Κίνα: Η έκρηξη της gig economy κρύβει την κρίση στην αγορά εργασίας 
shutterstock
shutterstock
Reuters

Κίνα: Η έκρηξη της gig economy κρύβει την κρίση στην αγορά εργασίας 

Η κινεζική οικονομία στρέφεται ολοένα περισσότερο στην ευέλικτη εργασία, καθώς εκατομμύρια πολίτες που έχασαν τη μόνιμη απασχόλησή τους αναζητούν εισόδημα μέσω πλατφορμών διανομής, μεταφορών και άλλων υπηρεσιών. Σύμφωνα με το China New Employment Forms Research Center, οι εργαζόμενοι χωρίς μόνιμη σύμβαση αναμένεται να φτάσουν τα 320 εκατομμύρια μέσα στο 2026, από 280 εκατομμύρια το 2025, αντιπροσωπεύοντας περίπου το 44% του εργατικού δυναμικού.

Αναλυτές εκτιμούν ότι η gig economy λειτουργεί ως «βαλβίδα ασφαλείας» για την αγορά εργασίας, καθώς η κρίση στην αγορά ακινήτων έχει περιορίσει τις θέσεις στις κατασκευές, ενώ η αυτοματοποίηση, οι εμπορικές εντάσεις και η υιοθέτηση της Τεχνητής Νοημοσύνης μειώνουν την απασχόληση στη βιομηχανία και τις υπηρεσίες. Πλέον, στις πλατφόρμες στρέφονται όχι μόνο μετανάστες από την ύπαιθρο, αλλά και πτυχιούχοι ή πρώην εργαζόμενοι σε γραφεία.

Ωστόσο, η εξάπλωση της ευέλικτης εργασίας δημιουργεί σοβαρές προκλήσεις για το κινεζικό σύστημα κοινωνικής ασφάλισης, καθώς στις περισσότερες περιπτώσεις δεν προβλέπονται υποχρεωτικές ασφαλιστικές εισφορές. Κυβερνητικοί σύμβουλοι προειδοποιούν ότι η τάση αυτή αυξάνει τους μακροπρόθεσμους κινδύνους για ένα ήδη πιεσμένο συνταξιοδοτικό σύστημα, την ώρα που η γήρανση του πληθυσμού επιβαρύνει περαιτέρω τα δημόσια οικονομικά.

Παρά την αύξηση των ξένων επενδύσεων και τη διατήρηση της επίσημης ανεργίας κοντά στο 5%-6%, οι αμοιβές σε αρκετούς κλάδους της gig economy δέχονται πιέσεις λόγω υπερπροσφοράς εργαζομένων. Ενδεικτικά, τα εισοδήματα των οδηγών υπηρεσιών μεταφοράς μειώθηκαν το 2025, ενώ αρκετές μεγάλες πόλεις, μεταξύ των οποίων και η Σενζέν, έχουν ήδη προειδοποιήσει ότι η αγορά έχει φτάσει σε σημείο κορεσμού.

Οικονομολόγοι επισημαίνουν ότι η έλλειψη σταθερών θέσεων εργασίας και κοινωνικής προστασίας περιορίζει την καταναλωτική εμπιστοσύνη και ενισχύει την αποταμίευση, επιβραδύνοντας την εγχώρια ζήτηση και την οικονομική ανάπτυξη της χώρας.