Χιλιάδες ιδιοκτήτες κλειστών κατοικιών ετοιμάζονται να διεκδικήσουν επιδότηση που μπορεί να φτάσει έως και τα 36.000 ευρώ μέσω του νέου προγράμματος «Ανακαινίζω 2026», το οποίο σχεδιάστηκε για να επαναφέρει -σε καλύτερη κατάσταση- στην αγορά ενοικίασης παλαιά και ανεκμετάλλευτα ακίνητα.
Με προϋπολογισμό 500 εκατ. ευρώ, η δράση αναμένεται να καλύψει περίπου 20.000 κατοικίες σε όλη τη χώρα, χρηματοδοτώντας εργασίες ανακαίνισης και ενεργειακής αναβάθμισης με ποσοστά επιδότησης που φτάνουν έως και το 95% για συγκεκριμένες κατηγορίες δικαιούχων.
Η διαδικασία ελέγχου επιλεξιμότητας αναμένεται να ανοίξει μέσω του gov.gr στις 15 Ιουνίου, ενώ η υποβολή των αιτήσεων τοποθετείται χρονικά στις αρχές Σεπτεμβρίου, δίνοντας στους ενδιαφερόμενους τον απαραίτητο χρόνο για να συγκεντρώσουν τα απαιτούμενα δικαιολογητικά.
Το νέο πρόγραμμα αποτελεί μία από τις βασικές παρεμβάσεις της κυβέρνησης για την αντιμετώπιση του στεγαστικού προβλήματος, καθώς επιδιώκει να αξιοποιήσει χιλιάδες κατοικίες που σήμερα παραμένουν κενές, ενισχύοντας την προσφορά ακινήτων προς μακροχρόνια μίσθωση. Δικαιούχοι θα είναι ιδιοκτήτες κατοικιών που έχουν κατασκευαστεί έως το 1990 και παραμένουν εκτός αγοράς, είτε επειδή απαιτούν εκτεταμένες εργασίες ανακαίνισης είτε επειδή δεν πληρούν πλέον τις σύγχρονες προδιαγραφές διαβίωσης.
Η οικονομική ενίσχυση θα υπολογίζεται με βάση τα τετραγωνικά μέτρα του ακινήτου και θα φτάνει έως τα 300 ευρώ ανά τετραγωνικό μέτρο για κατοικίες έως 120 τ.μ. Το συνολικό ποσό της επιδότησης μπορεί να αγγίξει τις 36.000 ευρώ ανά ακίνητο, ενώ το βασικό ποσοστό επιδότησης θα κυμαίνεται μεταξύ 80% και 90% του επιλέξιμου κόστους.
Για ειδικές κατηγορίες δικαιούχων, όπως άτομα με αναπηρία, μονογονεϊκές οικογένειες, τρίτεκνοι και πολύτεκνοι, προβλέπεται επιπλέον προσαύξηση, με αποτέλεσμα το ποσοστό ενίσχυσης να μπορεί να φτάσει έως και το 95%. Αντίστοιχες προσαυξήσεις εξετάζονται και για ακίνητα που βρίσκονται σε νησιωτικές και ορεινές περιοχές.
Σε αντίθεση με προηγούμενα προγράμματα που έδιναν έμφαση κυρίως στην ενεργειακή αναβάθμιση, το νέο «Ανακαινίζω» εστιάζει περισσότερο στις εργασίες αποκατάστασης και εκσυγχρονισμού των κατοικιών. Στις επιλέξιμες δαπάνες περιλαμβάνονται ηλεκτρολογικές και υδραυλικές εργασίες, ανακαίνιση κουζίνας και μπάνιου, αντικατάσταση δαπέδων, αποκατάσταση φθορών και ζημιών, ενίσχυση τοιχοποιίας, βαψίματα και άλλες παρεμβάσεις που καθιστούν ένα ακίνητο άμεσα κατοικήσιμο.
