Ο Κυριάκος Μητσοτάκης μεταβαίνει στη Σύνοδο Κορυφής του ΝΑΤΟ που ξεκινάει στην Άγκυρα με ατζέντα που κινείται σε τρία επίπεδα. Την κατοχύρωση της Ελλάδας ως αξιόπιστου συμμάχου, την προστασία των ελληνικών στρατηγικών πλεονεκτημάτων και την αποφυγή μιας άνευ όρων τουρκικής αναβάθμισης μέσα στη Συμμαχία. Η Σύνοδος διεξάγεται σε περιβάλλον που ευνοεί την Τουρκία σε επίπεδο εικόνας με την ίδια να επιδιώκει να εμφανιστεί ως αναντικατάστατος παίκτης της νοτιοανατολικής πτέρυγας του ΝΑΤΟ. Για την Αθήνα, ένα από τα ζητούμενα είναι να μη μετατραπεί η Σύνοδος σε τουρκική παράσταση ισχύος.
Η Ελλάδα ως συνεπής σύμμαχος
Κυβερνητικές πηγές περιγράφουν την ελληνική παρουσία ως παρέμβαση σοβαρού και συνεπούς συμμάχου. Η Ελλάδα, όπως επισημαίνουν, δεν προσέρχεται στη συζήτηση για τις αμυντικές δαπάνες ως χώρα που πιέζεται να προσαρμοστεί. Βρίσκεται ήδη στις πρώτες θέσεις της Συμμαχίας ως προς τις αμυντικές δαπάνες και έχει παρουσιάσει πολυετές εξοπλιστικό και αμυντικό σχεδιασμό ακόμα και τη δύσκολη περίοδο των δημοσιονομικών περιορισμών.
Αυτό είναι το πρώτο στοιχείο της ατζέντας Μητσοτάκη. Η Αθήνα θέλει να κατοχυρώσει πολιτικά ότι έχει αναλάβει το κόστος της ασφάλειας σε μια περίοδο κατά την οποία οι Ηνωμένες Πολιτείες ζητούν από τους Ευρωπαίους να πληρώσουν περισσότερα για την άμυνά τους, η Ελλάδα έχει ισχυρό επιχείρημα δείχνοντας στην κατεύθυνση των εξοπλιστικών προγραμμάτων που είναι σε εξέλιξη (Belharra, Bergamini, αναβάθμιση F-16 και F-35).
H ελληνική παραγωγή
Το δεύτερο στοιχείο είναι η ελληνική αμυντική βιομηχανία. Σύμφωνα με κυβερνητικές πηγές, η Αθήνα δεν θέλει η νέα εποχή των υψηλών αμυντικών δαπανών να περιοριστεί σε αγορές από το εξωτερικό. Ο στόχος είναι μέρος των εξοπλιστικών προγραμμάτων να επιστρέψει στην ελληνική παραγωγή, σε ελληνικές εταιρείες, σε έρευνα, τεχνολογία και καινοτομία. Η ελληνική ατζέντα αφορά drones, αντι-drone δυνατότητες, τεχνητή νοημοσύνη, κυβερνοάμυνα, διαστημικές εφαρμογές και νέα συστήματα επιτήρησης.
Διπλωματικές πηγές τονίζουν ότι εδώ βρίσκεται ένα λανθάνον πεδίο ανταγωνισμού με την Τουρκία. Η Άγκυρα θα επιχειρήσει να προβάλει την αμυντική της βιομηχανία ως επιχείρημα στρατηγικής αυτονομίας και συμμαχικής χρησιμότητας.
Τα F-35 και το ποιοτικό πλεονέκτημα
Το τρίτο στοιχείο είναι τα F-35. Για την Ελλάδα, η ένταξη στο πρόγραμμα των αμερικανικών μαχητικών 5ης γενιάς αποτελεί κεντρικό πυλώνα της αποτροπής για την επόμενη δεκαετία. Η Αθήνα έχει συμφέρον να διατηρηθεί το ποιοτικό πλεονέκτημα που αποκτά η Πολεμική Αεροπορία, ιδίως σε σχέση με την Τουρκία. Η Τουρκία, από την πλευρά της, θα επιδιώξει να ξανανοίξει τον δίαυλο με την Ουάσιγκτον για κρίσιμα αμυντικά ζητήματα. Η επιστροφή της στο πρόγραμμα των F-35 παραμένει δύσκολη λόγω των S-400, όμως η Άγκυρα πιέζει σε παράλληλα πεδία, όπως οι κινητήρες για το τουρκικό μαχητικό KAAN και η συνολική αποκατάσταση της αμυντικής συνεργασίας με τις ΗΠΑ.
