Η επιλογή του Kevin Warsh να διαδεχθεί τον Jerome Powell, εγκυμονεί κινδύνους για τους συντηρητικούς επενδυτές με ομολογιακά χαρτοφυλάκια. Η στάση του για χαμηλότερα επιτόκια, ακόμα και με πληθωρισμό που πιθανόν να ανέβει, καθώς και οι απόψεις του για μειωμένο ισολογισμό της κεντρικής τράπεζας, εφόσον μετουσιωθούν σε πολιτική, μπορεί να ασκήσουν παραπάνω πιέσεις στα μακροπρόθεσμα ομόλογα των ΗΠΑ, και κατ’επέκταση στον υπόλοιπο κόσμο. Όμως η απόσταση από την υποψηφιότητα στη διαμόρφωση πολιτικής είναι μεγάλη, και η πρόσφατες δηλώσεις του Αμερικανού προέδρου, την κάνουν μεγαλύτερη.
Ας πιάσουμε τα πράγματα από την αρχή. Η επιλογή του κ. Warsh για την ηγεσία της Αμερικανικής Κεντρικής Τράπεζας, δεν ήταν σημαντική έκπληξη για τις αγορές. Το βιογραφικό του είναι δυνατό. Σήμερα 55, στα 35 έγινε το νεότερο μέλος του ΔΣ στην ιστορία της Fed (2006-2011). Έχει πείρα της Μεγάλης Χρηματοπιστωτικής Κρίσης του 2008, και σημαντική εμπειρία στη Wall Street. Ήταν ανάμεσα στους υποψηφίους και το 2017. Αποτελεί πνευματικό τέκνο του Stanley Druckenmiller, όπως και ο ΥΠΟΙΚ Scott Bessent.
Ο κ. Warsh είχε από καιρό ευθυγραμμίσει τις απόψεις του και την κριτική του για τη Fed με τον Αμερικανό πρόεδρο. Σχολίαζε συχνά ότι η Κεντρική Τράπεζα δεν μείωνε επιτόκια όσο γρήγορα έπρεπε, ισχυριζόμενος ότι η Τεχνητή Νοημοσύνη είναι κατ ουσία αποπληθωριστική. Επίσης, ασκούσε κριτική για το μεγάλο ισολογισμό της κεντρικής τράπεζας, που γιγαντώθηκε με την αγορά ομολόγων κατά την περίοδο της ποσοτικής χαλάρωσης.
Πριν από αυτήν την περίοδο, τον συνόδευε η φήμη του «γερακιού». Οι αγορές, γνωρίζοντας αυτή τη φήμη, οδηγήθηκαν σε ριμπάουντ του Δολαρίου και απότομη πτώση του χρυσού και συμπαρέσυρε και το ασήμι. Και τα τρία trades (ιδιαίτερα ο χρυσός και το ασήμι) ήταν υπερ-αγορασμένα, και δεν ήθελαν πολύ να αναστραφούν.
Βέβαια, η στάση του αυτή ήταν επί κυβερνήσεως Ομπάμα. Επί κυβερνήσεως Τραμπ ήταν άλλη, για πιο χαμηλά επιτόκια. Όπως και επίσης η στάση του για τους εμπορικούς πολέμους. Πριν 15 χρόνια, ασκούσε δριμεία κριτική στον εμπορικό προστατευτισμό. Όταν ρωτήθηκε για τους εμπορικούς πολέμους και την επίδραση τους στον πληθωρισμό (αντίθετη από αυτή της Τεχνητής Νοημοσύνης), επέλεξε τη σιωπή. H Fed, έλεγε, πως έφταιγε για τον πληθωρισμό, όχι οι δασμοί. Και αυτό μας λέει το πρώτο πράγμα που πρέπει να γνωρίζουμε: ο κ. Warsh αναγνωρίζει τις πολιτικές σκοπιμότητες.
Και επίσης γνωρίζει, όπως και εμείς, ότι αυτή η υποψηφιότητα «δεν είναι σαν τις άλλες». Δεν θα μπει στην κεντρική τράπεζα ως ένας ανεξάρτητος, ισχυρός διοικητής, αλλά ως ένας ακόμα άνθρωπος του Ντ. Τραμπ. Η εποχή του, δεν προαλείφεται για «Εποχή Warsh», αλλά είναι ήδη «Εποχή Τραμπ». Δεν θα γίνει αποδεκτός ως διάδοχος του Volcker, του Greenspan, του Bernanke, της Yellen, ακόμα και του Powell, αλλά ως κληρονόμος ενός δηλητηριασμένου δαχτυλιδιού, πιθανός Δούρειος Ίππος του Λευκού Οίκου. Το προηγούμενο του βιογραφικό αφορά την εμπειρία και τις τεχνικές δυνατότητες, αλλά δεν λέει τίποτα για την δυνατότητα που θα έχει, εν τέλει, να εξασκήσει τις πολιτικές του.
Γιατί αυτό; Γιατί τώρα ακολουθεί ένας Γολγοθάς
1. Ως υποψήφιος στην Εποχή του Τραμπ, θα πρέπει να πείσει τη Γερουσία ότι θα είναι ανεξάρτητος κυβερνήτης, και θα πρέπει να δώσει απαντήσεις για τις αναρίθμητες κυβιστήσεις προκειμένου να πάρει την υποψηφιότητα. Τι σκέφτεται για τους δασμούς; για τον πληθωρισμό; για τα επιτόκια. Τις απαντήσεις του θα περιμένουν οι Γερουσιαστές
(Δημοκρατικοί, κεντρώοι Ρεπουμπλικάνοι και MAGA), οι μετοχικές αγορές, οι ομολογιακές αγορές, ο Πρόεδρος, και βέβαια οι μελλοντικοί του συνάδελφοι στη Fed, όλοι με διαφορετικές ατζέντες. Θα κριθεί πολλάκις πριν αναλάβει τη θέση. Και κάθε “λάθος” απάντηση θα είναι μια φωτιά που θα πρέπει να σβήσει ως Πρόεδρος.