Παράλληλα, θα χρηματοδοτούνται και ενεργειακές παρεμβάσεις, όπως η αντικατάσταση κουφωμάτων, η θερμομόνωση σε ταράτσες και δώματα, η εγκατάσταση ηλιακού θερμοσίφωνα, αντλιών θερμότητας και άλλων σύγχρονων συστημάτων θέρμανσης και ψύξης. Ωστόσο, το βάρος του προγράμματος μεταφέρεται κυρίως στις εργασίες ανακαίνισης, ενώ οι ενεργειακές παρεμβάσεις θα επιδοτούνται σε μικρότερο ποσοστό.
Οι ενδιαφερόμενοι ιδιοκτήτες θα πρέπει να φροντίσουν έγκαιρα για την έκδοση δύο βασικών δικαιολογητικών: της Ταυτότητας Κτιρίου και του Πιστοποιητικού Ενεργειακής Απόδοσης (ΠΕΑ). Η ύπαρξή τους αποτελεί προϋπόθεση συμμετοχής, ενώ μέσω του ενεργειακού πιστοποιητικού θα πρέπει να αποδεικνύεται ότι το ακίνητο αναβαθμίζεται κατά τουλάχιστον μία ενεργειακή κατηγορία μετά την ολοκλήρωση των εργασιών.
Τα εισοδηματικά κριτήρια ακολουθούν τη φιλοσοφία του προγράμματος «Σπίτι μου». Έτσι, δικαίωμα συμμετοχής θα έχουν άγαμοι με ετήσιο εισόδημα έως 25.000 ευρώ, ζευγάρια με οικογενειακό εισόδημα έως 35.000 ευρώ, προσαυξανόμενο κατά 5.000 ευρώ για κάθε παιδί, καθώς και μονογονεϊκές οικογένειες με εισόδημα έως 39.000 ευρώ και επιπλέον προσαύξηση για κάθε τέκνο πέραν του πρώτου.
Μία από τις σημαντικότερες αλλαγές του νέου προγράμματος αφορά τον τρόπο καταβολής της επιδότησης. Κι αυτό διότι τα χρήματα δεν θα εκταμιεύονται στο τέλος των εργασιών, αλλά θα μεταφέρονται σε ειδικό δεσμευμένο λογαριασμό, από τον οποίο θα αποδεσμεύονται σταδιακά με την υποβολή των σχετικών τιμολογίων και παραστατικών. Με τον τρόπο αυτό περιορίζονται οι καθυστερήσεις και διευκολύνεται η χρηματοδότηση των εργασιών από τους δικαιούχους.
Κομβικό στοιχείο του σχεδιασμού είναι η υποχρέωση αξιοποίησης του ακινήτου μετά την ανακαίνιση. Οι ιδιοκτήτες δεν θα μπορούν να διατηρήσουν το ακίνητο κλειστό ούτε να το διαθέσουν σε πλατφόρμες βραχυχρόνιας μίσθωσης. Αντίθετα, θα υποχρεούνται να το εκμισθώσουν με μακροχρόνιο συμβόλαιο, με το πρώτο μισθωτήριο να έχει διάρκεια τουλάχιστον τριών ετών.
Παράλληλα, εξετάζεται η θέσπιση ανώτατου ορίου στο ύψος του ενοικίου, προκειμένου τα ακίνητα που θα ενταχθούν στο πρόγραμμα να συμβάλουν ουσιαστικά στην αύξηση της προσιτής στέγης και όχι απλώς στην ενίσχυση της προσφοράς ακινήτων σε υψηλές τιμές.
Σε κάθε περίπτωση μέσω του «Ανακαινίζω 2026» το οικονομικό επιτελείο επιχειρεί να ενεργοποιήσει ένα σημαντικό μέρος του υφιστάμενου κτιριακού αποθέματος, αξιοποιώντας χιλιάδες κατοικίες που σήμερα παραμένουν εκτός αγοράς. Στόχος είναι να αυξηθεί η διαθεσιμότητα κατοικιών προς ενοικίαση, να περιοριστούν οι πιέσεις στις τιμές των μισθωμάτων και να δοθεί μια ουσιαστική απάντηση στο οξύ στεγαστικό πρόβλημα που αντιμετωπίζουν κυρίως τα μεγάλα αστικά κέντρα.
