Σε νέα φάση πολιτικής έντασης εισέρχεται η Τουρκία, μετά την απομάκρυνση του ηγέτη της αξιωματικής αντιπολίτευσης Οζγκιούρ Οζέλ από τη θέση του επικεφαλής του CHP μέσω δικαστικής απόφασης, σε μια εξέλιξη που εντείνει τις ανησυχίες για περαιτέρω περιορισμό της δημοκρατικής λειτουργίας και ενίσχυση του ελέγχου του προέδρου Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν στο πολιτικό σύστημα της χώρας.
Όπως αναφέρει ο Guardian, αν και οι επόμενες προεδρικές εκλογές είναι προγραμματισμένες για το 2028, πολλοί αναλυτές θεωρούν πιθανό να στηθούν κάλπες νωρίτερα. Ωστόσο, όπως επισημαίνεται, οι πολιτικοί συσχετισμοί ενδέχεται να έχουν ήδη διαμορφωθεί, ύστερα από τις τελευταίες δικαστικές και πολιτικές εξελίξεις.
Την Πέμπτη, εφετείο ακύρωσε την εσωκομματική εκλογική διαδικασία του 2023 στο CHP, με αποτέλεσμα την απομάκρυνση του Οζγκιούρ Οζέλ από την ηγεσία του κόμματος και την επαναφορά του προκατόχου του, Κεμάλ Κιλιτσντάρογλου.
Ο Οζγκιούρ Οζέλ θεωρούνταν το πρόσωπο που αναζωογόνησε την αντιπολίτευση, οδηγώντας το CHP σε σημαντική νίκη απέναντι στο κυβερνών AKP στις δημοτικές εκλογές του 2024. Παράλληλα, υπήρξε από τους ελάχιστους κορυφαίους πολιτικούς της αντιπολίτευσης που δεν είχαν βρεθεί στο στόχαστρο των διώξεων που εξαπολύθηκαν το τελευταίο διάστημα.
Η υπόθεση του δημάρχου Κωνσταντινούπολης, Εκρέμ Ιμάμογλου εξακολουθεί να κυριαρχεί στην πολιτική σκηνή. Ο Ιμάμογλου συνελήφθη την ημέρα που ανακηρύχθηκε προεδρικός υποψήφιος του CHP και πλέον βρίσκεται αντιμέτωπος με βαριές κατηγορίες και το ενδεχόμενο εξαιρετικά αυστηρής ποινής.
Διεθνείς οργανώσεις, όπως η Human Rights Watch, κατηγορούν την τουρκική κυβέρνηση ότι χρησιμοποιεί τη δικαιοσύνη ως εργαλείο πολιτικής πίεσης κατά της αντιπολίτευσης.
Οι εξελίξεις αυτές εντάσσονται σε μια μακρά πορεία ενίσχυσης των εξουσιών του Ερντογάν, ιδιαίτερα μετά τις διαδηλώσεις του Γκεζί το 2013 και την απόπειρα πραξικοπήματος του 2016. Οι συνταγματικές αλλαγές που ακολούθησαν μετέτρεψαν την Τουρκία σε ένα ισχυρά προεδρικό σύστημα, με τους επικριτές του Ερντογάν να κάνουν λόγο για ασφυκτικό έλεγχο στα ΜΜΕ και περιορισμό της κοινωνίας των πολιτών.
Παρά τις πιέσεις, ο Ερντογάν εξακολουθεί να διατηρεί ισχυρό διεθνή ρόλο, αξιοποιώντας τη γεωπολιτική θέση της Τουρκίας στις εξελίξεις στη Μέση Ανατολή, την Ουκρανία και το ΝΑΤΟ. Ωστόσο, αναλυτές προειδοποιούν ότι η δημοκρατία δεν υπονομεύεται απότομα αλλά σταδιακά, μέσα από περιορισμούς που επηρεάζουν όχι μόνο τις εκλογές, αλλά και το ποιοι μπορούν τελικά να συμμετέχουν ισότιμα σε αυτές.
