια, σε αυτές τις περιόδους πολλοί επενδυτές προσπαθούν να εντοπίσουν τις νέες ευκαιρίες σε μετοχές που είτε δεν έχουν ακολουθήσει την πρόσφατη άνοδο είτε έχουν περιθώριο για ακόμα μεγαλύτερη άνοδο με βάση τα οικονομικά τους αποτελέσματα και τις προοπτικές τους. Δεν είναι καθόλου εύκολο να εκτιμήσουμε το εύρος διακύμανσης για τον Γενικό Δείκτη αν έχουμε δίκιο σχετικά με την θεωρία περί αφομοίωσης.

Ούτε μας είναι εύκολο να πιθανολογήσουμε το πόσο θα κρατήσει μία τέτοια φάση. Προφανώς, όλα αυτά θα εξαρτηθούν σε σημαντικό βαθμό από το διεθνές χρηματιστηριακό περιβάλλον, το οποίο προς το παρόν παραμένει γενικά θετικό για τις αγορές παρά τις συνεχείς ανησυχίες για τις υψηλές αποτιμήσεις μεγάλου αριθμού μετοχών, ειδικά στις ΗΠΑ και στον τομέα της τεχνολογίας. Και βέβαια θα εξαρτηθούν και από τις διεθνείς γεωπολιτικές εξελίξεις οι οποίες τα τελευταία χρόνια απασχολούν τις διεθνείς αγορές και τους επενδυτές όλο και περισσότερο.

Επίσης, θα είναι λάθος να αγνοήσουμε το πολύ σοβαρό ζήτημα που απασχολεί όλο και πιο έντονα την αμερικανική χρηματιστηριακή αγορά, δηλαδή τις συνέπειες της επικράτησης των εφαρμογών Τεχνητής Νοημοσύνης στις προοπτικές μεγάλου αριθμού επιχειρήσεων σε πολλούς κλάδους. Κάθε μέρα έχουμε και νέα χτυπήματα σε μετοχές που κάποιοι φοβούνται θα είναι τα επόμενα θύματα της ΤΝ.

Αν θα έπρεπε να προσπαθήσουμε να μαντέψουμε τι θα γίνει, με την προϋπόθεση πως δεν θα μας έρθει κάποιος εισαγόμενος τυφώνας από τις διεθνείς αγορές θα λέγαμε πως αυτή η φάση στην οποία είναι πολύ πιθανόν να βρισκόμαστε ήδη θα διαρκέσει μερικές εβδομάδες. Σχετικά με το εύρος διακύμανσης, λογικά θα ορίζεται στο άνω μέρος του από την περιοχή των υψηλών της 41ης Φεβρουαρίου. Το κάτω μέρος είναι λίγο δυσκολότερο να το ορίσουμε αλλά λογικά θα μπορούσε να είναι οπουδήποτε, από την περιοχή των 2.300 μονάδων στο πιο ήπιο σενάριο μέχρι ίσως λίγο πάνω από τις 2.200 μονάδες στο πιο αρνητικό.

Ανεξάρτητα όμως από το αν έχουμε μπει σε μια διαδικασία αφομοίωσης ή χωνέματος, όπως λέμε συχνά, των κερδών τα στοιχεία των περισσότερων εισηγμένων εταιρειών είναι τέτοια που μας οδηγούν στο συμπέρασμα πως κάποια στιγμή θα ξεπεραστούν ανοδικά και οι τιμές της 4ης Φεβρουαρίου. Γιατί το λέμε αυτό; Πρώτα απ’ όλα γιατί η κατάσταση σε δύο από τους πιο δυναμικούς κλάδους της αγοράς, δηλαδή τον τραπεζικό και τον κατασκευαστικό είναι τέτοια που δικαιολογεί σαφώς υψηλότερες τιμές. Οι εκθέσεις των Ελλήνων και διεθνών χρηματιστηριακών αναλυτών δίνουν στις 4 συστημικές τράπεζες σαφώς υψηλότερους στόχους από τις τωρινές τιμές και μεγάλα περιθώρια για αποδόσεις, περιθώρια που μεγαλώνουν καθώς οι τιμές τους υποχωρούν στα πλαίσια της διορθωτικής κίνησης που περιγράψαμε.

Οι επενδυτές είναι πιθανόν να επιλέξουν να περιμένουν να ακούσουν πρώτα τα ετήσια οικονομικά αποτελέσματά τους και τις ανακοινώσεις τους σχετικά με τα μερίσματα που θα διανείμουν, πριν προχωρήσουν σε μαζικές νέες τοποθετήσεις. Ενδιαφέρον παρουσιάζει και η μετοχή της Credia καθώς φαίνεται πως επίκεινται σημαντικές εξελίξεις. Στον κατασκευαστικό τομέα, είναι νωπές οι σημαντικές αναβαθμίσεις των στόχων για την τιμή της ΓΕΚΤΕΡΝΑ, η οποία ακόμα υπολείπεται σημαντικά αυτών, ενώ στον όμιλο AKTOR οι συνεχείς εξελίξεις και οι διεθνείς συνεργασίες στηρίζουν την περαιτέρω άνοδο.

Περιθώρια περαιτέρω ανόδου έχουν και οι μετοχές του βιομηχανικού τομέα, με τις μετοχές του ομίλου Viohalco και των θυγατρικών του όπως και αυτές της ΤΙΤΑΝ να βρίσκονται στην πρώτη γραμμή. Βοήθεια στο Χρηματιστήριο και στήριξη στον Γενικό Δείκτη περιμένουμε, όταν ολοκληρωθεί η διαδικασία χωνέματος και από τις μεγάλες παραδοσιακές εταιρείες, ΔΕΗ (η πορεία της εταιρείας είναι εξαιρετική), ΟΠΑΠ (καθώς προχωρά ο εταιρικός μετασχηματισμός) και ΟΤΕ (οι διεθνείς οίκοι επιμένουν για σημαντικά υψηλότερες τιμές).

Δεν είναι σωστό όμως να παρασυρόμαστε, όσο και αν πιστεύουμε πως και η παρούσα φάση ξεκούρασης της αγοράς θα έχει παρόμοια τελική κατάληξη με αντίστοιχες προηγούμενες. Όπως είπαμε και νωρίτερα, η διεθνής αβεβαιότητα σε χρηματιστηριακό και γεωπολιτικό επίπεδο είναι κάτι που δεν πρέπει να αγνοήσουμε. Αν συμβεί κάτι που θα ωθήσει τον Γενικό Δείκτη κάτω από τις 2.200 περίπου μονάδες, μπορεί να δούμε την φάση αυτή να διαρκεί πιο πολύ από τις εκτιμήσεις μας, και το κάτω μέρος του εύρους διακύμανσης να κατεβεί πιο χαμηλά. Δεν ξέρουμε τι θα μπορούσε να μας οδηγήσει εκεί αλλά ξέρουμε πολύ καλά πως είναι κάτι που δεν επιτρέπεται να αποκλείσουμε.

Δεδομένων λοιπόν των συνθηκών, είναι πολύ λογικό να διατηρούμε την αισιοδοξία μας αλλά δεν πρέπει να ξεχνάμε πως βρισκόμαστε σε ένα χρηματιστηριακό σταυροδρόμι, το οποίο μπορεί να μας φαίνεται γνώριμο αλλά σε καμία περίπτωση δεν είναι ακίνδυνο.