Καταλήγουμε στο συμπέρασμα ότι το ρουσφέτι, ως γενετικό στοιχείο του νεοελληνικού κράτους, είναι ωφέλιμο και παραγωγικό, σαν οξυγόνο! Συνιστά πρόβλημα, μόνο όταν αποκαλύπτονται διαχρονικές κλοπές ευρωπαϊκών πόρων: Καλαμπόκι, βρεγμένο βαμβάκι, προσφάτως φραπές ΟΠΕΚΕΠΕ.
Ποινικά ελεγκτέες δράσεις, που κρύβονταν στο απώτατο άκρο του. Εκτός από ελάχιστους, οι πολιτικοί αποφεύγουν να θίξουν την αιτία του προβλήματος, τις πελατειακές σχέσεις, για να μην εκτεθούν στους ψηφοφόρους τους. Οι αντιπολιτευτικές φωνές για εκλογές, άνευ σημασίας, εξυπηρετούν απλώς τη σκοπιμότητα της στιγμής. Πόσο μάλλον να μιλήσουν για την ανάγκη θεσμικών αλλαγών. Απομένει ο πρωθυπουργός. Άγνωστο, εάν έχει τις αντοχές να εξαγγείλει Συνταγματική Μεταρρύθμιση του πολιτικού συστήματος. Θα ήταν ένα πραγματικό πρόκριμα για μια οραματική τρίτη τετραετία…
Εάν όχι τώρα, πότε; Η παρότρυνση απευθύνεται από μια μερίδα πολιτών στον Κυριάκο Μητσοτάκη. Τον καλούν να τολμήσει τη μεγάλη Μεταρρύθμιση, που θα ενισχύσει εκ νέου το πολιτικό σύστημα σε υγιέστερα θεσμικά θεμέλια. Προσδιορίζονται αυτοί οι πολίτες σαν «ελίτ», οι οποίοι και προτάσεις έχουν διατυπώσει, αν και δεν απλώθηκαν στην κοινωνία, όπως συμβαίνει με άλλα πιο καθημερινά θέματα. Δεν έχει ζυμωθεί, συνεπώς, η μαθημένη στο ρουσφέτι πατρίδα, με την… οδυνηρή αντίληψη ότι η σχέση δοσοληψίας με τους πολιτικούς, δεν μπορεί να πάει μακριά!
Στις κατά καιρούς σκανδαλώδεις έως και καταδικαστέες από τη Δικαιοσύνη (περιπτώσεις Παππά και Παπαγγελόπουλου την περίοδο διακυβέρνησης ΣΥΡΙΖΑΝΕΛ) συμπεριφορές πολιτικών δεν αναζητήθηκαν τρόποι θωράκισης του πολιτεύματος. Αντιθέτως, τα ηθικής τάξεως θέματα της πολιτικής χαρακτηρίζονται παροδικά και «χάνονται» μέσα στο αποτέλεσμα των εκλογών. Έως ότου η επόμενη κυβέρνηση (δυστυχώς η σημερινή) βυθιστεί στο δικό της σκάνδαλο. Ακόμη κι όταν, οι ίδιοι ελάχιστοι…ελιτιστές, επανέφεραν το ρουσφέτι ως ζωτικής σημασίας παράγοντα, με αφορμή την τραγωδία στα Τέμπη, η συζήτηση έκλεισε με τη συνήθη απάντηση άρνησης ότι «αυτά δεν γίνονται»!
Η διαφθορά, συνυφασμένη βαθιά με την ανθρώπινη φύση, στην πολιτική έρχεται ως αποτέλεσμα της αλαζονείας και της ακραίας εκμετάλλευσης των πελατειακών σχέσεων. Δεν θεραπεύεται με πολιτικάντικα γιατροσόφια τύπου «είμαστε οι τίμιοι, εμπιστευτείτε μας». Ούτε… εκπορεύεται από περιστέρια με κλαδί ελιάς κι άλλες παρόμοιες λαϊκιστικές κωμωδίες. Εάν πιστεύουμε ότι πρέπει να σπάσει ο «γόρδιος δεσμός» των πελατειακών δικτύων, ορίστε η στιγμή για βαθιές τομές.
