Οι ασφαλιστικές εταιρείες και τα συνταξιοδοτικά funds στην Ευρωζώνη αντιμετωπίζουν τους μεγαλύτερους κινδύνους από ένα σενάριο επιδείνωσης του κλάδου της ιδιωτικής πίστης (private credit) στην Ευρώπη, όπως αναφέρεται στην τελευταία Έκθεση Χρηματοπιστωτικής Σταθερότητας (FSR) της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας.
Υπενθυμίζεται πως το private credit αφορά δάνεια δάνεια που δεν δίνουν τράπεζες, αλλά μη τραπεζικοί επενδυτικοί φορείς -όπως funds, ασφαλιστικές εταιρείες και συνταξιοδοτικά ταμεία- απευθείας σε επιχειρήσεις.
Η έκθεση σημειώνει πως οι τράπεζες της Ευρωζώνης έχουν συνολικά έκθεση περίπου 62,5 δισ. ευρώ σε προϊόντα ιδιωτικής πίστης, ποσό που αντιστοιχεί σε μόλις 0,2% του ενεργητικού τους.
Καθώς ο εν λόγω κλάδος καταγράφει ιδιαίτερη ενίσχυση το τελευταίο χρονικό διάστημα (ιδιαίτερα στις ΗΠΑ), η ΕΚΤ καταγράφει τρία σημεία προβληματισμού.
- Χειροτέρεψε η ποιότητα των δανείων: Όλο και περισσότερες επιχειρήσεις στην Ευρωζώνη που χρηματοδοτούνται μέσω ιδιωτικής πίστης δεν βγάζουν αρκετά λεφτά για να πληρώσουν τους τόκους τους.
- Μεγάλη έκθεση στον κλάδο λογισμικού: Ένα σημαντικό κομμάτι των παγκόσμιων deals ιδιωτικής πίστης αφορά εταιρείες τεχνολογίας, ιδιαίτερα στον τομέα της Τεχνητής Νοημοσύνης
- Κύμα ρευστοποιήσεων στις ΗΠΑ: Από την αρχή του 2026, επενδυτές στις ΗΠΑ έχουν αρχίσει να αποσύρουν μαζικά κεφάλαια από funds ιδιωτικής πίστης, ρίχνοντας τις μετοχές των σχετικών εταιρειών.
Η ΕΚΤ εκτιμά αρχικά πως στο σενάριο ενός σοβαρού σοκ στις παγκόσμιες αγορές του private credit οι άμεσες ζημιές για τις τράπεζες της Ευρωζώνης θα ήταν περιορισμένες, αλλά προσθέτει στη συνέχεια πως οι «ευρύτερες επιπτώσεις θα μπορούσαν να είναι μεγαλύτερες»
Η έκθεση αναφέρει πως το εν λόγω σενάριο θα μπορούσε να αποφέρει υψηλότερα κόστη δανεισμού για τις επιχειρήσεις, εν μέσω των εν εξελίξει γεωπολιτικών αβεβαιοτήτων σχετικά με τις τιμές του πετρελαίου και την πορεία των επιτοκίων.
Η ΕΚΤ εκτιμά πως ο μεγαλύτερος αντίκτυπος από το αρνητικό σενάριο θα αποτυπωνόταν στις ασφαλιστικές εταιρείες και τα συνταξιοδοτικά ταμεία. Τα στοιχεία δείχνουν:
- Οι ασφαλιστικές έχουν έκθεση 211 δισ. ευρώ (2,3% του ενεργητικού τους)
- Τα συνταξιοδοτικά ταμεία έχουν έκθεση 52 δισ. ευρώ (1,4% του ενεργητικού).
Το stress test που «έτρεξε» η ΕΚΤ προβλέπει μαζικές χρεοκοπίες στον τομέα του private credit, ιδιαίτερα στον κλάδο λογισμικού, συνοδευόμενες από μεγάλες απώλειες στα χρηματιστήρια, κατά 30%.
Τα αποτελέσματα είναι σχετικά καθησυχαστικά για τις τράπεζες, καθώς οι απώλειές τους δεν θα ξεπερνούσαν το 1,3% των ιδίων κεφαλαίων. Πιο εκτεθειμένες εμφανίζονται οι ασφαλιστικές και τα ταμεία, κυρίως λόγω των μετοχικών χαρτοφυλακίων τους.
Οι συστάσεις της ΕΚΤ
Η ΕΚΤ καταλήγει σε τρεις συστάσεις για την καλύτερη ρύθμιση του private credit:
- Καλύτερη συλλογή δεδομένων και μεγαλύτερη διαφάνεια στην αγορά
- Στενή παρακολούθηση της επέκτασης σε προϊόντα για ιδιώτες επενδυτές
- Προσοχή στη χρηματοδότηση εταιρειών Τεχνητής Νοημοσύνης — ένας τομέας όπου η ιδιωτική πίστη θα μπορούσε να αναλάβει έως και το 30% του κόστους ανάπτυξης κέντρων δεδομένων AI παγκοσμίως
