Την Εθνική Κοινωνική Συμφωνία για τις συλλογικές συμβάσεις εργασίας ως παράδειγμα επιτυχημένου κοινωνικού διαλόγου σε ευρωπαϊκό επίπεδο ανέδειξε η υπουργός Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης, Νίκη Κεραμέως, μιλώντας σε εκδήλωση στις Βρυξέλλες με θέμα «Η Εθνική κοινωνική συμφωνία της Ελλάδας: Ένα ευρωπαϊκό μοντέλο για τον κοινωνικό διάλογο».
Η υπουργός υπογράμμισε ότι η Ελλάδα έχει καταγράψει σημαντική πρόοδο στην αγορά εργασίας τα τελευταία επτά χρόνια, με τη μείωση της ανεργίας κατά περίπου 10 ποσοστιαίες μονάδες, την αύξηση των μισθών και των συμβάσεων πλήρους απασχόλησης, καθώς και την επιστροφή περισσότερων από 470.000 Ελλήνων που είχαν μεταναστεύσει κατά τη διάρκεια της οικονομικής κρίσης. Ωστόσο, όπως επισήμανε, «υπήρχε ένα στοιχείο όπου η Ελλάδα, αντικειμενικά μιλώντας, είχε πολλά περιθώρια βελτίωσης, και αυτό ήταν το ποσοστό κάλυψης των εργαζομένων από συλλογικές συμβάσεις εργασίας».
Αναφερόμενη στην ευρωπαϊκή οδηγία για τον κατώτατο μισθό, η κ. Κεραμέως σημείωσε ότι έστειλε «ένα πολύ σαφές μήνυμα στα κράτη μέλη» για την ενίσχυση της προστασίας των εργαζομένων μέσω των συλλογικών διαπραγματεύσεων.
Η υπουργός περιέγραψε δύο εναλλακτικές προσεγγίσεις που είχε στη διάθεσή της η ελληνική κυβέρνηση: τη νομοθετική παρέμβαση μέσω της Βουλής και την οικοδόμηση μιας συμφωνίας μέσω συνεννόησης με τους κοινωνικούς εταίρους. Όπως ανέφερε, επέλεξε τη δεύτερη και δυσκολότερη οδό, παρότι, όταν ερωτήθηκε για τις πιθανότητες επιτυχίας της προσπάθειας, απάντησε ότι «αν το σκεφτούμε αυτό από μια λογική οπτική γωνία, σχεδόν καμία».
«Είχα την αίσθηση ότι υπήρχε μια δυναμική εδώ. Ότι υπήρχε ένα επίπεδο εμπιστοσύνης που είχε χτιστεί και άξιζε τον χρόνο και την προσπάθεια να το δοκιμάσουμε τουλάχιστον», τόνισε.
Σύμφωνα με την υπουργό, οι διαβουλεύσεις με τους κοινωνικούς εταίρους διήρκεσαν περισσότερο από επτά μήνες και πραγματοποιήθηκαν υπό καθεστώς απόλυτης εμπιστευτικότητας, ώστε να διασφαλιστεί η ειλικρίνεια των συζητήσεων και η δυνατότητα ουσιαστικών συμβιβασμών.
Η Ν. Κεραμέως απέδωσε την επίτευξη της συμφωνίας σε τρεις βασικούς παράγοντες: στην εμπιστοσύνη που αναπτύχθηκε μεταξύ των εμπλεκομένων μερών, στη βούληση όλων να βρουν κοινό τόπο μέσω αμοιβαίων παραχωρήσεων και στη διαδικασία συνδιαμόρφωσης του πλαισίου από την αρχή, χωρίς προκαθορισμένο κείμενο.
Όπως εξήγησε, η Εθνική Κοινωνική Συμφωνία της Ελλάδας που επιτεύχθηκε το Νοέμβριο του 2025, διευκολύνει τη σύναψη και την επέκταση των συλλογικών συμβάσεων εργασίας, ενώ παράλληλα ενισχύει την προστασία των εργαζομένων μετά τη λήξη μιας συλλογικής σύμβασης.
Η υπουργός υποστήριξε ότι τα πρώτα αποτελέσματα είναι ήδη ορατά, καθώς, λίγους μήνες μετά την κύρωση της συμφωνίας από τη Βουλή τον Φεβρουάριο, «περισσότερο από το 15% των εργαζομένων στην Ελλάδα» απέκτησε κάλυψη μέσω συλλογικών συμβάσεων εργασίας.
Κλείνοντας την τοποθέτησή της, η κ. Κεραμέως υπογράμμισε ότι η ελληνική εμπειρία αποδεικνύει πως ο ουσιαστικός κοινωνικός διάλογος μπορεί να οδηγήσει σε ευρείες συναινέσεις και απτά αποτελέσματα προς όφελος των εργαζομένων και της αγοράς εργασίας.
Επίτροπος Μινζάτου: Παράδειγμα για την Ευρώπη η ελληνική συμφωνία
Από την πλευρά της, η εκτελεστική αντιπρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Ροξάνα Μινζάτου, αρμόδια για ζητήματα Κοινωνικών Δικαιωμάτων και Δεξιοτήτων, Ποιοτικών Θέσεων Εργασίας και Ετοιμότητας, η ελληνική συμφωνία αποτελεί παράδειγμα για όλη την Ευρώπη. Χαρακτήρισε μάλιστα τη συμφωνία ως «στιγμή ανοικοδόμησης της εμπιστοσύνης και του κοινωνικού ιστού», ενώ σημείωσε ότι αυτό προήλθε από μια χώρα χωρίς ισχυρή παράδοση κοινωνικού διαλόγου, με κάλυψη συλλογικών διαπραγματεύσεων που πριν τη συμφωνία βρισκόταν στο περίπου 13%.
Η αντιπρόεδρος της Κομισιόν, Ροξάνα Μιντζάτου, συνέδεσε την ελληνική εμπειρία με την Οδηγία για τους Επαρκείς Κατώτατους Μισθούς και το ευρωπαϊκό Σύμφωνο για τον Κοινωνικό Διάλογο, ενώ προανήγγειλε τη νέα Πράξη για τις Ποιοτικές Θέσεις Εργασίας (Quality Jobs Act). Όπως ανέφερε, η πρωτοβουλία θα επικεντρωθεί, μεταξύ άλλων, στην τεχνητή νοημοσύνη και στις αλυσίδες υπεργολαβίας, με στόχο την αντιμετώπιση επισφαλών εργασιακών πρακτικών. Τέλος, τόνισε τον καθοριστικό ρόλο των κοινωνικών εταίρων στην οικοδόμηση εμπιστοσύνης για την ασφαλή και δίκαιη αξιοποίηση της Τεχνητής Νοημοσύνης στην εργασία.
