Αντιμέτωπες με υψηλότερους δυτικούς δασμούς, ασθενή εγχώρια ζήτηση και έντονο ανταγωνισμό στο εσωτερικό της χώρας, όλο και περισσότερες κινεζικές βιομηχανίες μεταφέρουν την παραγωγή τους στο εξωτερικό, επεκτείνοντας την παρουσία τους από την Ευρώπη και τη Λατινική Αμερική μέχρι τις Ηνωμένες Πολιτείες.
Η νέα στρατηγική του Πεκίνου προκαλεί αυξανόμενη ανησυχία σε ΗΠΑ και Ευρώπη, όπου πολιτικοί και βιομηχανικοί φορείς φοβούνται ότι οι κινεζικές εταιρείες θα μεταφέρουν μαζί τους και το ιδιαίτερα επιθετικό μοντέλο ανταγωνισμού της κινεζικής αγοράς, πιέζοντας μισθούς, τοπικές επιχειρήσεις και παραγωγικές αλυσίδες.
Η τάση αυτή ενισχύεται καθώς πολλές κινεζικές επιχειρήσεις αναζητούν νέες αγορές και παραγωγικές βάσεις εκτός Κίνας, σε μια διαδικασία που οι ίδιες αποκαλούν «chuhai» — δηλαδή «έξοδο στο εξωτερικό».
Στον κλάδο της αυτοκινητοβιομηχανίας και των μπαταριών, εταιρείες όπως οι CATL και Gotion επεκτείνονται σε ΗΠΑ, Ευρώπη και Ασία. Ωστόσο, αρκετά επενδυτικά σχέδια συναντούν αντιδράσεις. Στο Μίσιγκαν, για παράδειγμα, το σχέδιο της Gotion για εργοστάσιο 2,4 δισ. δολαρίων έχει «παγώσει» έπειτα από αντιδράσεις για τους δεσμούς της εταιρείας με την Κίνα.
Την ίδια ώρα, η Ευρωπαϊκή Ένωση εξετάζει αυστηρότερους κανόνες για ξένες επενδύσεις σε στρατηγικούς τομείς όπως τα ηλεκτρικά οχήματα, οι μπαταρίες και τα φωτοβολταϊκά. Το νέο ευρωπαϊκό σχέδιο προβλέπει ότι κινεζικές εταιρείες που επενδύουν άνω των 100 εκατ. ευρώ σε ευαίσθητους τομείς θα πρέπει να δεσμεύονται για προσλήψεις τοπικού προσωπικού και μεταφορά τεχνογνωσίας.
Παρά τις ανησυχίες, αρκετές κυβερνήσεις βλέπουν και οφέλη. Στην Ισπανία, η Chery Automobile συμμετείχε στη διάσωση εργοστασίου της Nissan στη Βαρκελώνη, διατηρώντας χιλιάδες θέσεις εργασίας. Στο Μεξικό, κινεζικές επενδύσεις στον κλάδο αυτοκινήτου εκτιμάται ότι δημιούργησαν περισσότερες από 100.000 θέσεις εργασίας μεταξύ 2020 και 2023.
Ανάλογη εξωστρέφεια καταγράφεται και στον κλάδο ηλεκτρικών συσκευών. Η Midea επεκτείνει την παραγωγή της σε Βραζιλία και Μεξικό, ενώ ανακοίνωσε συνεργασία με τη σουηδική Electrolux για κοινές μονάδες παραγωγής στις ΗΠΑ και το Μεξικό.
Αναλυτές εκτιμούν ότι η παγκόσμια εξάπλωση των κινεζικών εργοστασίων μπορεί να ενισχύσει ακόμη περισσότερο τη θέση της Κίνας ως κυρίαρχης δύναμης στη διεθνή μεταποίηση, αλλά ταυτόχρονα να οξύνει τις γεωοικονομικές εντάσεις με τη Δύση.
