Σε έναν καταυλισμό που φιλοξενεί 10.000 εκτοπισμένους στη Μπουνία, μια πόλη στο επίκεντρο της επιδημίας του Έμπολα στο ανατολικό Κονγκό, υπάρχει μόνο ένας σταθμός πλύσης χεριών και ένα θερμόμετρο υπερύθρων.
Οι υπεύθυνοι του καταυλισμού αναφέρουν ότι συμβουλεύουν τους κατοίκους να πλένουν τα χέρια τους πριν το φαγητό — με σαπούνι, για όσους είναι τυχεροί και διαθέτουν. Για τους υπόλοιπους, η συμβουλή είναι να χρησιμοποιούν πλιγούρι βρώμης ή άμμο.
«Ο φόβος μου είναι ότι βρισκόμαστε εδώ χωρίς τίποτα για να προστατευθούμε. Δεν έχουμε καμία προστασία, ούτε νερό ούτε σαπούνι, και ζούμε κοντά σε σκουπίδια», δήλωσε η Φρανσίν Λεβέ Τζανγκούζι, κάτοικος του λεγόμενου καταυλισμού ISP, στο Associated Press, καθώς άνοιγε μια άδεια βρύση μέσα σε μια θάλασσα από τέντες.
Προμήθειες μεταφέρονται εσπευσμένα στην επαρχία Ιτούρι, καθώς ομάδες βοήθειας και εργαζόμενοι στον τομέα της υγείας προσπαθούν να αναχαιτίσουν την έξαρση της μολυσματικής νόσου που έχει κηρυχθεί παγκόσμια υγειονομική κατάσταση έκτακτης ανάγκης.
Ωστόσο, όπως αναφέρει το Associated Press, οι πρώτοι ανταποκριτές ανησυχούν ότι η νόσος ενδέχεται να εξαπλωθεί στα μεγάλα στρατόπεδα προσφύγων που βρίσκονται κοντά στη Μπουνία, όπου χιλιάδες άνθρωποι στριμώχνονται σε περιορισμένο χώρο, χωρίς πρόσβαση σε βασικές συνθήκες υγιεινής.
«Τα χρόνια των συγκρούσεων και των εκτοπισμών στην ανατολική ΛΔΚ έχουν καταρρακώσει τα συστήματα υγείας, και αυτό καθιστά ακόμη πιο δύσκολη την ανάσχεση αυτής της επιδημίας», δήλωσε η Χέδερ Κερ, διευθύντρια του Διεθνούς Επιτροπής Διάσωσης στο Κονγκό.
Σύμφωνα με τον ΟΗΕ, σχεδόν ένα εκατομμύριο άνθρωποι έχουν εκτοπιστεί από τα σπίτια τους λόγω των συγκρούσεων στο Ιτούρι.
Αυτό σημαίνει ότι η επιδημία του Έμπολα «εξελίσσεται σε κοινότητες που ήδη αντιμετωπίζουν ανασφάλεια, εκτοπισμό και ευάλωτα συστήματα υγείας», δήλωσε η Γκαμπριέλα Αρίνας, περιφερειακή συντονίστρια της Διεθνούς Ομοσπονδίας Ερυθρού Σταυρού και Ερυθράς Ημισελήνου.
Η πλειοψηφία των κατοίκων του καταυλισμού ISP - ο οποίος οφείλει το όνομά του στην εγγύτητά του με το Ανώτατο Παιδαγωγικό Ινστιτούτο, ή Institut Superieur Pedagogique στα γαλλικά - αναγκάστηκε να εγκαταλείψει τα χωριά της στην περιοχή Τζούγκου μετά από επιθέσεις της CODECO, μιας από τις πολλές ένοπλες ομάδες που δραστηριοποιούνται στην περιοχή.
«Είμαι εδώ οκτώμισι χρόνια. Τώρα ακούμε για τον Έμπολα», είπε ο Τζανγκούζι, κάτοικος του καταυλισμού. «Κοιτάξτε σε τι κατάσταση κοιμόμαστε. Δεν έχουμε καμία απολύτως βοήθεια. Δεν έχουμε σαπούνι ούτε νερό, και όμως μας λένε να πλένουμε τα χέρια μας τακτικά και να είμαστε καθαροί».
Δεν υπάρχει εμβόλιο ή θεραπεία για τον σπάνιο τύπο Έμπολα Bundibugyo, ο οποίος εξαπλώνεται απαρατήρητος εδώ και εβδομάδες στο ανατολικό Κονγκό. Οι τυπικές εξετάσεις δυσκολεύονται να ανιχνεύσουν τον Bundibugyo.
Πάνω από 1.000 ύποπτα κρούσματα και τουλάχιστον 220 θάνατοι είχαν ήδη καταγραφεί μέχρι την Τρίτη, συμπεριλαμβανομένων επτά επιβεβαιωμένων κρουσμάτων στην Ουγκάντα. Ωστόσο, ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας και οι οργανώσεις αρωγής που βρίσκονται επί τόπου αναφέρουν ότι η επιδημία είναι πολύ μεγαλύτερη.
Ο Έμπολα είναι ένας εξαιρετικά μεταδοτικός ιός και μπορεί να μεταδοθεί μέσω σωματικών υγρών όπως εμετός, αίμα ή σπέρμα. Η ασθένεια που προκαλεί είναι σπάνια αλλά σοβαρή και συχνά θανατηφόρα. Τα συμπτώματα περιλαμβάνουν πυρετό, πονοκέφαλο, μυϊκούς πόνους, αδυναμία, διάρροια, εμετό, πόνο στο στομάχι και ανεξήγητη αιμορραγία ή μώλωπες.
Το ανατολικό Κονγκό δέχεται εδώ και χρόνια επιθέσεις από δεκάδες διαφορετικές ομάδες ανταρτών και μαχητών, μερικές από τις οποίες έχουν δεσμούς με ξένες χώρες ή την εξτρεμιστική ομάδα του Ισλαμικού Κράτους.