Διπλωματικοί κύκλοι εκτιμούν ότι η Ελλάδα δεν θα κινηθεί με λογική δημόσιας σύγκρουσης καθώς δεν είναι προς το συμφέρον της να εμφανιστεί ως χώρα που προσπαθεί να μπλοκάρει κάθε επαφή της Τουρκίας στο δυτικό στρατόπεδο. Έχει όμως συμφέρον να θυμίζει ότι η αμυντική αναβάθμιση μιας χώρας μέλους του ΝΑΤΟ δεν γίνεται σε κενό. Υπάρχουν το casus belli, οι αμφισβητήσεις στο Αιγαίο, η Κύπρος, η Ανατολική Μεσόγειος και η σχέση της Τουρκίας με τη Ρωσία.
Η Ουκρανία και η γραμμή της Συμμαχίας
Το τέταρτο στοιχείο είναι η Ουκρανία. Η Σύνοδος θα επιβεβαιώσει τη συνέχιση της νατοϊκής στήριξης προς το Κίεβο. Η Ελλάδα θα κινηθεί εντός της βασικής γραμμής της Συμμαχίας, με προσοχή όμως στις ελληνικές αμυντικές ανάγκες και στις ισορροπίες στο εσωτερικό μέτωπο. Κυβερνητικές πηγές επισημαίνουν ότι η Ελλάδα έχει στηρίξει την Ουκρανία πολιτικά, διπλωματικά και αμυντικά από την αρχή της ρωσικής εισβολής. Την ίδια ώρα, η Αθήνα θέλει να αναδείξει και τη γεωστρατηγική της αξία.
Η Αλεξανδρούπολη, η Σούδα, οι ενεργειακές υποδομές, ο κάθετος διάδρομος και η σύνδεση με τα Βαλκάνια δίνουν στην Ελλάδα ρόλο κόμβου για τη νοτιοανατολική και την ανατολική πτέρυγα της Συμμαχίας.
Αλεξανδρούπολη, Σούδα και νοτιοανατολική πτέρυγα
Αυτό είναι το πέμπτο στοιχείο της ατζέντας Μητσοτάκη. Η Ελλάδα θέλει να μιλήσει στο ΝΑΤΟ ως χώρα πρώτης γραμμής, όχι μόνο λόγω της γεωγραφικής της θέσης αλλά και λόγω των υποδομών της. Η Αλεξανδρούπολη έχει αποκτήσει ρόλο στρατιωτικής κινητικότητας. Η Σούδα παραμένει κρίσιμος κόμβος για τις ΗΠΑ και το ΝΑΤΟ. Η Ανατολική Μεσόγειος παραμένει πεδίο ενεργειακής και στρατηγικής σημασίας. Διπλωματικές πηγές σημειώνουν ότι η Αθήνα θέλει να μετακινήσει τη συζήτηση από τα στενά ελληνοτουρκικά στο ευρύτερο ερώτημα της συμμαχικής αξίας. Κοντολογίς, η Ελλάδα δεν θέλει να εμφανιστεί ως χώρα που πηγαίνει στη Σύνοδο μόνο για να μιλήσει για την Τουρκία. Θέλει να εμφανιστεί ως χώρα που προσφέρει υποδομές, σταθερότητα και στρατηγικό βάθος.
ΗΠΑ, Ευρώπη και η ελληνική ισορροπία
Το έκτο στοιχείο είναι οι σχέσεις ΗΠΑ και Ευρώπης. Η Αθήνα θέλει ισχυρό ΝΑΤΟ με ενεργή αμερικανική παρουσία και πιο ώριμη ευρωπαϊκή άμυνα. Η ελληνική θέση είναι ότι η ευρωπαϊκή αμυντική προσπάθεια πρέπει να ενισχύει τη Συμμαχία και να μη λειτουργεί ανταγωνιστικά προς αυτήν. Πρακτικά, αυτό σημαίνει ότι ο Μητσοτάκης θα επιδιώξει να κρατήσει την Ελλάδα στον στενό πυρήνα και των δύο συζητήσεων. Και στη συζήτηση με την Ουάσιγκτον για τη νατοϊκή αποτροπή. Και στη συζήτηση με τους Ευρωπαίους για την αμυντική βιομηχανία, τις κοινές προμήθειες και την ευρωπαϊκή παραγωγή.
Ο Κυριάκος Μητσοτάκης πηγαίνει στην Άγκυρα, σύμφωνα με κυβερνητικές πηγές, για να κατοχυρώσει ότι η Ελλάδα είναι συνεπής σύμμαχος, σοβαρός αμυντικός «παίκτης» και σταθερός πυλώνας της νοτιοανατολικής πτέρυγας του ΝΑΤΟ. Πηγαίνει επίσης για να θυμίσει ότι η επιστροφή της Τουρκίας στη δυτική σφαίρα δεν μπορεί να γίνει χωρίς όρους.