Ν. Παπαθανάσης: 500 εκατ. ευρώ για 25.000 σπίτια
Ο αναπληρωτής υπουργός Οικονομίας και Οικονομικών Νίκος Παπαθανάσης, μιλώντας στον ΑΝΤ1, σημείωσε ότι όσοι ενδιαφέρονται να ενταχθούν στο εν λόγω πρόγραμμα το οποίο δεν αφορά στην ενεργειακή αναβάθμιση κτιρίων αλλά στην ανακαίνιση σπιτιού μπορούν να μπουν στην ηλεκτρονική πλατφόρμα στο gov.gr και να δουν εάν είναι επιλέξιμοι ώστε αν θέλουν να προχωρήσουν στην αίτηση.
«Τη Δευτέρα μπαίνει ο κάθε ένας για να δει εάν είναι επιλέξιμος για το πρόγραμμα και εφόσον είναι, από την 1 Σεπτεμβρίου μπορεί να προχωρήσει στην αίτηση» σημείωσε ο υπουργός και πρόσθεσε ότι μέχρι την 1/9 μπορεί κάποιος εάν θέλει να εκδώσει την ταυτότητα του κτιρίου και το πιστοποιητικό ενεργειακής απόδοσης. «Δεν είναι υποχρεωτικό. Έχουμε προβλέψει ότι στις αιτήσεις θα μπορούσε να καλυφθεί αυτό και με μια υπεύθυνη δήλωση» σημείωσε ο αναπληρωτής υπουργός Οικονομίας και Οικονομικών.
Αναφερόμενος στα εισοδηματικά κριτήρια, σημείωσε ότι αυτά είναι διευρυμένα, φέρνοντας ως παράδειγμα ότι μια 4μελής οικογένεια με 45.000 συνολικό εισόδημα μπορεί να είναι επιλέξιμη.
Σχετικά με το πώς θα εφαρμοστεί το πρόγραμμα, ο υπουργός σημείωσε ότι πρώτα «θα ξεκινήσουμε με τις αιτήσεις χαμηλότερης επιδότησης. Μετά, θα πάμε κάπου περίπου στα 25.000 ευρώ επιδότησης και μετά στις αιτήσεις για περίπου 36.000. Θα γίνει σταδιακά προκειμένου να ξεκινήσει άμεσα η έγκριση εκείνων που ζητούν χαμηλότερα ποσά για να προχωρήσουν πιο γρήγορα στις ανακαινίσεις».
«Υπολογίζουμε ότι θα ανακαινιστούν περίπου 25.000 σπίτια» δήλωσε ο κ. Παπαθανάσης, προσθέτοντας ότι ο προϋπολογισμός του προγράμματος φτάνει τα 500 εκατ. ευρώ. Σύμφωνα με τον ίδιο, το πρόγραμμα αφορά σε κατοικίες που έχουν χτιστεί έως το 1990 οι οποίες, αφού ανακαινιστούν, θα πρέπει είτε να νοικιαστούν για 5 χρόνια με σταθερό ενοίκιο για 3 χρόνια, είτε για ιδιοκατοίκηση. Ο κ. Παπαθανάσης ξεκαθάρισε, δε, ότι τα εν λόγω σπίτια δεν θα μπορούν να νοικιαστούν για βραχυχρόνια μίσθωση.
Τέλος, ο κ. Παπαθανάσης, αναφερόμενος στον τρόπο κα στον χρόνο της πληρωμής από το πρόγραμμα, σημείωσε ότι «με την έγκριση θα βγάζουμε το ποσό και θα το βάζουμε σε έναν ειδικό λογαριασμό», ώστε «πολύ γρήγορα να απορροφάται».
