Το τελεσίγραφο που έδωσε ο πρόεδρος των ΗΠΑ στην Τεχεράνη αργά το Σάββατο, μπορεί να «πάγωσε» τη Δευτέρα μετά την ανάρτηση του Προέδρου για πενθήμερη παύση επιχειρήσεων και παραγωγικές συζητήσεις με το Ιράν, αλλά ανέδειξε ένα καινούργιο πεδίο γεωπολιτικού ανταγωνισμού, εκείνο των υποδομών νερού.
Υπενθυμίζουμε ότι σύμφωνα με το τελεσίγραφο, οι ΗΠΑ θα προέβαιναν σε επίθεση σε σταθμούς παραγωγής ενέργειας εάν το Ιράν δεν άνοιγε εντός 48 ωρών ξανά το Στενό του Ορμούζ.
Η απάντηση του Ιράν ήταν ότι θα στοχοποιήσει τις υποδομές των ΗΠΑ, συμπεριλαμβανομένων των εγκαταστάσεων ενέργειας και αφαλάτωσης στον Κόλπο.
Οι απειλές για επιθέσεις σε μονάδες αφαλάτωσης στον Περσικό Κόλπο πολύ πιθανόν να φέρουν στην πρώτη γραμμή της προσοχής των επενδυτών εταιρείες που δραστηριοποιούνται στην κατασκευή υποδομών αφαλάτωσης, στην ψηφιακή ασφάλεια -δεδομένου ότι οι μονάδες αφαλάτωσης εξαρτώνται από συστήματα ελέγχου (ICS/SCADA), οι ιρανικές κυβερνοαπειλές ενισχύουν τη ζήτηση για εξειδικευμένες υπηρεσίες ασφαλείας - και στην παροχή εναλλακτικών λύσεων ύδρευσης, όπως ακριβώς έγινε τις προηγούμενες εβδομάδες με τις εταιρείες ενέργειας, λιπασμάτων και άμυνας.
Βλέπετε, σε περίπτωση που οι απειλές μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν υλοποιηθούν, νομοτελειακά στο μέλλον θα υπάρξει ανάγκη για αποκατάσταση των υποδομών που θα πληγούν. Βέβαια την ίδια στιγμή το νόμισμα έχει δύο όψεις. Αν φτάσουμε στο σημείο να έχουμε μια τόσο δυσάρεστη εξέλιξη, μαζί με τις μακροπρόθεσμες ανάγκες ανακατασκευής θα υπάρξουν για κάποιους ομίλους και κάποιες άμεσες επιχειρησιακές απώλειες.
Όπως και να έχει, για τις εταιρείες νερού η Μέση Ανατολή είναι στρατηγικής σημασίας, και όσες δραστηριοποιούνται στην περιοχή, βλέπουν τα έσοδα τους να παρουσιάζουν σταθερή άνοδο τα τελευταία χρόνια.
Οι δυτικές εταιρείες αφαλάτωσης με έκθεση στη Μέση Ανατολή
Οι χώρες του Περσικού Κόλπου αποτελούν το παγκόσμιο κέντρο αφαλάτωσης. Το 2023 η παραγωγή γλυκού νερού ανήλθε συνολικά στα 7,2 δισεκατομμύρια κυβικά μέτρα. Η τεράστια αυτή αγορά τα τελευταία χρόνια έχει προσελκύσει μερικές από τις κορυφαίες δυτικές εταιρείες του κλάδου, οι οποίες έχουν αναλάβει τη μελέτη, κατασκευή και λειτουργία των περισσότερων μεγάλων μονάδων στην περιοχή.
Οι σημαντικότεροι παίκτες από τη Δύση που δραστηριοποιούνται με μεγάλα έργα στην περιοχή είναι:
-Veolia/Suez
Ο γαλλικός όμιλος έχει υλοποιήσει μερικές από τις μεγαλύτερες μονάδες στον κόσμο στη Σαουδική Αραβία, στα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα και στο Ομάν, ενώ και η GE Water που πλέον είναι μέρος της Veolia/Suez προσφέρει την τεχνολογία μεμβρανών της General Electric που χρησιμοποιείται ευρέως σε όλη την περιοχή.
Η παρουσία του Ομίλου είναι πολύ μεγάλη στην περιοχή λόγω της εμβληματικής μονάδας SIDEM στη Σαουδική Αραβία που έχει εξαγοραστεί και ενταχθεί στον όμιλο Veolia από το 1998. Μέσω της SIDEM, η Veolia κατέχει ηγετική θέση στην αγορά της αφαλάτωσης, έχοντας κατασκευάσει μερικές από τις μεγαλύτερες μονάδες στον κόσμο.
Βέβαια δεδομένης αυτής της εξαγοράς, τυχόν επιθέσεις στις υποδομές αφαλάτωσης της Σαουδικής Αραβίας δεν μεταφράζονται μόνο σαν μελλοντικές ανάγκες ανακατασκευής, αλλά και σαν άμεσες επιχειρησιακές απώλειες.
