Στον αέρα φαίνεται να είναι η προσπάθεια Ουάσινγκτον και Τεχεράνης να προχωρήσουν σε νέα συμφωνία για τον τερματισμό του πολέμου, με την κατάπαυση του πυρός ανάμεσα σε Ισραήλ και Χεζμπολάχ στον Λίβανο να εξελίσσεται σε κρίσιμο παράγοντα για την τύχη των συνομιλιών για τον τερματισμό του πολέμου στη Μέση Ανατολή και το ιρανικό πυρηνικό πρόγραμμα.
Ισραήλ και Χεζμπολάχ συμφώνησαν την Παρασκευή σε κατάπαυση του πυρός σε μια εξέλιξη που απομακρύνει –προσωρινά– τον κίνδυνο εκτροχιασμού των διαπραγματεύσεων μεταξύ Ουάσιγκτον και Τεχεράνης.
Παρά τη συμφωνία, η κατάσταση στο πεδίο παραμένει εξαιρετικά τεταμένη. Κρατικά μέσα ενημέρωσης του Λιβάνου μεταδίδουν ότι το Ισραήλ πραγματοποίησε αεροπορικές επιδρομές και επιθέσεις με drones στον νότιο Λίβανο κατά τη διάρκεια της νύχτας και έως το πρωί του Σαββάτου, λίγες ώρες αφότου τέθηκε σε ισχύ η κατάπαυση του πυρός μεταξύ Ισραήλ και Χεζμπολάχ. Οι νέες επιθέσεις δείχνουν ότι η εκεχειρία, ακόμη και αν πολιτικά θεωρείται ενεργή, δοκιμάζεται από την πρώτη στιγμή στο πεδίο, αναφέρει το Reuters.
Οι νέες επιθέσεις δείχνουν ότι η εκεχειρία, ακόμη και αν πολιτικά θεωρείται ενεργή, δοκιμάζεται από την πρώτη στιγμή στο πεδίο. Και αυτό είναι το μεγάλο ρίσκο για την Ουάσινγκτον: κάθε νέο πλήγμα στον Λίβανο μπορεί να προκαλέσει νέα ιρανική αντίδραση και να μπλοκάρει ξανά τη διαπραγμάτευση.
Μεσολάβηση ΗΠΑ και Κατάρ
Μετά την προσωρινή αναστολή των διαπραγματεύσεων στην Ελβετία, οι εξελίξεις ήταν ραγδαίες. Σύμφωνα με Αμερικανό αξιωματούχο που επικαλείται το Reuters, Ισραήλ και Χεζμπολάχ κατέληξαν σε συμφωνία για εκεχειρία στον Λίβανο, προκειμένου να προχωρήσει η διαδικασία εφαρμογής του μνημονίου κατανόησης μεταξύ Ηνωμένων Πολιτειών και Ιράν.
Η συμφωνία, σύμφωνα με πληροφορίες, επιτεύχθηκε έπειτα από διαμεσολάβηση των ΗΠΑ και του Κατάρ, με την Ουάσινγκτον να παρεμβαίνει άμεσα ώστε να αποτραπεί η κατάρρευση της διπλωματικής διαδικασίας.
Την εκεχειρία ανακοίνωσαν επισήμως και οι ισραηλινές ένοπλες δυνάμεις, επισημαίνοντας, ωστόσο, ότι οι δυνάμεις τους παραμένουν στις ζώνες ασφαλείας που έχουν ορίσει στο έδαφος του Λιβάνου και ότι, εάν δεχθούν επίθεση, θα απαντήσουν.
Πώς κορυφώθηκε η ένταση και οι αντιδράσεις
Η ένταση κορυφώθηκε όταν η Χεζμπολάχ εξαπέλυσε φονική επίθεση εναντίον ισραηλινών δυνάμεων στον νότιο Λίβανο, καταστρέφοντας τρία άρματα μάχης και σκοτώνοντας τέσσερις Ισραηλινούς στρατιώτες. Το Ισραήλ απάντησε με σφοδρούς βομβαρδισμούς, από τους οποίους.
Οι εξελίξεις προκάλεσαν έντονες αντιδράσεις. Ο Νετανιάχου προειδοποίησε ότι η Χεζμπολάχ «θα πληρώσει πολύ βαρύ τίμημα», ενώ υπουργοί της κυβέρνησής του υιοθέτησαν ιδιαίτερα σκληρή ρητορική. Από την πλευρά του, ο Ισραηλινός υπουργός Άμυνας Ισραελ Κατς τόνισε ότι οι δυνάμεις του θα παραμείνουν στον νότιο Λίβανο «από τις ακτές της Μεσογείου μέχρι τα υψώματα του κάστρου Μποφόρ» και ότι δεν θα επιτραπεί στους 200.000 κατοίκους των χωριών που έχει καταλάβει ο ισραηλινός στρατός να επιστρέψουν στις εστίες τους.
Από την πλευρά της, η Τεχεράνη κατηγόρησε τις ΗΠΑ ότι φέρουν ευθύνη για τις ισραηλινές επιθέσεις και ξεκαθάρισε ότι δεν θα συμμετείχε σε νέο γύρο διαπραγματεύσεων χωρίς κατάπαυση του πυρός στον Λίβανο.
Σημειώνεται ότι τις προηγούμενες ώρες είχε γίνει γνωστό ότι ο Ντόναλντ Τραμπ, σε επικοινωνία που είχε με την ηγεσία του Ισραήλ, πίεσε ώστε να σταματήσουν οι επιχειρήσεις των IDF στον Λίβανο.
Η επίτευξη της εκεχειρίας φαίνεται να άρει αυτό το εμπόδιο. Το ιρανικό υπουργείο Εξωτερικών ανακοίνωσε ότι η συνάντηση στην Ελβετία, η οποία είχε αναβληθεί, θα πραγματοποιηθεί τις επόμενες ημέρες, ανοίγοντας τον δρόμο για την επανέναρξη των διαπραγματεύσεων.
Στην Ελβετία Γουίτκοφ και Κούσνερ
Παράλληλα, οι ΗΠΑ βρίσκονται σε διπλωματικό πυρετό ενόψει των νέων διαπραγματεύσεων. Σύμφωνα με το Axios, ο ειδικός απεσταλμένος του προέδρου Ντόναλντ Τραμπ, Στιβ Γουίτκοφ, αναμένεται να μεταβεί στην Ελβετία για τον νέο γύρο συνομιλιών με το Ιράν, ενώ στην ίδια χώρα βρίσκεται ήδη ο γαμπρός του Αμερικανού προέδρου, Τζάρεντ Κούσνερ. Την επόμενη εβδομάδα, ο υπουργός Εξωτερικών Μάρκο Ρούμπιο προγραμματίζει περιοδεία σε Κουβέιτ, Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα και Μπαχρέιν, όπου θα συμμετάσχει και σε σύνοδο του Συμβουλίου Συνεργασίας του Κόλπου.
Ο πρωθυπουργός και υπουργός Εξωτερικών του Κατάρ, Σεΐχης Μοχάμεντ Μπιν Αμπντούλ Ραχμάν αλ-Θάνι, είχε ήδη συνομιλίες στην Ελβετία με τον Ελβετό υπουργό Εξωτερικών Ιγνάτιο Κάσις για τη συμφωνία ΗΠΑ - Ιράν και την περιφερειακή ασφάλεια.
