Η ιρανική στρατιωτική διοίκηση ανακοίνωσε το κλείσιμο των Στενών του Ορμούζ
AP Photo
AP Photo
ΚΡΙΣΗ ΣΤΗ ΜΕΣΗ ΑΝΑΤΟΛΗ

Η ιρανική στρατιωτική διοίκηση ανακοίνωσε το κλείσιμο των Στενών του Ορμούζ

Το Μεικτό Επιτελείο των Ενόπλων Δυνάμεων του Ιράν ανακοίνωσε το κλείσιμο των Στενών του Ορμούζ λόγω παραβιάσεων από τις ΗΠΑ και το Ισραήλ της κατάπαυσης του πυρός που προβλέπεται από το μνημόνιο κατανόησης, μετέδωσε το ιρανικό πρακτορείο ειδήσεων Mehr.

«Ανακοινώνεται δια της παρούσης ότι το Στενό του Ορμούζ θα κλείσει για την ναυσιπλοΐα (...) αυτό το πρώτο μέτρο αποτελεί απάντηση στην παραβίαση των δεσμεύσεων του εχθρού», αναφέρεται στην ανακοίνωση του επιτελείου που μεταδόθηκε από την ιρανική τηλεόραση.

«Αν η επίθεση συνεχισθεί, άλλα μέτρα θα σχεδιαστούν και θα εφαρμοσθούν για να πεισθεί ο εχθρός να σεβασθεί τις υποχρεώσεις του», συμπληρώνει.

Το ιρανικό πρακτορείο ειδήσεων FARS μετέδωσε ότι ο εκπρόσωπος του υπουργείου Εξωτερικών του Ιράν ανακοίνωσε πως η αντιπροσωπεία της Τεχεράνης θα μεταβεί στην Ελβετία, έχοντας ως βασική επιδίωξη, στην παρούσα συγκυρία, να αξιώσει από τις Ηνωμένες Πολιτείες την πλήρη εκπλήρωση των δεσμεύσεων που έχουν αναλάβει.

Στο ίδιο πλαίσιο, ο εκπρόσωπος του ιρανικού ΥΠΕΞ υποστήριξε ότι το Ιράν τηρεί απαρέγκλιτα τις υποχρεώσεις του, επισημαίνοντας παράλληλα ότι, βάσει της σχετικής Συμφωνίας, οι ΗΠΑ οφείλουν να ασκήσουν κάθε δυνατή πίεση προς το Ισραήλ, προκειμένου να τερματίσει τις επιθέσεις του στον Λίβανο.

Παράλληλα, προειδοποίησε ότι σε περίπτωση που η Ουάσιγκτον δεν ανταποκριθεί στις δεσμεύσεις της, η Τεχεράνη θα προχωρήσει στη λήψη «των απαραίτητων μέτρων», αφήνοντας ανοιχτό το εύρος των πιθανών αντιδράσεών της και χωρίς να αποκλείει κανένα ενδεχόμενο.

Βανς: Δεν υπάρχουν ενδείξεις ότι το Ιράν σχεδιάζει να κλείσει τα Στενά του Ορμούζ

Στο μεταξύ, ο αντιπρόεδρος των ΗΠΑ Τζέι Ντι Βανς  εμφανίζεται αισιόδοξος για την πορεία των επαφών με την Τεχεράνη, απορρίπτοντας τα σενάρια περί αποκλεισμού της κρίσιμης θαλάσσιας αρτηρίας. Συγκεκριμένα, εξέφρασε την εκτίμηση ότι οι συνομιλίες με το Ιράν κινούνται σε θετική κατεύθυνση, επισημαίνοντας πως οι διαπραγματεύσεις αναμένεται να συνεχιστούν και τις επόμενες ημέρες.

Όπως ανέφερε, ο ειδικός απεσταλμένος των ΗΠΑ, Στιβ Γουίτκοφ, καθώς και ο Τζάρεντ Κούσνερ, βρίσκονται ήδη επί τόπου για επαφές με την ιρανική πλευρά, ενώ άφησε ανοιχτό το ενδεχόμενο να πραγματοποιηθεί νέος γύρος συνομιλιών ακόμη και την Κυριακή.

Την ίδια ώρα, σύμφωνα με τις τελευταίες πληροφορίες, η Τεχεράνη δεν φαίνεται διατεθειμένη να ακυρώσει το προγραμματισμένο ταξίδι στην Ελβετία, παρά τις φήμες που κυκλοφορούν σχετικά με πιθανό κλείσιμο των Στενών του Ορμούζ.

Αναφερόμενος στο συγκεκριμένο ζήτημα, ο Αμερικανός αντιπρόεδρος ξεκαθάρισε ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες δεν έχουν στη διάθεσή τους καμία ένδειξη που να υποδηλώνει ότι το Ιράν είτε έχει αποφασίσει είτε εξετάζει το ενδεχόμενο να προχωρήσει σε αποκλεισμό της στρατηγικής θαλάσσιας διόδου.

Μέσα από τις δηλώσεις του, ο Βανς επιχείρησε να εκπέμψει μήνυμα αποκλιμάκωσης, τονίζοντας ότι, παρά την αυξημένη ένταση στην ευρύτερη περιοχή, η Ουάσιγκτον δεν διαπιστώνει μέχρι στιγμής κινήσεις από την ιρανική πλευρά που να επιβεβαιώνουν τους φόβους για διακοπή της ναυσιπλοΐας στα Στενά του Ορμούζ.