Οι υποστηρικτές του ρουσφετιού δεν εμφανίζουν σημάδια κάμψης, τουλάχιστον ακόμη. Δεν πτοούνται από την αντιδημοκρατική παράκαμψη πολιτών στη σειρά αναμονής στο Δημόσιο για την διεκπεραίωση του φακέλου τους. Μια κατάφωρη αδικία για όσους δεν καταφεύγουν σε βουλευτές. Ούτε οι επεκτεινόμενες ψηφιακές υπηρεσίες, που βελτιώνουν σχετικά την εγγενή γραφειοκρατία, φαίνεται να μειώνουν τη διάθεση εξάρτησης από τον πολιτικό. Είναι μια συνήθεια αιώνων…
Δεν θα αναλυθούν εδώ οι ήδη διατυπωθείσες ιδέες θεσμικών αλλαγών, όπως τρόποι εκπαίδευσης υποψηφίων που επιθυμούν πολιτική δραστηριότητα και ανάδειξης υποψηφίων βουλευτών με διεξοδικότερη αναζήτηση από τα κομματικά επιτελεία. Μείωσης αριθμού βουλευτών, ασυμβίβαστο βουλευτή-υπουργού, γεωγραφική αύξηση εκλογικών περιφερειών, κατάργηση του σταυρού προτίμησης και μετατροπή κάποιων σε μονοεδρικές. Οι ειδικοί, στην πολιτειακή οργάνωση, επιστήμονες έχουν συνεισφέρει εκατέρωθεν τα επιχειρήματα τους. Όμως, η αντιμετώπιση του ρουσφετιού είναι πολιτική απόφαση που θα αναγγελθεί αποκλειστικά από τους πρωταγωνιστές της.
Πληροφορίες φέρουν τον Κυριάκο Μητσοτάκη να αναγγέλλει περαιτέρω σύγκρουση με το «βαθύ κράτος», στην προσπάθεια του να διαχειριστεί τις επιπτώσεις της εμπλοκής ΟΠΕΚΕΠΕ. Λογικό. Στην πρώτη φάση των αποκαλύψεων, το καλοκαίρι 2025, είχε αναλάβει και σωστά την πολιτική ευθύνη. Άρα, μπορεί να θεωρηθεί αρκετά πειστική η εξαγγελία περί της αντιμετώπισης του βαθέως κράτους, εάν δεν συνοδευτεί από μια μεγαλύτερη πρόκληση προς το ίδιο το πολιτικό σύστημα.
Την πρόταση Μεταρρύθμισης του πολιτικού συστήματος, στο πλαίσιο της αναθεώρησης του Συντάγματος, μπορεί να την κάνει μόνο ο Κυριάκος Μητσοτάκης. Πιθανόν, να σοκάρει το κόμμα του, σίγουρα ωστόσο θα συγκινήσει τους ψηφοφόρους που περιμένουν τα ρηξικέλευθα από τον ίδιο. Επίπτωση στις εσωκομματικές ισορροπίες δεν μπορεί να αποκλειστεί. Ειδικότερα σε μια δύσκολη χρονικά στιγμή, όταν όλες οι δυνάμεις πρέπει να διατεθούν για τις κρίσιμες προσεχείς εκλογές. Πρώτο βήμα, να καταφέρει με πειστικό λόγο ο πρωθυπουργός να εμπνεύσει την Κοινοβουλευτική του Ομάδα σε ένα Νέο Κοινωνικό Συμβόλαιο με τους πολίτες, που θα βασίζεται στην αναμόρφωση του πολιτικού συστήματος. Υπό την προϋπόθεση ότι κι ο ίδιος εμπνέεται από την ιδέα.
Και όπως πολλοί υποστηρικτές του λένε τελευταίως: «Τι παραπάνω θα αξίζει μια ακόμη τετραετία στον Κυριάκο, εάν δεν τολμήσει τέτοια δύσκολα εγχειρήματα;»
Αμφίβολο εάν αφυπνιστεί, αλλά τουλάχιστον θα αρθρώσει μια κουβέντα κι η άλαλη Αντιπολίτευση! Το κρυφτούλι πίσω από τις κραυγές για εκλογές ήταν κάποτε ένα τρικ πολιτικού μάρκετινγκ. Έχει ξεπεραστεί προ πολλού. Το αριστερό-δεξιό κοινοβουλευτικό συνονθύλευμα χωρίς ελκυστική εναλλακτική πρόταση, δέσμιο των πελατειακών σχέσεων, προφανώς θα συνεχίσει να κάνει αυτό που έχει μάθει. Το συγκριτικό πλεονέκτημα του Μητσοτάκη στην κοινωνία του 40%!
Η πρόταση Μητσοτάκη κι οι όποιες θέσεις συμπληρωματικά ειπωθούν θα τεθούν στην κρίση των ψηφοφόρων. Επιθυμούν περαιτέρω ενδυνάμωση των θεσμών ή προτιμούν να συνεχίσουν με το προαιώνιο τουρκικό ρουσφέτι: Την εξυπηρέτηση, τη δωροδοκία και το πλαίσιο διαφθοράς, επειδή «έτσι μάθαμε κι έτσι μας αρέσει»…