Η Veolia διαχειρίζεται ή έχει κατασκευάσει το 15% της συνολικής δυναμικότητας αφαλάτωσης στη Μέση Ανατολή κα η εταιρεία παραμένει ο βασικός εταίρος για μεγάλα έργα όπως το Hassyan στο Ντουμπάι, ή το Mirfa 2 στο Άμπου Ντάμπι.. Τυχόν πλήγματα λοιπόν σε μονάδες όπου η εταιρεία έχει συμβόλαια λειτουργίας και συντήρησης συνεπάγονται άμεση διακοπή εσόδων και πιθανές ρήτρες.
Υπενθυμίζουμε ότι η Μέση Ανατολή αποτελεί στρατηγικό «επιταχυντή» για το πλάνο GreenUp 24-27 της Veolia, με στόχο την αύξηση των δραστηριοτήτων της κατά 50% έως το 2030. Μια γενικευμένη σύρραξη λοιπόν απειλεί το χρονοδιάγραμμα του επιχειρησιακού πλάνου ανάπτυξης.
Την ίδια στιγμή βέβαια μακροπρόθεσμα η εταιρεία ευνοείται από αυτό το σκηνικό. Η SIDEM είναι η παλαιότερη εταιρεία αφαλάτωσης παγκοσμίως και κατέχει ηγετική τεχνολογία στην αντίστροφη όσμωση. Αν καταστραφούν μονάδες, τα κράτη του Κόλπου θα αναγκαστούν να επενδύσουν άμεσα σε νέα έργα αντικατάστασης, καθώς η αφαλάτωση είναι ο μοναδικός τρόπος επιβίωσης για εκατομμύρια ανθρώπους στην περιοχή.
Επίσης, σε περιόδους κρίσης, η ζήτηση για κινητές μονάδες επεξεργασίας νερού αυξάνεται και η Veolia διαθέτει ήδη στην περιοχή πάνω από 75 μονάδες.
Ενώ λοιπόν οι τρέχουσες λειτουργίες της Veolia θα υποστούν πιέσεις αν το Ιράν δεν καταλήξει εν τέλει σε μια συμφωνία με τις ΗΠΑ και υλοποιήσει τις απειλές του και χτυπήσει μονάδες αφαλάτωσης, εντούτοις δεν αλλάζει το γεγονός ότι η εταιρεία είναι ο αναντικατάστατος εταίρος για την επόμενη μέρα, καθώς η τεχνολογία της SIDEM είναι απαραίτητη για την αποκατάσταση της υδροδότησης στην περιοχή.
-Acciona
Η ισπανική εταιρεία κατέχει επίσης ηγετική θέση στην τεχνολογία της αντίστροφης όσμωσης και έχει παραδώσει πρόσφατα γιγαντιαίες μονάδες, όπως η Al Khobar 2 στη Σαουδική Αραβία, η οποία εξυπηρετεί εκατομμύρια κατοίκους.
-Fisia Italimpianti του ομίλου Webuild
Η εταιρεία έχει ισχυρή παρουσία δεκαετιών στον Κόλπο, έχοντας κατασκευάσει μερικές από τις μεγαλύτερες μονάδες θερμικής αφαλάτωσης (MSF/MED) στο Κουβέιτ και το Κατάρ. Η θυγατρική της, Fisia Italimpianti, είναι ένας από τους ηγέτες στην τεχνολογία αφαλάτωσης και επεξεργασίας νερού, εξυπηρετώντας πάνω από 20 εκατομμύρια ανθρώπους, κυρίως στη Μέση Ανατολή.
Το χαρτοφυλάκιο της εταιρείας περιλαμβάνει μεγάλα έργα στη Σαουδική Αραβία, το Ομάν και τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα.
Οι ελληνικές εταιρείες
Αξιοσημείωτη είναι και η δραστηριότητα ελληνικών εταιρειών που εξάγουν τεχνογνωσία στην ευρύτερη περιοχή:
Για παράδειγμα η Sychem μπορεί να μην είναι ευρέως γνωστή μιας και δεν είναι εισηγμένη, όμως η εταιρεία διαθέτει έναν σημαντικό κύκλο εργασιών διεθνώς και έχει υλοποιήσει μεγάλα έργα επεξεργασίας νερού και αφαλάτωσης, έργα εξοικονόμησης ενέργειας με εξειδίκευση στην αβαθή γεωθερμία και στα συστήματα ψύξης/θέρμανσης μεγάλης κλίμακας, έργα παραγωγής βιοαερίου και ηλεκτρικής ενέργειας και έργα αντιδιαβρωτικής προστασίας για βιομηχανικές υποδομές.