CNBC: Το άνοιγμα των Ορμούζ δεν «ανακουφίζει» άμεσα την παγκόσμια οικονομία

Τα πρώτα σημάδια επαναλειτουργίας των Στενών του Ορμούζ περιορίζουν τον άμεσο κίνδυνο για τον παγκόσμιο ενεργειακό εφοδιασμό, ωστόσο οι οικονομικές συνέπειες του πολέμου, που διήρκεσε σχεδόν τέσσερις μήνες, θα χρειαστούν αρκετό χρόνο για να υποχωρήσουν, προειδοποιούν οι αναλυτές.

Η συμφωνία-πλαίσιο που υπέγραψαν ΗΠΑ και Ιράν για το άνοιγμα του στρατηγικής σημασίας θαλάσσιου περάσματος σηματοδοτεί το τέλος της σύγκρουσης που προκάλεσε σοβαρές αναταράξεις στις παγκόσμιες εφοδιαστικές αλυσίδες ενέργειας, ενίσχυσε τις πληθωριστικές πιέσεις και επιβάρυνε τις προοπτικές της παγκόσμιας ανάπτυξης, σύμφωνα με το CNBC. 

Ωστόσο, σύμφωνα με τον αναπληρωτή επικεφαλής οικονομολόγο της Capital Economics, Σάιμον ΜακΆνταμ, οι αυξήσεις στις τιμές της ενέργειας έχουν ήδη περάσει σε μεγάλο βαθμό στις οικονομίες. Όπως επισημαίνει, απαιτούνται αρκετοί μήνες μέχρι οι αυξήσεις στις τιμές της ενέργειας και των λιπασμάτων να μεταφερθούν στις τιμές των τροφίμων, ενώ οι λογαριασμοί φυσικού αερίου των νοικοκυριών συνήθως ακολουθούν τις χονδρικές τιμές με καθυστέρηση περίπου τριών μηνών.

Οι τιμές του πετρελαίου έχουν υποχωρήσει κοντά στα 80 δολάρια το βαρέλι, από το υψηλό των 118 δολαρίων που είχαν αγγίξει τον Μάρτιο. Η Goldman Sachs αναθεώρησε προς τα κάτω τις προβλέψεις της, εκτιμώντας ότι το Brent θα διαμορφωθεί κατά μέσο όρο στα 80 δολάρια στα τέλη του 2026 και στα 75 δολάρια το 2027, καθώς η παραγωγή πετρελαίου στον Περσικό Κόλπο ανακάμπτει ταχύτερα από το αναμενόμενο.

Παρ' όλα αυτά, η αποκατάσταση της ομαλότητας δεν θα είναι άμεση. Η συσσώρευση δεξαμενόπλοιων που περιμένουν να διέλθουν από τα Στενά του Ορμούζ ενδέχεται να καθυστερήσει την πλήρη εξομάλυνση των θαλάσσιων μεταφορών.

Η Παγκόσμια Τράπεζα, η οποία υποβάθμισε πρόσφατα την πρόβλεψή της για την παγκόσμια ανάπτυξη στο 2,5% –το χαμηλότερο επίπεδο από την περίοδο της πανδημίας– εκτιμά ότι ο παγκόσμιος πληθωρισμός θα αυξηθεί στο 4% φέτος, από 3,3% το 2025, ακόμη και αν οι ενεργειακές ροές αποκατασταθούν σύντομα. Παράλληλα, προβλέπει ότι οι τιμές των λιπασμάτων μπορεί να αυξηθούν έως και 38% λόγω των προβλημάτων εφοδιασμού από τον Κόλπο.

Η Ευρώπη αναμένεται να δεχθεί ιδιαίτερες πιέσεις, καθώς τα αποθέματα φυσικού αερίου παραμένουν χαμηλά. Ο Σάιμον ΜακΆνταμ εκτιμά ότι ο πληθωρισμός στην Ευρώπη και την Ιαπωνία θα μπορούσε να αυξηθεί κατά επιπλέον 3 έως 4 ποσοστιαίες μονάδες εξαιτίας της ανόδου στις τιμές του αμερικανικού υγροποιημένου φυσικού αερίου (LNG).

Οι κεντρικές τράπεζες εμφανίζονται πλέον πιο επιφυλακτικές. Η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα προχώρησε ήδη στην πρώτη αύξηση επιτοκίων έπειτα από σχεδόν τρία χρόνια, ενώ η Fed διατήρησε τα επιτόκια αμετάβλητα αλλά αναθεώρησε ανοδικά την πρόβλεψή της για τον πληθωρισμό. Όπως σημειώνει ο Άλεξ Χολμς της Economist Intelligence Unit, ακόμη και με την αποκλιμάκωση της κρίσης, οι πιέσεις στις τιμές ενέργειας και τροφίμων θα διατηρηθούν.

Παράλληλα, κυβερνήσεις σε όλο τον κόσμο επανεξετάζουν τις στρατηγικές ενεργειακής ασφάλειας, ενισχύοντας τα αποθέματα, επενδύοντας στην εγχώρια παραγωγή και αναζητώντας εναλλακτικές διαδρομές εφοδιασμού.

«Η διατήρηση επαρκών αποθεμάτων σε περιόδους ειρήνης μπορεί να λειτουργήσει ως πολύτιμο δίχτυ ασφαλείας απέναντι σε παγκόσμιες κρίσεις», τόνισε ο Ματέο Λαντσαφάμε, διευθυντής της Ασιατικής Τράπεζας Ανάπτυξης.