Στην προώθηση της πρώτης ολοκληρωμένης Τεχνικής Οδηγίας του Τεχνικού Επιμελητηρίου Ελλάδας (ΤΟΤΕΕ) για την αποκατάσταση μνημείων και διατηρητέων δομημάτων, καθώς και στη δημιουργία Ψηφιακού Αποθετηρίου Εμβληματικών Μνημείων, επικεντρώθηκε η τρίτη συνεδρίαση του Εθνικού Δικτύου του ερευνητικού έργου «Το Εύλογον», που πραγματοποιήθηκε στις 9 Ιουλίου.
Η υπό διαμόρφωση ΤΟΤΕΕ, με τίτλο «Κατευθυντήριες Οδηγίες Πρότυπης Διεπιστημονικής Μεθοδολογίας για την Αποκατάσταση Μνημείων και Διατηρητέων Δομημάτων», φιλοδοξεί να αποτελέσει το πρώτο ολοκληρωμένο πλαίσιο τεχνικών προδιαγραφών για την προστασία και αποκατάσταση της αρχιτεκτονικής κληρονομιάς, ενώ το ψηφιακό αποθετήριο θα λειτουργήσει ως εργαλείο συγκέντρωσης, τεκμηρίωσης και διάχυσης επιστημονικής γνώσης.
Στη συνεδρίαση χαιρετισμό απηύθυναν ο πρόεδρος του ΤΕΕ Γιώργος Στασινός, ο γενικός γραμματέας Έρευνας και Καινοτομίας Δημήτριος Τερζής και ο αντιπρύτανης Οικονομικών, Υποδομών και Ανάπτυξης του Εθνικού Μετσόβιου Πολυτεχνείου Νικόλαος Λαγαρός, ενώ τον συντονισμό είχε η ομότιμη καθηγήτρια του ΕΜΠ και επιστημονικά υπεύθυνη του έργου, Αντωνία Μοροπούλου.
Ο πρόεδρος του ΤΕΕ Γιώργος Στασινός εξέφρασε τη βούληση του Επιμελητηρίου να στηρίξει την ολοκλήρωση και θεσμοθέτηση της νέας Τεχνικής Οδηγίας, υπογραμμίζοντας ότι το ΤΕΕ θα υποστηρίξει ενεργά τη διαδικασία έκδοσης της ΤΟΤΕΕ, αξιοποιώντας το επιστημονικό έργο που έχει παραχθεί στο πλαίσιο του «Εύλογον».
Ο γενικός γραμματέας Έρευνας και Καινοτομίας Δημήτριος Τερζής χαρακτήρισε ιδιαίτερα σημαντικό το πρόγραμμα τόσο για το αντικείμενό του, που αφορά την αποκατάσταση εμβληματικών μνημείων του Χριστιανισμού και της πολιτιστικής κληρονομιάς, όσο και για τη διεπιστημονική μεθοδολογία που αναπτύσσεται. Όπως ανέφερε, το «Εύλογον» ήταν το πρώτο έργο που συνάντησε κατά την ανάληψη των καθηκόντων του στη Γενική Γραμματεία Έρευνας και Καινοτομίας και συνεχάρη όλους όσοι συμμετέχουν στην υλοποίησή του.
Από την πλευρά της, η επιστημονικά υπεύθυνη του έργου Αντωνία Μοροπούλου επισήμανε ότι τόσο το ψηφιακό αποθετήριο όσο και η νέα ΤΟΤΕΕ αποτελούν προϊόν δημιουργικής διεπιστημονικής συνεργασίας, η οποία επιτρέπει τη διαμόρφωση μιας κοινής επιστημονικής «γλώσσας» μεταξύ όλων των ειδικοτήτων που συμμετέχουν στην αποκατάσταση μνημείων.
Όπως ανέφερε, η συνεργασία του ΤΕΕ και του ΕΜΠ δημιουργεί τις προϋποθέσεις για την ολιστική διαχείριση των δεδομένων που αφορούν τα μνημεία, επιτρέποντας σε αρχιτέκτονες, πολιτικούς μηχανικούς, τοπογράφους, μηχανολόγους, ηλεκτρολόγους και χημικούς μηχανικούς να εργάζονται πάνω σε κοινή ψηφιακή βάση και στα ίδια γεωαναφερόμενα στοιχεία ενός μνημείου. «Αυτός είναι ο στόχος και η ΤΟΤΕΕ είναι το εργαλείο που θα επιτρέψει να υλοποιηθεί», σημείωσε, προσθέτοντας ότι τόσο η ΤΟΤΕΕ όσο και το ψηφιακό αποθετήριο αποτελούν αποτέλεσμα της δημιουργικής συνεργασίας και της ελεύθερης έκφρασης όλων των επιστημονικών ομάδων που συμμετέχουν στο έργο. Παράλληλα, γνωστοποίησε ότι η επίσημη παρουσίαση της νέας ΤΟΤΕΕ προγραμματίζεται για το προσεχές φθινόπωρο.
Κατά τη διάρκεια της συνεδρίασης παρουσιάστηκε επίσης το Σύμφωνο Συνεργασίας του Εθνικού Δικτύου, το οποίο προβλέπει ότι το ΕΜΠ διατηρεί την επιστημονική ευθύνη της μεθοδολογίας, ενώ το ΤΕΕ αναλαμβάνει τον συντονισμό της λειτουργίας του Δικτύου και της διαδικασίας που οδηγεί στη διαμόρφωση των τεχνικών προδιαγραφών και της ΤΟΤΕΕ.
Παρουσιάστηκε ακόμη το Ψηφιακό Αποθετήριο Εμβληματικών Μνημείων, το οποίο σχεδιάστηκε ώστε να λειτουργεί ως πλατφόρμα διάχυσης επιστημονικής γνώσης και όχι απλώς ως χώρος αποθήκευσης δεδομένων. Η δομή του βασίζεται στα εμβληματικά έργα του «Εύλογον» και οργανώνει την πληροφορία με τρόπο που υποστηρίζει την εφαρμογή της πρότυπης διεπιστημονικής μεθοδολογίας.
Η νέα ΤΟΤΕΕ βασίζεται στην εμπειρία που αποκτήθηκε από τα έργα αποκατάστασης του Ιερού Κουβουκλίου του Παναγίου Τάφου στα Ιεροσόλυμα, της αντισεισμικής προστασίας της Αγίας Σοφίας στην Κωνσταντινούπολη και της αποκατάστασης του καθολικού της Ιεράς Μονής Κοιμήσεως της Θεοτόκου Βαρνάκοβας στη Φωκίδα.
Σύμφωνα με τους συντάκτες της, η Οδηγία θα καλύπτει ολόκληρο τον κύκλο ζωής των έργων αποκατάστασης, από την τεκμηρίωση και τη μελέτη έως την υλοποίηση, τον ποιοτικό έλεγχο και την παρακολούθηση, εισάγοντας κοινές διαδικασίες και τεχνικές προδιαγραφές για όλους τους εμπλεκόμενους φορείς και επαγγελματίες.
