Η άποψη ότι ένας υπουργός, όσο δεν είναι βουλευτής, δεν έχει κίνητρο να υφαρπάζει ψήφους μέσω ρουσφετιών, ακούγεται εύλογη σε πρώτο επίπεδο, αλλά δύσκολα επιβεβαιώνεται στην πράξη.
Η πολιτική δεν λειτουργεί με στεγανά χρονικών φάσεων. Αντιθέτως, η επιδίωξη επανεκλογής αποτελεί διαρκές κίνητρο, ακόμη και κατά τη διάρκεια της υπουργικής θητείας. Άλλωστε, όταν ο υπουργός επιστρέψει στα έδρανα του Κοινοβουλίου και μπει εκ νέου στο «κυνήγι του σταυρού», θα βρεθεί αντιμέτωπος με το γνώριμο ερώτημα: «Τι έκανες για μας όταν μπορούσες;».
Υπό αυτό το πρίσμα, η πρόταση για ασυμβίβαστο μεταξύ υπουργικής και βουλευτικής ιδιότητας, με στόχο την καταπολέμηση του ρουσφετιού, μοιάζει περισσότερο με ημίμετρο παρά με ουσιαστική μεταρρύθμιση. Δεν αντιμετωπίζει τη ρίζα του προβλήματος, που είναι η πελατειακή λογική και η αλληλεξάρτηση πολιτικών και ψηφοφόρων.
Απλώς μεταθέτει χρονικά την πίεση, χωρίς να την εξαλείφει.
Αντιθέτως, η απόφαση για μεταφορά του ΟΠΕΚΕΠΕ από το Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης στην ΑΑΔΕ αποτελεί ριζοσπαστική απόφαση.
Πρόκειται για μια κίνηση που, εφόσον εφαρμοστεί σωστά, ενισχύει τη διαφάνεια και περιορίζει τα περιθώρια πολιτικών παρεμβάσεων στη διαχείριση των επιδοτήσεων.
Η υπαγωγή σε έναν πιο τεχνοκρατικό και ελεγκτικό μηχανισμό δημιουργεί προϋποθέσεις ουσιαστικής εποπτείας.
Στην ίδια κατεύθυνση κινείται και η επιλογή προσώπων με θεσμικό βάρος και διεθνή εμπειρία για κρίσιμα χαρτοφυλάκια.
Η ανάθεση του «βαριά τραυματισμένου» Υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης σε έναν πολιτικό με ευρωπαϊκό προφίλ, όπως ο Μαργαρίτης Σχοινάς, στέλνει μήνυμα αλλαγής προσανατολισμού.
Διαχρονικά, το συγκεκριμένο υπουργείο αποτελούσε πεδίο άσκησης πελατειακής πολιτικής, με επιλογές που εξυπηρετούσαν τοπικά και κομματικά δίκτυα.
Η πραγματικότητα, ωστόσο, είναι πιο σύνθετη. Η διαφθορά στην Ελλάδα δεν περιορίζεται σε έναν οργανισμό ή ένα υπουργείο· αποτελεί διαχρονικό και διακομματικό φαινόμενο.
Ο ΟΠΕΚΕΠΕ είναι απλώς η κορυφή του παγόβουνου. Η ουσιαστική αντιμετώπισή της προϋποθέτει συντονισμένη δράση: θεσμικές τομές, ανεξάρτητους ελέγχους, ψηφιοποίηση διαδικασιών και, κυρίως, αλλαγή πολιτικής κουλτούρας.
Το κρίσιμο ερώτημα παραμένει: υπάρχει πραγματική βούληση για ρήξη με το πελατειακό μοντέλο; Ή μήπως τόσο το πολιτικό σύστημα όσο και τμήματα της κοινωνίας έχουν συμβιβαστεί με μια κατάσταση που, αν και στρεβλή, εξακολουθεί να αποδίδει βραχυπρόθεσμα οφέλη;
Η απάντηση σε αυτό το ερώτημα θα καθορίσει και το βάθος των μεταρρυθμίσεων που τελικά θα υλοποιηθούν.
📬🖊️ Επιστολές αναγνωστών
Ο πόλεμος αποκάλυψε την τουρκική «φούσκα»
Καλημέρα σας κύριε Στούπα,
Εκ του αποτελέσματος οι παρατηρήσεις σας αποδεικνύονται σωστές.
Ποιοτικά η Τουρκία υστερεί έναντι της Ελλάδας.
Το πρόβλημα είναι ότι στις δυο τελευταίες αναμετρήσεις (Ρωσία – Ουκρανία & Ισραήλ / ΗΠΑ – Ιράν) ο πόλεμος σε αντίθεση με τις αρχικές εκτιμήσεις αντί 100ριου αποδεικνύονται μαραθώνιοι και εκεί είναι που θα μετρήσει η ποσότητα, το μέγεθος της οικονομίας και ο πληθυσμός της κάθε χώρας.
Επιπροσθέτως να μη βγάζουμε από την εξίσωση ότι σε μια χώρα με πολίτες χαμηλού βιοτικού επιπέδου οι ανθρώπινες απώλειες είναι «χαμηλού πολιτικού κόστους».
Είναι άλλο το αποτέλεσμα για τις κυβερνήσεις των χωρών αν έχουμε 50 φέρετρα με σημαία Αμερικής και άλλο 50 φέρετρα με σημαία Ιράν.
Έχετε δίκαιο όταν λέτε ότι η χώρα μας πρέπει να αποκτήσει πολιτικό και στρατιωτικό εκτόπισμα περιφερειακής δύναμης προκειμένου να αποφύγουμε μια αναμέτρηση με την Τουρκία όπου υστερεί μεν ποιοτικά, υπερτερεί όμως ποσοτικά.
Με φιλικούς χαιρετισμούς
Τ. Κ.
