Η πάλη των κέντρων εξουσίας στο ιρανικό καθεστώς και γιατί «παίζει καθυστερήσεις» στις συνομιλίες με τις Ηνωμένες Πολιτείες· ο παράγοντας πολιτικός χρόνος για τον Ντόναλντ Τραμπ και η προοπτική στοχευμένων πληγμάτων στο Ιράν ως μέσο πίεσης και όχι ως ένδειξη επιστροφής σε πλήρη πολεμική σύγκρουση. Ο πολιτικός επιστήμονας και διεθνολόγος, Θόδωρος Τσίκας, μιλά στο Liberal και την Ευαγγελία Μπίφη εν μέσω της αβεβαιότητας που περιβάλλει το εάν και πότε θα επανέλθουν Ουάσινγκτον και Τεχεράνη στο τραπέζι της διαπραγμάτευσης - και υπό ποιους όρους.
Ποιος αποφασίζει για πόλεμο και ειρήνη στην Τεχεράνη; Πολλαπλά κέντρα εξουσίας. Ενισχυμένος ο ρόλος των Φρουρών της Επανάστασης. Περιορισμένη η παρέμβαση του υιού Χαμενεΐ. Ο κ. Τσίκας, επικεφαλής του Προγράμματος Θεωρίας και Πρακτικής των Διεθνών Σχέσεων στο Ινστιτούτο Διεθνών Οικονομικών Σχέσεων (ΙΔΟΣ), αποτυπώνει πώς η πολυδιάσπαση στο Ιράν επιδρά στη διαπραγματευτική διαδικασία, θέτοντας παράλληλα ως βασικό παράγοντα που δυσχεραίνει τη διαδικασία, το γεγονός ότι και οι δύο πλευρές θεωρούν εαυτούς «νικητές».
Ο κ. Τσίκας αποσαφηνίζει ότι η συμφωνία που επιδιώκεται, δεν αφορά τη συνολική επίλυση των διαφορών, αλλά πρόκειται για τη διαμόρφωση ενός αρχικού πλαισίου - ενός μνημονίου κατανόησης που θα επιτρέψει τη συνέχεια των διαπραγματεύσεων. Εξηγεί τι μορφή μπορεί να έχει μια αρχική συνεννόηση για το πυρηνικό πρόγραμμα, ενώ επισημαίνει ότι από τη στιγμή που το Ιράν είδε στην πράξη τη δύναμη των Στενών του Ορμούζ, δύσκολα θα παραδώσει εξ ολοκλήρου αυτό το εργαλείο ισχύος.
Ως προς το μέτωπο του Λιβάνου, αφού σημειώνει πως το Ισραήλ δεν πρόκειται να αποσυρθεί από την «κίτρινη ζώνη» που εδραιώνει στον νότιο Λίβανο, ο Θόδωρος Τσίκας καταγράφει τη σαφή μετατόπιση στην εσωτερική πολιτική σκηνή της χώρας, μία τάση πολιτικής απομόνωσης της Χεζμπολάχ και τη σταδιακή διαμόρφωση προϋποθέσεων πιθανώς ακόμη και για επαφές σε ανώτατο επίπεδο μεταξύ Ισραήλ και Λιβάνου, που τυπικά παραμένουν σε εμπόλεμη κατάσταση από το 1948.
Ακολουθεί το κείμενο της συνέντευξης
Κύριε Τσίκα, ποιος αποφασίζει για πόλεμο και ειρήνη στο Ιράν; Είναι διασπασμένο το καθεστώς;
Οι εσωτερικές συγκρούσεις είναι υπαρκτές στο καθεστώς του Ιράν, όπως φαίνεται πλέον και από τις πληροφορίες που προέρχονται από Πακιστανούς μεσολαβητές. Μάλιστα, λέγεται ότι στον πρώτο γύρο των διαπραγματεύσεων που διεξήχθη στο Ισλαμαμπάντ, οι Πακιστανοί ασχολήθηκαν περισσότερο με το να γεφυρώσουν τις διαφωνίες μεταξύ των διαφόρων ομάδων της ιρανικής αντιπροσωπείας, παρά μεταξύ των Ιρανών και Αμερικανών διαπραγματευτών. Σε αυτό αποδίδεται και η πολυπληθής σύνθεση της ιρανικής αντιπροσωπείας, η οποία έφτανε περίπου τα 80 άτομα. Δηλαδή, επρόκειτο για μια προσπάθεια εκπροσώπησης όλων των κέντρων λήψης αποφάσεων και των συνιστωσών του καθεστώτος.
Είδαμε, άλλωστε, και όταν για παράδειγμα ο Ιρανός υπουργός Εξωτερικών, Αμπάς Αραγτσί, είχε ανακοινώσει ότι ανοίγουν τα Στενά του Ορμούζ σε προηγούμενη φάση, πρακτορείο ειδήσεων που πρόσκειται στους Φρουρούς της Επανάστασης τον επέκρινε και τον απειλούσε, αμφισβητώντας ποιος αποφασίζει για τέτοια ζητήματα. Αυτό που έχουμε παρατηρήσει συνολικά είναι ότι η θρησκευτική συνιστώσα δεν έχει πλέον τον κυρίαρχο ρόλο που είχε στο παρελθόν, αλλά έχουν κερδίσει έδαφος οι Φρουροί της Επανάστασης. Συνολικά εντός του καθεστώτος, διακρίνονται σχηματικά τρεις τάσεις: η πιο μετριοπαθής, η σκληροπυρηνική και η ενδιάμεση.
