Απεβίωσε την Τρίτη ο εμβληματικός υπερασπιστής των πολιτικών δικαιωμάτων και δύο φορές υποψήφιος για την προεδρία των ΗΠΑ, Τζέσε Τζάκσον.
Ο Τζάκσον, βαπτιστής ιερέας με ισχυρή ρητορική παρουσία, ο οποίος ανδρώθηκε στον φυλετικά διαχωρισμένο αμερικανικό Νότο και υπήρξε στενός συνεργάτης του Μάρτιν Λούθερ Κινγκ., έφυγε από τη ζωή σε ηλικία 84 ετών, όπως γνωστοποίησε η οικογένειά του την Τρίτη.
Σε ανακοίνωσή τους, οι οικείοι του τον περιγράφουν ως ηγέτη με διαρκές ενδιαφέρον όχι μόνο για την οικογένειά του, αλλά και για τους κοινωνικά αδύναμους, τους περιθωριοποιημένους και όσους στερούνται δημόσιας φωνής διεθνώς.
Υπενθυμίζεται πως ο Τζέσε Τζάκσον, χαρισματικός ομιλητής και επί μακρόν κάτοικος του Σικάγο, είχε διαγνωστεί με τη νόσο του Πάρκινσον το 2017.
Με έντονη και αποτελεσματική παρουσία στον δημόσιο λόγο, ο Jesse Jackson αναδείχθηκε σε κεντρική φυσιογνωμία του κινήματος πολιτικών δικαιωμάτων στις United States ήδη από τη δεκαετία του 1960. Συμμετείχε ενεργά στους αγώνες για την προάσπιση των δικαιωμάτων των Αφροαμερικανών και άλλων κοινωνικά αποκλεισμένων ομάδων, στο πλευρό του μέντορά του, Martin Luther King Jr..
Παρά τις κατά καιρούς επικρίσεις και αντιπαραθέσεις, διατήρησε για δεκαετίες εξέχουσα θέση στον χώρο των πολιτικών δικαιωμάτων στις ΗΠΑ, όπως μετέδωσε το Reuters.
Ρήτορας
Ο Τζάκσον επιδίωξε τις πολιτικές του φιλοδοξίες τη δεκαετία του 1980, βασιζόμενος στη ρητορική του που μαγνήτιζε.
Το 1984, ο Τζάκσον έλαβε 3,3 εκατομμύρια ψήφους στις εσωκομματικές εκλογές των Δημοκρατικών, περίπου το 18% των ψήφων, και κατετάγη τρίτος πίσω από τον τελικό υποψήφιο Walter Mondale και τον Gary Hart, στη μάχη για το δικαίωμα να αντιμετωπίσουν τον Ρεπουμπλικανό εν ενεργεία πρόεδρο Ronald Reagan. Η υποψηφιότητά του έχασε δυναμική όταν έγινε γνωστό ότι είχε αποκαλέσει ιδιωτικά τους Εβραίους «Hymies» και τη Νέα Υόρκη «Hymietown».
Το 1988, ο Τζάκσον εμφανίστηκε πιο ώριμος και πιο «mainstream» υποψήφιος, ερχόμενος σε πολύ κοντινή δεύτερη θέση στην εσωκομματική αναμέτρηση για την αντιμετώπιση του Ρεπουμπλικανού George H.W. Bush. Έφερε τον τελικό υποψήφιο των Δημοκρατικών Michael Dukakis σε δύσκολη θέση, κερδίζοντας 11 προκριματικές εκλογές και κομματικές συνελεύσεις σε πολιτείες, συμπεριλαμβανομένων αρκετών στον Νότο, και συγκεντρώνοντας 6,8 εκατομμύρια ψήφους (29%).
Η ιστορία του
Ο Τζέσε Τζάκσον βρέθηκε παρών σε καθοριστικές καμπές του αγώνα για φυλετική ισότητα στις United States.
Ήταν στο Memphis το 1968, όταν δολοφονήθηκε ο Martin Luther King Jr.. Το 2008, εμφανώς συγκινημένος, παρακολούθησε τη νίκη του Barack Obama στις προεδρικές εκλογές, ενώ το 2021 στάθηκε στο πλευρό της οικογένειας του George Floyd κατά την ανακοίνωση της καταδίκης του πρώην αστυνομικού για τον θάνατο του άοπλου Αφροαμερικανού.
Στη Democratic National Convention του 1984 είχε δηλώσει ότι η «εκλογική του περιφέρεια» είναι οι κοινωνικά αποκλεισμένοι και οι περιθωριοποιημένοι. Τέσσερα χρόνια αργότερα, στην ομιλία του στο συνέδριο των Δημοκρατικών στην Atlanta, αφηγήθηκε την προσωπική του διαδρομή και κάλεσε σε εθνική ενότητα, τονίζοντας ότι η αμερικανική κοινωνία δεν συγκροτείται από ένα μόνο χρώμα ή πολιτισμικό νήμα, αλλά από ποικιλομορφία που οφείλει να συνυπάρχει.