Η εταιρεία βραβεύτηκε ως η κορυφαία ελληνική εξαγωγική εταιρεία για το 2025, με σημαντική δραστηριότητα και κύκλο εργασιών στη Μέση Ανατολή.
Πιο συγκεκριμένα η εταιρεία έχει παραδώσει εξειδικευμένες μονάδες αφαλάτωσης και συστήματα επεξεργασίας νερού σε χώρες όπως το Κουβέιτ, το Ομάν και την Ιορδανία και κατατάχθηκε πρόσφατα για την περίοδο 2024-2025 στη 16η θέση παγκοσμίως μεταξύ των κορυφαίων εταιρειών αφαλάτωσης.
Η Watera του ομίλου Unibios δραστηριοποιείται επίσης στην επεξεργασία νερού, έχοντας πρόσφατα ενισχυθεί μέσω της εξαγοράς της γαλλικής Osmosun, η οποία διαθέτει μια πατενταρισμένη τεχνολογία αντίστροφης ώσμωσης που λειτουργεί απευθείας με ηλιακή ενέργεια από φωτοβολταϊκά, χωρίς να απαιτείται η χρήση μπαταριών για την αποθήκευση ενέργειας.
Ως εκ τούτου, τα συστήματά της μπορούν να λειτουργούν σε απομακρυσμένες περιοχές χωρίς πρόσβαση σε ηλεκτρικό δίκτυο, παράγοντας πόσιμο νερό από την ανατολή έως τη δύση του ηλίου.
Όταν δε υπάρχει σύνδεση με το δίκτυο, οι μονάδες της μπορούν να λειτουργούν 24/7, συνδυάζοντας την ηλιακή ενέργεια με το ηλεκτρικό ρεύμα για μέγιστη απόδοση.
Η Μέση Ανατολή αποτελεί μια από τις κύριες αγορές-στόχους της Unibios, μαζί με τη Δυτική Ευρώπη και την Αφρική και η παρουσία της στην περιοχή εστιάζεται κυρίως σε συστήματα επεξεργασίας νερού και περιβαλλοντικές τεχνολογίες μέσω της θυγατρικής της, Watera International. Τα έργα αφορούν κυρίως μονάδες αφαλάτωσης, συστήματα απιονισμού και τεχνολογίες επαναχρησιμοποίησης νερού για βιομηχανική και δημοτική χρήση.
Η TΕΜΑΚ είναι επίσης μια επιχείρηση που αν και όχι τόσο γνωστή στο ευρύ κοινό, εντούτοις διαθέτει πλήρη γκάμα προϊόντων και πακέτα υπηρεσιών, που καλύπτουν ολοκληρωμένα τις ανάγκες των πελατών στην Επεξεργασία Νερού και στον Εξοπλισμό Δικτύων ατμού-νερού-ρευστών και Χημικών Προσθέτων.
Στην Επεξεργασία Νερού υλοποιεί έργα χρησιμοποιώντας τεχνικές όπως φίλτρανση, αποσκλήρυνση, απαλκαλίωση, απιονισμός, αντίστροφη ώσμωση, απολύμανση (χλωρίωση – Ozon – UV), δοσομέτρηση και χημικά πρόσθετα επεξεργασίας νερού.
Πολύ γρήγορα η φήμη της εξαπλώθηκε και χάρη στην υψηλή ικανότητα ανταπόκρισης σε διαφορετικές γεωμορφολογικές ή άλλες ιδιαιτερότητες, έχει πλέον εγκαταστήσει έργα επεξεργασίας νερού σε πάνω από 26 χώρες με δυναμικότητα παραγωγής περισσότερων από 750.000 κυβικών νερό ανά ημέρα.
Η εταιρεία έχει έντονη δραστηριότητα στη Μέση Ανατολή και έχει εγκαταστήσει πολυάριθμα συστήματα επεξεργασίας νερού και αφαλάτωσης, όπως η μονάδα αφαλάτωσης θαλασσινού νερού στο πολιτιστικό κέντρο "Sheikh Jaber Al-Ahmad" στο Κουβέιτ, τα συστήματα αφαλάτωσης σε πλοία και σκάφη στη Σαουδική Αραβία (Jeddah, Dammam) και στο Ισραήλ, ενώ έχει παραδόσει έργα σε Abu Dhabi και Dubai καθώς και στη Συρία και το Ομάν.
Αποποίηση Ευθύνης: Το υλικό αυτό παρέχεται για πληροφοριακούς και μόνο σκοπούς. Σε καμιά περίπτωση δεν πρέπει να εκληφθεί ως προσφορά, συμβουλή ή προτροπή για την αγορά ή πώληση των αναφερόμενων προϊόντων. Παρόλο που οι πληροφορίες που περιέχονται βασίζονται σε πηγές που θεωρούνται αξιόπιστες, ουδεμία διασφάλιση δίνεται ότι είναι πλήρεις ή ακριβείς και δε θα πρέπει να εκλαμβάνονται ως τέτοιες.
