Τι θα συμβεί αν ο πόλεμος στο Ιράν διαρκέσει έως και τον Ιούνιο; Πόσο πιθανό είναι να εκτιναχθούν οι τιμές του πετρελαίου σε ιστορικά υψηλά, ακόμα και στα 200 δολάρια, εγκλωβίζοντας την παγκόσμια οικονομία σε μία παρατεταμένη και συνάμα επικίνδυνη ύφεση;
Με φόντο την άφιξη 2.500 Αμερικανών πεζοναυτών στη Μέση Ανατολή, οι σύμβουλοι του Ντόναλντ Τραμπ και οι αναλυτές μεγάλων επενδυτικών οίκων αρχίζουν να εξετάζουν τα χειρότερα σενάρια.
Καλά διαβάσατε. Μπορεί να μοιάζει με σενάριο καταστροφής, όμως όταν το επιτελείο του Αμερικανού προέδρου φέρεται να εξετάζει τις επιπτώσεις πιθανής εκτίναξης των τιμών του πετρελαίου στα 200 δολάρια το βαρέλι, μάλλον θα πρέπει να δώσουμε μεγαλύτερη σημασία στις επιπτώσεις του πολέμου σε αγορές και οικονομία.
Την ώρα, λοιπόν, που το πρακτορείο Bloomberg μετέδιδε ότι στην αμερικανική κυβέρνηση αναλύουν τις επιπτώσεις των ακραίων σεναρίων της ενεργειακής κρίσης, οι αναλυτές της Macquarie Group προειδοποιούν ότι οι τιμές του πετρελαίου θα μπορούσαν να εκτιναχθούν στο απίστευτο επίπεδο των 200 δολαρίων το βαρέλι, στην περίπτωση που ο πόλεμος στη Μέση Ανατολή συνεχιστεί έως και τον Ιούνιο. Ο ίδιος οίκος, βέβαια, εκτιμά ότι το πιο πιθανό σενάριο, με πιθανότητες 60%, είναι να τερματιστεί ο πόλεμος έως το τέλος Μαρτίου.
Μόνο που το τέλος Μαρτίου πλησιάζει και ο πόλεμος δείχνει να γενικεύεται με τους Χούθι της Υεμένης να εκτοξεύουν για πρώτη φορά πύραυλο κατά του Ισραήλ.
Σύμφωνα με την Wood Mackenzie, η απελευθέρωση 400 εκατ. βαρελιών στρατηγικών αποθεμάτων πετρελαίου από την IEA θα καλύψει την αγορά μόλις για τέσσερις περίπου εβδομάδες. Αν τα Στενά του Ορμούζ παραμείνουν κλειστά για καιρό, το πετρέλαιο θα γράψει νέα ιστορικά υψηλά και η παγκόσμια οικονομία θα βρεθεί σε πρωτοφανές αδιέξοδο.
Σε αυτόν τον μακροοικονομικό «σεισμό», οι επιπτώσεις για τον S&P 500 και τα παγκόσμια χρηματιστήρια θα είναι πολυεπίπεδες και ίσως καταστροφικές. Διότι στο απευκταίο σενάριο δεν αποκλείεται να δούμε τις μετοχές να εισέρχονται σε bear market και να υποχωρούν έως και κατά 40%. Αυτό θα σήμαινε κατάρρευση του S&P 500 ακόμα και κάτω από τις 4.000 μονάδες.
Καταλαβαίνει κανείς ότι μιλάμε για ακραίες συνθήκες που μπορούν να συγκριθούν μόνο με τις μεγαλύτερες κρίσεις των τελευταίων δεκαετιών και σίγουρα ένα νέο σοβαρό πλήγμα για τις αγορές και την παγκόσμια οικονομία, μετά την πανδημία και την ενεργειακή κρίση. Γι’ αυτόν ακριβώς τον λόγο, ο δείκτης φόβου έχει εκτιναχθεί πάνω από το 30, αντικατοπτρίζοντας την αυξημένη νευρικότητα των επενδυτών.
Μέχρι ήμερα το πετρέλαιο έχει συνδεθεί με σοβαρά επεισόδια στις αγορές, όταν οι τιμές του κυμαίνονται για καιρό πάνω από τα 100 δολάρια το βαρέλι και φτάνουν προς το επίπεδο των 140 δολαρίων, στρεσάροντας την οικονομία.
Τον συναγερμό κρούει και η Oxford Economics με νέα ανάλυση που έδωσε στη δημοσιότητα την Παρασκευή 27/3. Σύμφωνα με τον βρετανικό οίκο, στο σενάριο της παρατεταμένης πολεμικής σύγκρουσης, οι τιμές του πετρελαίου θα παραμείνουν για τουλάχιστον 4 μήνες πάνω από τα 150 δολάρια και οι αγορές θα λειτουργούν με ελλείψεις ενεργειακών προϊόντων.
Αποτέλεσμα θα είναι ένα ντόμινο αλυσιδωτών αντιδράσεων που θα μεγεθύνουν τον οικονομικό αντίκτυπο και θα προκαλέσουν μία σπάνια συρρίκνωση της παγκόσμιας δραστηριότητας στα μέσα του 2026. Με βάση το Παγκόσμιο Οικονομικό Μοντέλο της OE, η παγκόσμια ανάπτυξη θα επιβραδύνει στο 1,4% το 2026, περίπου 1,2 ποσοστιαίες μονάδες χαμηλότερα από το βασικό σενάριο.
Η ύφεση θα χτυπήσει την πόρτα των ΗΠΑ και άλλων ανεπτυγμένων οικονομιών της Ευρώπης, ενώ η Κίνα, η οποία μας έχει συνηθίσει σε εντυπωσιακούς ρυθμούς ανάπτυξης θα επιβραδύνει στο 3,4%. Θα είναι η δεύτερη φορά τα τελευταία 50 περίπου χρόνια που η Κίνα θα «τρέξει» με τόσο χαμηλή ταχύτητα.
Μάλιστα, ο οίκος τονίζει ότι ενώ το πλήγμα για την παγκόσμια ανάπτυξη θα είναι μικρότερο από της πανδημίας, θα πρόκειται για μία κρίση τόσο συντονισμένη που δεν θα μοιάζει με καμία ύφεση των τελευταίων 40 ετών. Σε γενικές γραμμές, το σενάριο των 200 δολαρίων σημαίνει ότι η ανάπτυξη θα πληγεί κατά περίπου 2,1 ποσοστιαίες μονάδες σε σύγκριση με το βασικό σενάριο των επενδυτικών οίκων.
Τέλος, αν επιβεβαιωθεί το σενάριο της κρίσης και αρχίσουν να περιορίζονται οι επενδύσεις στον κλάδο της Τεχνητής Νοημοσύνης, ο κίνδυνος μίας μεγάλης σε διάρκεια και έκταση χρηματιστηριακής κρίσης θα μεγαλώνει. Λογικό, αν σκεφτούμε ότι τα τεχνολογικά μεγαθήρια ευθύνονται για το εντυπωσιακό ράλι των τελευταίων ετών που έφερε αναρίθμητα ιστορικά υψηλά και εκτίναξε τον S&P 500 έως τις 7.000 μονάδες.