Το 2017, σε ηλικία 76 ετών, ανακοίνωσε ότι είχε διαγνωστεί με τη νόσο του Πάρκινσον, νευροεκφυλιστική πάθηση που εκδηλώνεται με τρόμο, μυϊκή δυσκαμψία και διαταραχές ισορροπίας και συντονισμού, έπειτα από τριετή περίοδο συμπτωμάτων.
Ποιος ήταν
Γεννημένος στις 8 Οκτωβρίου 1941 στο Γκρήνβάιλ της νότιας Καρολίνα, ο Τζέσε Τζάκσον ήταν γιος 16χρονης μαθήτριας λυκείου και 33χρονου παντρεμένου άνδρα που διέμενε στη γειτονιά. Η μητέρα του παντρεύτηκε αργότερα άλλον άνδρα, ο οποίος τον υιοθέτησε. Μεγάλωσε την περίοδο εφαρμογής των νόμων Τζιμ κράου Λόους στις ΗΠΑ, ενός συστήματος φυλετικών διακρίσεων που επιβαλλόταν στον αμερικανικό Νότο.
Έλαβε υποτροφία αμερικανικού ποδοσφαίρου στο University of Ιλινόις, ωστόσο μετεγγράφηκε στο North Carolina Agricultural and Technical State University, επικαλούμενος εμπειρίες διακρίσεων. Ως φοιτητής ανέπτυξε έντονη δράση για τα πολιτικά δικαιώματα και συνελήφθη όταν επιχείρησε να εισέλθει σε δημόσια βιβλιοθήκη «μόνο για λευκούς» στη Νότια Καρολίνα. Στη συνέχεια φοίτησε στο Chicago Theological Seminary και χειροτονήθηκε βαπτιστής ιερέας το 1968, χωρίς να ολοκληρώσει τις σπουδές του.
Υπήρξε στενός συνεργάτης του Μάρτιν Λούθερ Κίνγκ. και ταξίδευε συχνά μαζί του. Την ημέρα της δολοφονίας του Κινγκ από τον Τζέιμς ερλ Ρέι στο Lorraine Motel, στο Μέμφις, βρισκόταν στο ίδιο κτίριο. Μεταγενέστερες δηλώσεις του σχετικά με τις τελευταίες στιγμές του Κινγκ προκάλεσαν αντιδράσεις σε συνεργάτες του ηγέτη των πολιτικών δικαιωμάτων. Ο Κινγκ, επικεφαλής της Southern Christian Leadership Conference, είχε αναθέσει στον Τζάκσον ρόλο στην προώθηση οικονομικών ευκαιριών για τις μαύρες κοινότητες.
Στις αρχές της δεκαετίας του 1970 ίδρυσε στο Σικάγο την Operation PUSH και το 1984 τη National Rainbow Coalition, με διευρυμένη ατζέντα που περιλάμβανε και ζητήματα δικαιωμάτων γυναικών και ομοφυλοφίλων. Οι δύο οργανώσεις συγχωνεύθηκαν το 1996, ενώ το 2023 αποχώρησε από την ηγεσία της Rainbow PUSH Coalition, έπειτα από περισσότερα από 50 χρόνια δράσης.
Παντρεύτηκε τη Jacqueline Brown το 1962 και απέκτησαν πέντε παιδιά. Ο γιος του, Τζέσε Τζάκσον ο νεότερος, εξελέγη στη Βουλή των Αντιπροσώπων, αλλά παραιτήθηκε και εξέτισε ποινή φυλάκισης για υπόθεση απάτης. Το 1999 αποκαλύφθηκε ότι ο Τζάκσον απέκτησε κόρη εκτός γάμου, γεγονός που προκάλεσε πολιτικό και προσωπικό σάλο.
Ξεχώρισε για πρωτοβουλίες «προσωπικής διπλωματίας». Το 1984 μεσολάβησε στη Syria για την απελευθέρωση του Αμερικανού πιλότου Robert Goodman Jr., με τον τότε πρόεδρο Ronald Reagan να τον προσκαλεί στον Λευκό Οίκο. Το 1990 συναντήθηκε με τον Saddam Hussein μετά την εισβολή του Ιράκ στο Κουβέιτ, συμβάλλοντας στην απελευθέρωση κρατουμένων. Παρενέβη επίσης στην Cuba και στη Serbia για την απελευθέρωση Αμερικανών κρατουμένων.
Από το 1992 έως το 2000 παρουσίαζε εβδομαδιαία εκπομπή στο CNN, ενώ το 2000 τιμήθηκε με το Προεδρικό Μετάλλιο της Ελευθερίας από τον Μπιλ Κλίντον. Στα τελευταία χρόνια της ζωής του συνέχισε τη δημόσια παρέμβασή του, καταδικάζοντας μεταξύ άλλων τη δολοφονία του Τζορτζ Φλόιντ το 2020, στο πλαίσιο του ευρύτερου κινήματος για φυλετική δικαιοσύνη.
