Ο αριθμός π είναι ένας άρρητος αριθμός, πράγμα που σημαίνει ότι τα δεκαδικά του ψηφία δεν τελειώνουν ποτέ. Παρ’ όλα αυτά, οι επιστήμονες και οι μηχανικοί υπολογιστών συνεχίζουν να προσπαθούν να υπολογίσουν όλο και περισσότερα από αυτά τα άπειρα ψηφία. Πρόσφατα, η εταιρεία τεχνολογικών μέσων StorageReview πέτυχε ένα εντυπωσιακό νέο ρεκόρ: υπολόγισε 314 τρισεκατομμύρια ψηφία του π χρησιμοποιώντας έναν μόνο διακομιστή Dell PowerEdge R7725, ο οποίος λειτουργούσε συνεχώς για σχεδόν τέσσερις μήνες.
Το επίτευγμα αυτό δείχνει ότι σήμερα ο βασικός παράγοντας σε τέτοιους υπολογισμούς δεν είναι μόνο η ταχύτητα του επεξεργαστή αλλά και η αποδοτικότητα της αποθήκευσης δεδομένων. Ο συγκεκριμένος διακομιστής διέθετε 1,5 τεραμπάιτ μνήμης, ενώ, σύμφωνα με την StorageReview, το «κλειδί» της επιτυχίας ήταν το σύστημα αποθήκευσης, σύμφωνα με το LiveScience.
Τα ρεκόρ υπολογισμού του π αυξάνονται γρήγορα τα τελευταία χρόνια. Το 2022 η Google Cloud υπολόγισε 100 τρισεκατομμύρια ψηφία. Το 2024 η StorageReview πέτυχε νέα ρεκόρ με 105 τρισεκατομμύρια και αργότερα με 202 τρισεκατομμύρια ψηφία. Τον Απρίλιο του 2025, η Linus Media Group σε συνεργασία με την Kioxia υπολόγισε 300 τρισεκατομμύρια ψηφία, όμως η StorageReview επανέκτησε το ρεκόρ τον Νοέμβριο του 2025 με τα 314 τρισεκατομμύρια.
Τα αποτελέσματα ανακοινώθηκαν κοντά στην Ημέρα του Π (Pi Day) στις 14 Μαρτίου (3/14), ημερομηνία που αντιστοιχεί στα πρώτα ψηφία του αριθμού (3,14). Η ημέρα αυτή έχει εξελιχθεί σε μια ανεπίσημη γιορτή των μαθηματικών, με δραστηριότητες στα σχολεία, αστεία για «pie» (πίτα) και γενικό ενδιαφέρον για τον διάσημο αριθμό.
Ο π είναι μια θεμελιώδης μαθηματική σταθερά που συνδέει την περιφέρεια ενός κύκλου με τη διάμετρό του. Χρησιμοποιείται στη γεωμετρία, τη φυσική, τη μηχανική και τη στατιστική και εμφανίζεται σε πολλές εφαρμογές, από τα κύματα και τις τροχιές μέχρι τα κτίρια και τα υπολογιστικά μοντέλα.
Ο αριθμός θεωρείται άρρητος επειδή δεν μπορεί να γραφτεί ως απλό κλάσμα δύο ακεραίων αριθμών. Τα δεκαδικά του ψηφία δεν τελειώνουν και δεν επαναλαμβάνονται σε κάποιο μοτίβο. Αυτό αποδείχθηκε το 1761 από τον μαθηματικό Johann Lambert.
Στην πράξη, τόσα πολλά ψηφία δεν είναι απαραίτητα. Η NASA, για παράδειγμα, χρησιμοποιεί συνήθως περίπου 16 δεκαδικά ψηφία για εξαιρετικά ακριβείς υπολογισμούς. Παρ’ όλα αυτά, οι ερευνητές συνεχίζουν να υπολογίζουν περισσότερα ψηφία για να δοκιμάσουν τα όρια των υπολογιστών, της αποθήκευσης δεδομένων και των αλγορίθμων.
Για τον υπολογισμό των 314 τρισεκατομμυρίων ψηφίων, ο διακομιστής της StorageReview παρείχε περίπου 280 GB/s εύρος ζώνης για να διαχειριστεί τον τεράστιο όγκο ενδιάμεσων υπολογισμών. Σύμφωνα με την εταιρεία, όποιος θελήσει να σπάσει το ρεκόρ θα πρέπει να το κάνει με περισσότερα ψηφία, λιγότερη κατανάλωση ενέργειας και μικρότερο χρόνο υπολογισμού.
