Μήνυμα υπέρ της συνέχισης του ελληνοτουρκικού διαλόγου, χωρίς όμως καμία μεταβολή των πάγιων ελληνικών θέσεων σχετικά με τη μοναδική διαφορά που αναγνωρίζει η Αθήνα με την Άγκυρα, έστειλε ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης σε αποκλειστική συνέντευξή του στο τουρκικό τηλεοπτικό δίκτυο A Haber.
Ο πρωθυπουργός επανέλαβε ότι η Ελλάδα επιδιώκει μια εποικοδομητική και παραγωγική σχέση με την Τουρκία, στη βάση της Διακήρυξης των Αθηνών, επισημαίνοντας ωστόσο ότι εξακολουθεί να υπάρχει ένα θεμελιώδες ζήτημα που χωρίζει τις δύο χώρες: η οριοθέτηση των θαλάσσιων ζωνών στο Αιγαίο και την Ανατολική Μεσόγειο.
«Πέρα από αυτό, όπως εξέφρασα με σαφήνεια κατά την επίσκεψή μου στην Άγκυρα πριν από μερικούς μήνες, υπάρχει ένα θεμελιώδες σημείο διαφωνίας μεταξύ ημών και της Τουρκίας. Αυτό είναι το ζήτημα της οριοθέτησης των θαλασσίων ζωνών στο Αιγαίο Πέλαγος και την Ανατολική Μεσόγειο», δήλωσε χαρακτηριστικά.
Παράλληλα, κατέστησε σαφές ότι η ελληνική θέση παραμένει αμετάβλητη και ότι το πλαίσιο επίλυσης της διαφοράς δεν μπορεί να είναι άλλο από το Διεθνές Δίκαιο.
«Το πλαίσιο για την επίλυση αυτού του μακροχρόνιου προβλήματος είναι η τήρηση του Διεθνούς Δικαίου, ιδίως η εφαρμογή του Διεθνούς Δικαίου της Θάλασσας και της Σύμβασης των Ηνωμένων Εθνών για το Δίκαιο της Θάλασσας», υπογράμμισε ο Κυριάκος Μητσοτάκης.
Δείτε τη συνέντευξη του Κυριακου Μητσοτάκη
Στήριξη στον διάλογο και στη Διακήρυξη των Αθηνών
Παρά τις διαφορές που εξακολουθούν να υφίστανται, ο πρωθυπουργός εμφανίστηκε υπέρμαχος της συνέχισης του διαλόγου μεταξύ των δύο χωρών, εκτιμώντας ότι η θετική δυναμική που έχει αναπτυχθεί μετά τις συναντήσεις του με τον Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν μπορεί να διατηρηθεί.
«Πάντα ήμουν υποστηρικτής μιας εποικοδομητικής, λειτουργικής και παραγωγικής σχέσης μεταξύ των χωρών μας, η οποία είναι και το πνεύμα της Διακήρυξης των Αθηνών», ανέφερε.
Ο Κυριάκος Μητσοτάκης υποστήριξε ότι το τελευταίο διάστημα έχουν καταγραφεί ουσιαστικά βήματα συνεργασίας σε μια σειρά από τομείς, αποδεικνύοντας ότι ακόμη και όταν υπάρχουν σοβαρές διαφωνίες, οι δύο χώρες μπορούν να συνεργάζονται σε ζητήματα κοινού ενδιαφέροντος.
Ιδιαίτερη αναφορά έκανε στη συνεργασία για τη διαχείριση του μεταναστευτικού, σημειώνοντας ότι πρόκειται για έναν τομέα όπου Αθήνα και Άγκυρα έχουν επιτύχει απτά αποτελέσματα.
«Θα ήθελα ιδιαίτερα να αναφέρω τη διαχείριση της μετανάστευσης. Αυτός είναι ένας από τους τομείς στους οποίους συνεργαζόμαστε αποτελεσματικά», είπε.
