Η Εθνική Τράπεζα, η Τράπεζα Πειραιώς και η Συνεταιριστική Τράπεζα Χανίων βρίσκονται μεταξύ των 36 χρηματοπιστωτικών οργανισμών που επιλέχθηκαν από την Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα για την πιλοτική εφαρμογή του ψηφιακού ευρώ. Πρόκειται ουσιαστικά για την τελική φάση δοκιμών πριν από την πιθανή κυκλοφορία του ψηφιακού ευρώ σε ολόκληρη την Ευρωζώνη.
Όπως ανακοίνωσε η ΕΚΤ, το πιλοτικό πρόγραμμα θα ξεκινήσει το δεύτερο εξάμηνο του 2027 και θα διαρκέσει έναν χρόνο, αποτελώντας το τελευταίο μεγάλο τεχνικό βήμα πριν από την πιθανή έκδοση του ψηφιακού ευρώ το 2029, εφόσον ολοκληρωθεί και το σχετικό ευρωπαϊκό νομοθετικό πλαίσιο.
Εκτός από τις τρεις ελληνικές τράπεζες που επελέγησαν από την ΕΚΤ, ενεργό ρόλο θα έχει και η Τράπεζα της Ελλάδος, καθώς το πιλοτικό πρόγραμμα θα πραγματοποιηθεί από την Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα και τις κεντρικές τράπεζες 19 χωρών της Ευρωζώνης.
Τι αλλάζει στις συναλλαγές
Η πιλοτική εφαρμογή δεν σημαίνει ότι από το 2027 οι πολίτες θα αρχίσουν να χρησιμοποιούν μαζικά το ψηφιακό ευρώ στις καθημερινές τους συναλλαγές. Αντίθετα, πρόκειται για μια εκτεταμένη δοκιμή σε πραγματικές συνθήκες, με τη συμμετοχή τραπεζών και παρόχων πληρωμών από ολόκληρη την Ευρωζώνη, ώστε να διαπιστωθεί ότι το νέο σύστημα λειτουργεί με ασφάλεια και αξιοπιστία πριν τεθεί σε ευρεία κυκλοφορία.
Στο πλαίσιο του πιλοτικού προγράμματος, οι συμμετέχουσες ελληνικές τράπεζες θα αναπτύξουν και θα δοκιμάσουν τις απαραίτητες ψηφιακές υποδομές, ενσωματώνοντας το ψηφιακό ευρώ στις υπηρεσίες ηλεκτρονικής τραπεζικής και στις εφαρμογές τους.
Οι δοκιμές θα περιλαμβάνουν πληρωμές σε φυσικά και ηλεκτρονικά καταστήματα, μεταφορές χρημάτων μεταξύ ιδιωτών, καθώς και συναλλαγές χωρίς σύνδεση στο διαδίκτυο, ένα από τα βασικά χαρακτηριστικά που επιδιώκει να προσφέρει η ΕΚΤ.
Στις δοκιμές θα συμμετάσχουν στελέχη της ΕΚΤ και των εθνικών κεντρικών τραπεζών, καθώς και επιχειρήσεις ηλεκτρονικού εμπορίου και καταστήματα καθημερινής εξυπηρέτησης, όπως καφετέριες και εστιατόρια.
Οι συμμετέχοντες θα πραγματοποιούν συναλλαγές με το ψηφιακό ευρώ σε δοκιμαστικό περιβάλλον (beta), τόσο μεταξύ ιδιωτών όσο και μεταξύ ιδιωτών και επιχειρήσεων, μέσω φυσικών σημείων πώλησης, ηλεκτρονικών καταστημάτων και εφαρμογών κινητού τηλεφώνου.
Επιπλέον, η ΕΚΤ προβλέπει ότι ορισμένοι πάροχοι υπηρεσιών πληρωμών θα μπορούν να προσφέρουν πιλοτικές υπηρεσίες και σε χώρες διαφορετικές από εκείνη στην οποία είναι εγκατεστημένοι, ώστε να δοκιμαστούν και οι διασυνοριακές συναλλαγές.
Στόχος είναι να διαπιστωθεί ότι ένας πολίτης θα μπορεί να πληρώνει με ψηφιακά ευρώ εξίσου εύκολα με μια κάρτα ή ένα ψηφιακό πορτοφόλι, χωρίς όμως να αλλάζει το ίδιο το νόμισμα. Το ψηφιακό ευρώ θα αποτελεί την ηλεκτρονική μορφή των μετρητών που θα εκδίδεται από την ΕΚΤ και όχι κάποιο νέο ιδιωτικό μέσο πληρωμών.
Δεν καταργούνται τα μετρητά
Η ΕΚΤ τονίζει ότι η εισαγωγή του ψηφιακού ευρώ δεν συνεπάγεται την κατάργηση των χαρτονομισμάτων και των κερμάτων.
Αντίθετα, το ψηφιακό ευρώ θα λειτουργεί συμπληρωματικά προς τα μετρητά, προσφέροντας στους πολίτες ακόμη έναν ασφαλή τρόπο πληρωμής που θα υποστηρίζεται από την κεντρική τράπεζα.
Στόχος είναι οι πολίτες να μπορούν να επιλέγουν ελεύθερα τον τρόπο με τον οποίο θα πραγματοποιούν τις συναλλαγές τους, είτε με μετρητά είτε με ψηφιακό ευρώ, χωρίς να μεταβάλλεται η αξία ή η ισχύς του κοινού ευρωπαϊκού νομίσματος.
Υπενθυμίζεται πως οριστική απόφαση για την έκδοση του ψηφιακού ευρώ δεν έχει ακόμη ληφθεί. Μετά την ολοκλήρωση του πιλοτικού προγράμματος και εφόσον εγκριθεί το απαραίτητο ευρωπαϊκό νομοθετικό πλαίσιο, η ΕΚΤ θα αποφασίσει αν θα προχωρήσει στην κυκλοφορία του.
Πώς επελέγησαν οι 36 από την ΕΚΤ
Η συμμετοχή στο πιλοτικό πρόγραμμα δεν ήταν αυτόματη. Σύμφωνα με την ΕΚΤ, περισσότεροι από 50 πάροχοι υπηρεσιών πληρωμών από ολόκληρη την Ευρωζώνη υπέβαλαν αίτηση για να συμμετάσχουν στις δοκιμές, ωστόσο τελικά επελέγησαν 36 οργανισμοί.
Η επιλογή έγινε με στόχο το πιλοτικό πρόγραμμα να αντικατοπτρίζει όσο το δυνατόν καλύτερα την ευρωπαϊκή αγορά πληρωμών, περιλαμβάνοντας τόσο μεγάλες εμπορικές τράπεζες όσο και μικρότερους παρόχους υπηρεσιών πληρωμών.
