Η αγροτική οικονομία είναι περίπλοκο θέμα για τους «κανονικούς» οικονομολόγους. Κυρίως επειδή οι σωστοί υπολογισμοί περιλαμβάνουν υπολογισμούς της εγγείας προσόδου, που αποτελεί, πρακτικά, ένα εντελώς ξεχωριστό κεφάλαιο και δεν μπορεί να αναλυθεί με τους ίδιους «κανόνες» που χρησιμοποιούνται για την υπόλοιπη οικονομία.
Πλην όμως, τα βασικά στατιστικά μπορούμε να τα κατανοήσουμε με τη συνήθη ευκολία/δυσκολία.
Εξεπλάγην λοιπόν όταν πρόσεξα σε χθεσινή ανακοίνωση της ΕΛΣΤΑΤ ότι η αμοιβή του συντελεστή παραγωγής «Εργασία (ημερομίσθια)» αυξήθηκε κατά 8% μέσα σε ένα έτος (2025). Τούτο δοθέντος, η φετινή αύξηση θα πρέπει να πλησιάσει το 10%.
Κατά προσέγγιση, το κόστος εργασίας στη γεωργική/κτηνοτροφική παραγωγή πρέπει να έχει αυξηθεί μεταξύ 2019 και 2026 κατά 80%.
Απίστευτο! Αλλά δεν είναι το μόνο...
Πριν περίπου ένα μήνα, η ΕΛΣΤΑΤ δημοσίευσε τους δείκτες τιμών εισροών (κόστους) και εκροών (πωλήσεις) του κλάδου.
Στην πλευρά των έκροών προκύπτει ότι η αξία των πληρωμών «στο χωράφι» αυξήθηκε κατά 10% σε ό,τι αφορά στη φυτική παραγωγή, μέσα σε έναν χρόνο. Αν συγκρίνουμε προς το έτος «βάσης» που είναι το 2020, η αύξηση ήταν 76% για τα προϊόντα φυτικής παραγωγής με τα φρούτα να έχουν ακριβύνει κατά 90%, το λάδι 105% και τα λαχανικά/κηπευτικά κατά 70%!
Στον καταναλωτή, δηλαδή «στο ράφι» έφθασε μέρος μόνον αυτής της αύξησης. Ο ειδικός δείκτης του τιμάριθμου εμφάνισε, από το 2020 μέχρι το 2026, άνοδο κατά 30% στα φρούτα και 48% στα λαχανικά. Πολύ, πάρα πολύ, αλλά πολύ λιγότερο από την αμοιβή που εμφανίζεται να έχει λάβει το «χωράφι».
Προφανώς, τη διαφορά την έκαναν οι πιο συγκρατημένες αυξήσεις εισαγομένων ομοειδών προϊόντων. Οι εισαγωγές είναι ο πραγματικός «σύμμαχος» του Έλληνα καταναλωτή. Εξίσου προφανές πρέπει να θεωρήσουμε πως «ό,τι καλό» από αυτά που παράγει ο Έλληνας αγρότης πάει στις διεθνείς αγορές με πολύ καλές τιμές και περίπου στις ίδιες τιμές φθάνει και στο ελληνικό τραπέζι. Αν και, υποψιάζομαι, ότι στο δικό μας τραπέζι καταλήγει ό,τι περισσεύει από τις ακριβοπληρωμένες εξαγωγές, άρα προϊόντα κατώτερης ποιότητας.
Επιστρέφοντας όμως κανείς στην ελληνική παραγωγή και στην πλευρά του κόστους (εισροές) διαπιστώνει εξίσου «τρελλές» αυξήσεις στα αναλώσιμα που χρησιμοποιούν οι παραγωγοί. Μεταξύ 2020-2026, οι σπόροι ακρίβυναν κατά 23%, αλλά η ενέργεια και τα λιπάσματα κατά 60% ενώ οι ζωοτροφές πήραν 35%. Επιπλέον, τα μηχανήματα που χρειάζεται η γεωργία (σχηματισμός πάγιου κεφαλαίου) αυξήθηκαν, στην ίδια περίοδο, κατά περίπου 26%.
Αν προσέξει κανείς τι συνέβη στον πρωτογενή τομέα, τα τελευταία έξι χρόνια σε σύγκριση με την αμέσως προηγούμενη περίοδο θα μείνει με πάρα πολλές απορίες. Οι μεταβολές είναι μεγάλες. Σαν να γύρισε σελίδα.
Προφανώς, οι έξι υπουργοί αυτής της κυβέρνησης, που παρήλασαν από το υπουργείο, δεν είχαν χρόνο ούτε να καταλάβουν, ούτε να εξηγήσουν, ούτε να προνοήσουν, ούτε να παρέμβουν καταλλήλως. Πρόκειται για πολιτικό «σκάνδαλο».
Προφανώς, η κυβέρνηση, στο γεωργικό/κτηνοτροφικό ζήτημα απλώς μετρούσε τα χρήματα των επιδοτήσεων. Πού να φανταστεί πως ακόμη κι αυτά περνούσαν μέσα από τα γρανάζια του μεγάλου σκανδάλου του ΟΠΕΚΕΠΕ.
Όλα τα παραπάνω, δεν τα λες και καλή διακυβέρνηση...