Παράλληλα, σημείωσε ότι η οικονομική συνεργασία παρουσιάζει θετικά σημάδια, με την αύξηση του διασυνοριακού εμπορίου και την ενίσχυση των τουριστικών ροών μεταξύ των δύο χωρών.
Όπως επισήμανε, το πρόγραμμα ταχείας έκδοσης θεωρήσεων για Τούρκους πολίτες που επισκέπτονται ελληνικά νησιά του Ανατολικού Αιγαίου έχει συμβάλει σημαντικά στην ενίσχυση των επαφών μεταξύ των δύο λαών.
«Πάντα πίστευα στην αξία των σχέσεων μεταξύ των λαών μας», δήλωσε χαρακτηριστικά, δίνοντας έμφαση στη σημασία της κοινωνικής και οικονομικής συνεργασίας ως παράγοντα σταθερότητας.
«Θα συνεχίσω να συνεργάζομαι με τον Πρόεδρο Ερντογάν»
Ο πρωθυπουργός εμφανίστηκε αποφασισμένος να συνεχίσει τον απευθείας διάλογο με τον Τούρκο Πρόεδρο, υπογραμμίζοντας ότι η προσωπική επικοινωνία των δύο ηγετών μπορεί να συμβάλει στη διατήρηση του θετικού κλίματος.
«Θα συνεχίσω να συνεργάζομαι με τον Πρόεδρο Ερντογάν με εποικοδομητικό τρόπο», ανέφερε.
Κυβερνητικές πηγές επισημαίνουν ότι η ελληνική στρατηγική παραμένει σταθερή: διατήρηση ανοικτών διαύλων επικοινωνίας, ενίσχυση της θετικής ατζέντας όπου υπάρχουν κοινά συμφέροντα και ταυτόχρονα σταθερή προσήλωση στις ελληνικές θέσεις στα ζητήματα κυριαρχίας και κυριαρχικών δικαιωμάτων.
Στο Μέγαρο Μαξίμου εκτιμούν ότι η πολιτική αυτή έχει συμβάλει στη σημαντική αποκλιμάκωση της έντασης που χαρακτήριζε τις ελληνοτουρκικές σχέσεις τα προηγούμενα χρόνια, χωρίς να συνεπάγεται οποιαδήποτε υποχώρηση από τις πάγιες εθνικές θέσεις.
«Μπορούμε να ζούμε ειρηνικά ακόμη και αν διαφωνούμε»
Ένα από τα βασικά μηνύματα που επιχείρησε να εκπέμψει ο Κυριάκος Μητσοτάκης ήταν ότι η ύπαρξη μιας σοβαρής διαφοράς δεν σημαίνει ότι οι δύο χώρες είναι καταδικασμένες σε μόνιμη ένταση.
«Θέλω να είμαι απολύτως σαφής: ακόμη και αν δεν έχουμε καταφέρει να επιλύσουμε αυτό το μακροχρόνιο πρόβλημα που επιμένει από τη δεκαετία του 1970, αυτό δεν σημαίνει ότι οι δύο χώρες δεν μπορούν να ζήσουν ειρηνικά και να αντιμετωπίσουν άλλα ζητήματα της ημερήσιας διάταξης», δήλωσε.
Η συγκεκριμένη τοποθέτηση αποτυπώνει τη φιλοσοφία της ελληνικής κυβέρνησης, σύμφωνα με την οποία η συνέχιση του πολιτικού διαλόγου και η συνεργασία σε επιμέρους τομείς δεν προϋποθέτουν την άμεση επίλυση όλων των διμερών διαφορών.
Αντίθετα, στόχος της Αθήνας είναι να διαμορφωθεί ένα σταθερό πλαίσιο σχέσεων, μέσα στο οποίο θα περιορίζονται οι εντάσεις και θα ενισχύονται οι τομείς συνεργασίας, ενώ παράλληλα θα παραμένει ανοικτή η προοπτική επίλυσης της διαφοράς για τις θαλάσσιες ζώνες μέσω των προβλεπόμενων διαδικασιών του Διεθνούς Δικαίου.
