Ένα θεατρικό έργο έχει συνήθως τρεις πράξεις, περίπου όπως και η ζωή. Η ζωή θα μπορούσε να ήταν και μονόπρακτο, ανάλογα τον βίο του καθενός, αλλά θα παιζόταν σε ένα μόνο χώρο και σε συνεχή χρόνο και θα ήταν μονότονη. Οι τρεις πράξεις, η συνηθέστερη πλοκή κλασικών και αριστουργηματικών έργων επιτρέπουν την εισαγωγή, την ανάπτυξη και την κορύφωση ή λύση. Στην τελευταία πράξη όλες οι εκκρεμότητες κλείνουν…
Η Μισέλ Ομπάμα νιώθει ότι βρίσκεται στην τρίτη πράξη της ζωής της, στο τελευταίο κεφάλαιο, το οποίο θέλει να γράψει με τους δικούς της όρους, ορίζοντας εκείνη την πλοκή και το φινάλε.
Η από καρδιάς κουβέντα έγινε στο SXSW London, όπου ηχογραφήθηκε ζωντανά το επιτυχημένο podcast τους IMO, σε μια παλιά ζυθοποιία, στη θρυλική Brick Lane του Λονδίνου. Στο ΙΜΟ συμπαρουσιαστής είναι ο αδελφός της, Γκρεγκ Ρόμπινσον, και οι δύο τους έκαναν ερωτήσεις, περί έρωτος, ζωής και άλλων δαιμονίων, ο ένας στον άλλο σε αυτό το αυτοσχέδιο στούντιο που είχε στηθεί στον τεράστιο, άλλοτε βιομηχανικό χώρο.
Η πρώην πρώτη κυρία των ΗΠΑ νιώθει σοφότερη με τα χρόνια και κυρίως τις εμπειρίες που εμπλουτίζουν το σύμπαν της. Θυμάται τη μητέρα της, η οποία έφυγε από τη ζωή το 2024, και της είχε εξομολογηθεί ότι η ζωή της πέρασε σαν αστραπή.
«Θέλω να είμαι ξεκάθαρη σχετικά με το πώς περνώ τον χρόνο μου, πόσα δίνω στους άλλους και τι επιλέγω να κάνω. Το πώς με κάνει να νιώθω και οι επιλογές που κάνω θα είναι για μένα -όχι για τον σύζυγό μου, όχι για τα παιδιά μου, όχι για τη χώρα, όχι για τον κόσμο».
Στα 62 της χρόνια νιώθει πως αυτό είναι το τελευταίο κεφάλαιο της καριέρας της. «Προσπαθώ να είμαι πολύ προσεκτική και συνειδητοποιημένη σε αυτό το νέο κεφάλαιο και αναστατώνω το προσωπικό μου» όταν το λέω αυτό.
Κάποια στιγμή είναι σημαντικό η γενιά μας να κάνει στην άκρη -και να είναι έτοιμη να κάνει στην άκρη- ώστε η επόμενη γενιά να μπορέσει πραγματικά να καθίσει σε αυτές τις θέσεις. Αυτή είναι η τρίτη πράξη της ζωής μας».
Η τοποθέτηση της Ομπάμα δεν ήταν απλώς μια προσωπική εξομολόγηση για τις επιλογές ζωής και καριέρας. Ήταν μια υπενθύμιση ότι η επιτυχία δεν ταυτίζεται πάντα με την κοινωνική αναγνώριση, την οικονομική άνεση ή την τήρηση μιας προκαθορισμένης διαδρομής. Με τη χαρακτηριστική της ειλικρίνεια, μίλησε για την αξία του να επαναπροσδιορίζει κανείς τον εαυτό του, να τολμά να αλλάζει πορεία και να μη φοβάται να αφήσει χώρο στους επόμενους.
Η αποστολή της τώρα είναι να μοιραστεί τις εμπειρίες και τα διδάγματά της με τις επόμενες γενιές. «Νομίζω ότι το ένα πράγμα που έμαθα μέσα από τη διαδρομή μου είναι ότι πολλοί άνθρωποι απλώς δεν λένε πράγματα στους νέους. Γιατί τόσο μεγάλο μέρος της ζωής παραμένει μυστικό;»
«Έχω προσφέρει απλόχερα πολλές από τις εμπειρίες μου. Νιώθω ότι έχω ευθύνη, έχοντας λάβει τόσες ευκαιρίες, τόση έκθεση και έχοντας βρεθεί σε κάθε τραπέζι εξουσίας που υπάρχει. Τα έχω δει όλα, σε κάθε τραπέζι όπου βρέθηκα και αισθάνομαι πως είναι δική μου δουλειά να κατέβω από το βουνό», είπε η Μισέλ Ομπάμα.
