Επόμενη μέρα στο Ιράν: Τι εύχονται οι Άραβες και οι επιδιώξεις του Ισραήλ

Επόμενη μέρα στο Ιράν: Τι εύχονται οι Άραβες και οι επιδιώξεις του Ισραήλ

Η τελική επιλογή του Τραμπ για το Ιράν διχάζει τους συμμάχους του στην περιοχή, με το Ισραήλ να πιέζει για τη σκληρή γραμμή, ενώ οι Άραβες προειδοποιούν για τις σοβαρές συνέπειες που θα υπάρξουν από μια ασύμμετρη επίθεση εναντίον της Τεχεράνης.

Η πρωτοφανής συγκέντρωση αμερικανικής δύναμης πυρός στην περιοχή εγκλωβίζει την Ουάσιγκτον και τον Πρόεδρο Τραμπ, καθως θα πρέπει είτε να εξασφαλίσουν και να αποσπάσουν μια ικανοποιητική συμφωνία, διαφορετικά οι επιλογές θα είναι είτε να υποχωρήσουν με ένα χτύπημα σκληρού μεν αλλα μικρής έκτασης και περισσότερο συμβολικού χαρακτήρα, είτε να εμπλακούν σε μια σύγκρουση την οποία κανείς δεν μπορεί να προβλέψει πώς θα καταλήξει.

Και βεβαίως, θα πρέπει να υπολογιστεί ο κίνδυνος το «στριμωγμένο» Ιράν να θεωρήσει κάθε επίθεση, ακόμη και μια μικρής έκτασης, ως το προοίμιο μιας γενικής και ολοκληρωτικής κλιμάκωσης από τους Αμερικανούς, με στόχο και το ίδιο το καθεστώς, υποχρεώνοντας έτσι το καθεστώς των Μουλάδων σε έναν ολοκληρωτικό πόλεμο με στόχο την αμερικανική παρουσία στην περιοχή, το θαλάσσιο εμπόριο στα Στενά του Ορμούζ, ακόμη και τις πετρελαϊκές εγκαταστάσεις των χωρών του Κόλπου.

Καθώς οι ώρες μετρούν αντίστροφα για τη νέα συνάντηση των διαπραγματευτών των ΗΠΑ και του Ιράν στη Γενεύη και ενώ ολοκληρώνεται η συγκέντρωση των αμερικανικών δυνάμεων στην περιοχή, προκύπτει ακόμη μία διάσταση μεταξύ των συμμάχων των ΗΠΑ σχετικά με την επιλογή του Ν. Τραμπ για την επόμενη ημέρα στο Ιράν.

Το Ισραήλ έχει ξεκάθαρη και δημόσια διατυπωμένη θέση, καθώς θεωρεί το Ιράν θανάσιμη στρατηγική απειλή, που επιδιώκει και μπορεί να αποκτήσει πυρηνική στρατιωτική δυνατότητα, διαθέτει ένα πολύ μεγάλο απόθεμα βαλλιστικών πυραύλων και πυραύλων ακριβείας, το οποίο συνεχώς ενισχύεται, και συντηρεί ένα ισχυρό δίκτυο πληρεξουσίων σε όλη την περιοχή, οι οποίοι ασπάζονται το σύνθημα για «αφανισμό» του Ισραήλ.

Για το Ισραήλ, ο πρωταρχικός στόχος είναι να εξαλειφθεί η στρατηγική απειλή από το Ιράν, με την οριστική αντιμετώπιση των πυρηνικών φιλοδοξιών του και τον περιορισμό των πυραυλικών δυνατοτήτων του. Όμως, το Ισραήλ θεωρεί ότι θα ήταν χρήσιμη και η ανατροπή του καθεστώτος στο Ιράν, ενώ απορρίπτει τις ενστάσεις που καταγράφονται ότι αυτό θα οδηγούσε σε κατακερματισμό και πιθανόν σε εμφύλια σύρραξη στη χώρα, καθώς μια τέτοια εξέλιξη πιθανόν θα το αποδυνάμωνε οριστικά.

Οι χώρες του Κόλπου, ειδικά η Σαουδική Αραβία και τα ΗΑΕ, έχουν εντελώς διαφορετική προσέγγιση και την έχουν μεταφέρει σε κάθε επίπεδο στην Ουάσιγκτον, καθώς η επόμενη ημέρα ενός πλήγματος στο Ιράν προκαλεί βαθιά ανησυχία στις χώρες αυτές, που έχουν σύνορα με το Ιράν και όπου κάθε κλυδωνισμός θα έχει επιπτώσεις και σε αυτές. Γι' αυτό οι χώρες του Κόλπου προτάσσουν την ανάγκη κάθε δράση που θα αναληφθεί να υπηρετεί τη σταθερότητα και να μην πυροδοτήσει μια ανεξέλεγκτη ένταση.

Ενδεχόμενη κατάρρευση του Ιράν θα προκαλούσε μαζικό προσφυγικό κύμα και θα διατάρασσε την ασφάλεια των μεταφορών στα Στενά του Ορμούζ, προκαλώντας σημαντικό πλήγμα στις πετρελαϊκές βιομηχανίες των δύο χωρών. Σε ενδεχόμενη κλιμάκωση δεν αποκλείεται να βρεθούν και πάλι οι πετρελαϊκές εγκαταστάσεις της Σαουδικής Αραβίας στο στόχαστρο, είτε απευθείας από το Ιράν είτε από τους Χούθι.

Όμως η κατάρρευση του Ιράν ή ακόμη και μια εσωτερική σύγκρουση στη χώρα ενδέχεται να πυροδοτήσει αντιδράσεις στους σημαντικούς σιιτικούς πληθυσμούς που ζουν στις χώρες του Κόλπου, απειλώντας την εσωτερική σταθερότητα σε αυτές.

Για τις αραβικές χώρες του Κόλπου, ο επιθυμητός στόχος μιας αμερικανικής παρέμβασης είναι ο συνετισμός του Ιράν, ώστε να είναι πλέον αποδυναμωμένο αλλά ακίνδυνο, διατηρώντας σταθερές κρατικές δομές. Αντιθέτως, για το Ισραήλ, αυτό που προέχει είναι μόνο η εξάλειψη της απειλής, ακόμη κι αν το ίδιο το Ιράν οδηγηθεί στο χάος.

Ο Ν. Τραμπ είναι προφανές ότι ακούει τους συμμάχους του στην περιοχή, όμως είναι δεδομένο ότι θα αποφασίσει μόνος του για το εάν και σε τι έκταση θα πλήξει το Ιράν. Κυρίως, εάν θα αρκεστεί σε ένα πλήγμα στις πυρηνικές ή βαλλιστικές δυνατότητές του, που θα εκβιάσουν μια συμφωνία με την Τεχερανη ή αν θα επιδιώξει έναν μακρύ πόλεμο με στόχο την ανατροπή του καθεστώτος, αδιαφορώντας για τις συνέπειες στη σταθερότητα αυτής της κρίσιμης περιοχής για την ενεργειακή ασφάλεια και την οικονομική σταθερότητα στις παγκόσμιες αγορές.