Αναφορά στις αποφάσεις της δεκαετίας του 1990
Ιδιαίτερη αίσθηση προκάλεσε και η αναφορά του πρωθυπουργού στις αποφάσεις που ελήφθησαν από την τουρκική Εθνοσυνέλευση τη δεκαετία του 1990, σε μια έμμεση αλλά σαφή αναφορά στο casus belli.
«Πιστεύω ότι τα προβλήματα που πηγάζουν από το παρελθόν και οι αποφάσεις που ελήφθησαν από τη Μεγάλη Εθνοσυνέλευση της Τουρκίας τη δεκαετία του 1990 δεν έχουν πλέον θέση στον σημερινό κόσμο», σημείωσε.
Η δήλωση αυτή έρχεται να συμπληρώσει τις πρόσφατες δημόσιες τοποθετήσεις του πρωθυπουργού, στις οποίες είχε χαρακτηρίσει το casus belli «ιστορικά αναχρονιστική απόφαση», υποστηρίζοντας ότι η διατήρηση μιας επίσημης απειλής πολέμου δεν συνάδει ούτε με τις αρχές του ΝΑΤΟ ούτε με την προσπάθεια οικοδόμησης σχέσεων καλής γειτονίας.
Θετικό μήνυμα για την Τουρκία και τη διοργάνωση της Συνόδου
Ο Κυριάκος Μητσοτάκης δεν παρέλειψε να αναφερθεί και στη φιλοξενία που έτυχε κατά την παρουσία του στην Τουρκία, εκφράζοντας την ικανοποίησή του για τη διοργάνωση της Συνόδου.
«Πάντα εκτιμώ την τουρκική φιλοξενία και θα ήθελα να το επαναλάβω. Η Τουρκία διοργάνωσε μια εξαιρετικά επιτυχημένη Σύνοδο του ΝΑΤΟ», δήλωσε.
Η συγκεκριμένη αναφορά ερμηνεύεται ως μια κίνηση διπλωματικής ευγένειας, αλλά και ως ένδειξη της προσπάθειας διατήρησης του θετικού κλίματος που έχει διαμορφωθεί στις διμερείς σχέσεις μετά τη Διακήρυξη των Αθηνών.
Το μήνυμα της Αθήνας
Μέσα από τη συνέντευξή του, ο Κυριάκος Μητσοτάκης επιχείρησε να ισορροπήσει ανάμεσα στην ανάγκη διατήρησης της θετικής δυναμικής στις ελληνοτουρκικές σχέσεις και στην επαναβεβαίωση των πάγιων ελληνικών θέσεων. Από τη μία πλευρά, ανέδειξε τα οφέλη της συνεργασίας σε τομείς όπως το μεταναστευτικό, ο τουρισμός και το εμπόριο, υπογραμμίζοντας ότι η επαφή μεταξύ των δύο κοινωνιών αποτελεί σημαντικό παράγοντα σταθερότητας. Από την άλλη, επανέλαβε ότι η μοναδική διαφορά που αναγνωρίζει η Ελλάδα είναι η οριοθέτηση των θαλάσσιων ζωνών στο Αιγαίο και την Ανατολική Μεσόγειο, επιμένοντας ότι η επίλυσή της μπορεί να γίνει μόνο στη βάση του Διεθνούς Δικαίου και της Σύμβασης των Ηνωμένων Εθνών για το Δίκαιο της Θάλασσας.
Με αυτόν τον τρόπο, η Αθήνα επιχειρεί να διατηρήσει ζωντανή τη διαδικασία του διαλόγου, χωρίς να μεταβάλλει τις θεμελιώδεις θέσεις της στα ζητήματα κυριαρχίας και κυριαρχικών δικαιωμάτων, προβάλλοντας ως σταθερή αρχή ότι η ειρηνική συνύπαρξη και η συνεργασία μπορούν να συνυπάρχουν με την προσήλωση στο Διεθνές Δίκαιο.