«Γιατί υπάρχουν τόσοι άνθρωποι σαν εμένα-γυναίκες, μειονότητες, άνθρωποι που θεωρείται ότι δεν θα έπρεπε να βρίσκονται σε αυτά τα τραπέζια- που κάθονται και σκέφτονται ότι είναι απατεώνες, ξέρετε, αυτό που λέμε “σύνδρομο του απατεώνα”. Δεν έχω ακούσει ποτέ λευκό άνδρα να μιλά για σύνδρομο του απατεώνα».
Μιλώντας για τα πρώτα τους βήματα στην εκπαίδευση και την εργασία, ο Ρόμπινσον αποκάλυψε ότι κάποτε είχε ζήσει στο Μάντσεστερ του Ηνωμένου Βασιλείου, όπου αγωνίστηκε για δύο σεζόν με την ομάδα Manchester Giants, πριν επιστρέψει στις ΗΠΑ με όνειρο να γίνει προπονητής, και τελικά να στραφεί, έστω προσωρινά, στον χώρο των υψηλών χρηματοοικονομικών.
Η Ομπάμα όταν ήταν παιδί είχε σκεφτεί να γίνει παιδίατρος, πριν αποφασίσει στο Πρίνστον να ακολουθήσει τη Νομική, επειδή της άρεσε πολύ να μιλάει.
Όμως αφηγήθηκε πώς, βήμα-βήμα, τσέκαρε όλα τα κουτάκια της επιτυχίας, σχολείο, πανεπιστήμιο, νομική σχολή, μόνο και μόνο για να ανακαλύψει στην πρώτη της δουλειά ότι δεν της άρεσε καθόλου το επάγγελμα που είχε επιλέξει. Κοιτάζοντας πίσω, είπε ότι ένα gap year και περισσότερες εμπειρίες ζωής θα της είχαν προσφέρει περισσότερα.
«Μόλις έκανα εκείνο το πρώτο άλμα, τα επόμενα έγιναν πιο εύκολα. Είχα απελευθερωθεί από αυτή την οικονομική πεποίθηση… μας πήρε περισσότερο χρόνο να ξεχρεώσουμε τα δάνειά μας, αλλά και οι δύο το καταφέραμε», είπε για τις μη συμβατικές επαγγελματικές επιλογές που έκαναν η ίδια και ο Ρόμπινσον.
Η Ομπάμα συμβούλεψε τους νέους να αποφεύγουν τις παγίδες του πλούτου, ώστε να μπορούν να ακολουθήσουν πιο ελεύθερα το πάθος τους. Ανέφερε ως παράδειγμα έναν καλεσμένο στο podcast IMO, τον Αμερικανό ηθοποιό και κωμικό Ντέιβ Σαπέλ και τον σχετικά λιτό τρόπο ζωής που έχει επιλέξει στην πόλη όπου μεγάλωσε.
«Ένας από τους αγαπημένους μας καλεσμένους είναι ο Ντέιβ Σαπέλ. Ζει σε μια μικρή πόλη, το Γέλοου Σπρινγκς, στη μέση του πουθενά… εκεί όπου μεγάλωσε. Οι γονείς του ήταν καθηγητές στο Antioch College, ένα μικρό κολέγιο της περιοχής… είναι μια αγροτική κοινότητα».
«Πήγαμε και τον επισκεφθήκαμε γιατί εκεί κάναμε τη συνέντευξη. Κάναμε και μια ζωντανή εκδήλωση εκεί και περάσαμε υπέροχα. Ο Σαπέλ είναι ένας από τους πιο έξυπνους ανθρώπους στον πλανήτη… και μία από τις ερωτήσεις ήταν: «Γιατί εδώ;». Και εκείνος απάντησε: « Ήθελα να έχω την οικονομική ελευθερία για να μπορώ να είμαι θαρραλέος».
«Αυτή είναι μια μεγάλη αλήθεια και είναι κάτι που λέω και στις κόρες μου: να ζείτε πιο λιτά απ’ όσο μπορείτε. Εγώ δεν ζούσα λιτά. Εκείνος είχε μια Porsche, εγώ είχα ένα Saab. Αυτά ήταν τα πρώτα πράγματα που αποκτήσαμε όταν μπήκαμε σε αυτές τις μεγάλες, λαμπερές εταιρείες -ωραία αυτοκίνητα, μεγάλα σπίτια, όλα αυτά. Όμως δεν ήταν η ευτυχία. Το να ζεις οικονομικά πιο συγκρατημένα σου επιτρέπει να παραμένεις ελεύθερος και να μη δένεσαι με τις «χρυσές χειροπέδες» της οικονομικής εξάρτησης».
Η συμβουλή που απευθύνει τόσο στις κόρες της όσο και στους νέους ανθρώπους είναι ουσιαστικά μια πρόσκληση στην ελευθερία: να ζουν λίγο πιο μετρημένα από όσο μπορούν, να μην εγκλωβίζονται και να επιλέγουν δρόμους που τους επιτρέπουν να παραμένουν γενναίοι, δημιουργικοί και αυθεντικοί. Και κατά συνέπεια, πιο πλήρεις και ευτυχισμένοι.