2. Θα πρέπει να πείσει το Ρεπουμπλικάνο Γερουσιαστή Tom Tillis να μην μπλοκάρει την υποψηφιότητα ενόσω διαρκεί η «έρευνα» του Υπ. Δικαιοσύνης στη Fed.
3. Εάν τελικά περάσει το σκόπελο της Γερουσίας (το εύκολο κομμάτι), θα πρέπει να βρεθεί μια θέση για αυτόν. Ο Πρόεδρος της κεντρικής τράπεζας θα πρέπει να είναι μέλος του Διοικητικού Συμβουλίου. Εάν ο Powell αρνηθεί να εγκαταλείψει το πόστο του (που λήγει το 2028) και το Ανώτατο Δικαστήριο δεν επιτρέψει την απόλυση της Lisa Cook, τότε μένει μόνο μια θέση, αυτή του υπάρχοντος συμβούλου του Προέδρου, Stephen Miran.
4. Παίρνοντας αυτή τη θέση, θα βρεθεί ως μια ψήφος σε ένα ΔΣ, χωρίς πολλούς συμμάχους. Εκεί θα είναι η μεγαλύτερη δυσκολία του. Στα χρόνια του Powell, η Fed έμαθε να λειτουργεί δημοκρατικά. Οι απόψεις, προς το παρόν, είναι ότι ο εμπορικός πόλεμος είναι πληθωριστικός και ότι τα επιτόκια δεν πρόκειται να πέσουν εύκολα. Θα μπορέσει να τους την αλλάξει, θα επιτεθεί στο ΔΣ του, ή θα απογοητεύσει τον Πρόεδρο, γινόμενος ο ίδιος στόχος ως «προδότης»;
5. Θα μπορέσει να περάσει τη θέση του για δραστική περεταίρω μείωση του ισολογισμού στη Fed (έχει ήδη μειωθεί από $9τρις σε $6τρις);
6. Και αν εν τέλει τα καταφέρει να μειώσει επιτόκια και ταυτόχρονα τον ισολογισμό της Fed, τι θα κάνει αν οι αγορές μακροπρόθεσμων ομολόγων αντιδράσουν αρνητικά; Οι επενδυτές σε αυτές τις αγορές μισούν τον πληθωρισμό (που μπορεί να αυξηθεί αν τα επιτόκια πέσουν παραπάνω από ότι θα έπρεπε) και αγαπούν τις αγορές από της Fed, που ο καινούργιος Πρόεδρος απειλεί να μειώσει. Τι θα γίνει τότε με την φθίνουσα αγορά κατοικίας, όπου τα υψηλά μακροπρόθεσμα επιτόκια ήδη δυσκολεύουν εκατομμύρια Αμερικανούς να αποκτήσουν σπίτι, και μάλιστα σε εκλογική χρονιά.
Το κλειδί που πρέπει να προσέξουν οι επενδυτές για πολλά από αυτά, θα είναι η απόφαση του Ανώτατου Δικαστηρίου για τη Λίσα Κουκ. Αν η Κυβερνήτης απολυθεί τελικά με Προεδρικό διάταγμα, η Fed πλέον θα περάσει στον έλεγχο του Προέδρου και ο Warsh θα υποχρεωθεί σε αλλοπρόσαλλες Ερντογανικές πολιτικές, πράγμα αρνητικό για το Δολάριο για τα μακροπρόθεσμα ομόλογα και για την οικονομία. Αν όχι, ο Warsh θα πολεμήσει μια δύσκολη μάχη για να επιβάλλει τις πολιτικές του και να μειώσει την διαρκώς αυξανόμενη απόσταση ανάμεσα στις επιθυμίες του Οβάλ γραφείου και της πραγματικότητας των αγορών.
Το ότι ο κ. Warsh έχει εμπειρία, με σεβασμό, με αφήνει αδιάφορο σαν επενδυτή. Δεν σκοπεύω να αναλύσω τις απόψεις του πριν 15 χρόνια, ούτε τα λόγια που είπε για να αναλάβει την εξουσία. Βρισκόμαστε στην εποχή του Ντ. Τραμπ, με σαφή πολιτική όλοι οι θεσμοί, Αμερικανικοί και διεθνείς, να υποταχτούν στη θέληση του. Εάν δεν δω στοιχεία για μια ανεξάρτητη και δυνατή Fed, θα θεωρήσω το Δολάριο αδύναμο και τις μετοχές, το χρυσό και τα πολύτιμα μέταλλα καταφύγιο εκεί που θα έπρεπε να είναι τα ομόλογα, με συνέπειες για όλη τη διεθνή ομολογιακή αγορά.
Και οι επενδυτές σε συντηρητικά χαρτοφυλάκια, καθώς επίσης και οι ρυθμιστικές αρχές, θα πρέπει τουλάχιστον να συζητήσουν αν ο όρος «συντηρητικό» και «ομόλογο» πρέπει πλέον να είναι συνώνυμα.
* O Γιώργος Λαγαρίας είναι Chief Economist της Forvis Mazars Financial Planning UK.