Ο πρόεδρος του Κοινοβουλίου, Μοχάμαντ Μπαγκέρ Γκαλιμπάφ, παρότι προέρχεται από τους Φρουρούς της Επανάστασης, εξ ου και αποτελεί σημαντική προσωπικότητα, φαίνεται να επιχειρεί να ρίξει «γέφυρες» σε όλες τις πλευρές του καθεστώτος. Προσπαθεί, δηλαδή, να επιδείξει έναν πραγματισμό ως προς τις διαπραγματεύσεις. Ωστόσο, φαίνεται ότι παράλληλα έχει αναδειχθεί σε πολύ ισχυρό παράγοντα ο νυν επικεφαλής των Φρουρών της Επανάστασης, Αχμάντ Βαχιντί, ο οποίος φέρεται να έχει ασκήσει βέτο σε διάφορες αποφάσεις.
Ο Γκαλιμπάφ σε πρόσφατη συνέντευξή του ανέφερε ότι «οι διαπραγματεύσεις είναι πόλεμος με άλλα μέσα», επιχειρώντας να προσδώσει νομιμοποίηση στη διαδικασία. Υποστήριξε επίσης ότι μια υπερδύναμη δεν μπορεί να «ηττηθεί» μόνο στο πεδίο του πολέμου, αλλά πρέπει να μεταφέρει την «ήττα» της -μέσω της διαπραγμάτευσης- και στη συμφωνία. Ωστόσο, φαίνεται ότι υπάρχουν δυνάμεις που δεν θέλουν καν τη διαπραγμάτευση, ενώ μια άλλη μερίδα επιτρέπει τη διαπραγμάτευση, αλλά πρακτικά αποτρέπει την επίτευξη συμφωνίας με τις ΗΠΑ.
Η σχετική δήλωση Τραμπ περί «διασπασμένης» ιρανικής κυβέρνησης, στο πλαίσιο της απόφασής του να παρατείνει την κατάπαυση του πυρός, ήλθε καθώς -πριν από το δεύτερο γύρο συνομιλιών που δρομολογούνταν και τελικά δεν πραγματοποιήθηκε στο Πακιστάν- η αμερικανική κυβέρνηση είχε μεταφέρει συγκεκριμένα ζητήματα για τα οποία ανέμενε απάντηση από το Ιράν, προκειμένου να διαπιστωθεί αν όντως υπήρχε έδαφος για επανάληψη των συνομιλιών. Πέρασαν μέρες χωρίς απάντηση, γεγονός που αποδίδεται ακριβώς στη διαπάλη μεταξύ των κέντρων εξουσίας. Τελικά, λόγω αυτής της καθυστέρησης, αναβλήθηκε και η πτήση του Αμερικανού αντιπροέδρου, Τζέι Ντι Βανς, για το Ισλαμπάντ.
Για να διεξαχθεί ένας δεύτερος γύρος διαπραγματεύσεων, θα έπρεπε να υπάρξει και κάποιο αποτέλεσμα. Δεν μπορεί να μεταβεί μια αντιπροσωπεία υπό τον αντιπρόεδρο των ΗΠΑ για δεύτερη φορά στο Πακιστάν χωρίς να υπάρχει τίποτα συγκεκριμένο - έστω μια ένδειξη προόδου όσον αφορά την εκεχειρία, το Ορμούζ, το πυρηνικό πρόγραμμα. Εκεί έγκειται η μεγάλη δυσκολία αυτή τη στιγμή.
Επιπλέον, όσον αφορά τα κέντρα εξουσίας φαίνεται ότι δεν υπάρχει ουσιαστική παρέμβαση του υιού Χαμενεΐ. Είτε είναι εξαφανισμένος είτε επικοινωνεί μόνο μέσω σημειωμάτων και όχι ηλεκτρονικών μέσων για λόγους ασφάλειας, ώστε να μην τον εντοπίσουν και τυχόν τον εξουδετερώσουν οι Ισραηλινοί. Είναι ελάχιστοι εκείνοι που έχουν φυσική πρόσβαση στον Μοτζταμπά Χαμενεΐ για να μεταφέρουν τα μηνύματά του, είτε προφορικά είτε γραπτά. Αυτό δυσκολεύει εξαιρετικά τόσο τη συνεννόηση στο εσωτερικό του Ιράν όσο και τη συνολική διαπραγμάτευση με τους Αμερικανούς.
Δεν έχει προφανώς και το ειδικό βάρος του Αλί Χαμενεΐ για να κατευθύνει τις εξελίξεις
Ναι, δεν έχει προλάβει να αποκτήσει ένα ειδικό βάρος και να εδραιωθεί ως αδιαμφισβήτητος ανώτατος ηγέτης που να επιβάλλει και την οριστική απόφαση. Και αυτό βεβαίως έχει συνέπειες.
Οι επιθέσεις στα Στενά και το γεγονός ότι μεσολάβησαν μέρες, όπως αναφέρετε, χωρίς απάντηση του Ιράν στις ΗΠΑ, επιβεβαιώνει στην πράξη την επιρροή της σκληρής πτέρυγας και των Φρουρών. Πώς θα επιδράσει αυτό στη διαπραγμάτευση;
Το ίδιο αποτυπώνεται και στις φιλοκαθεστωτικές διαδηλώσεις που έχουμε δει να λαμβάνουν χώρα στο Ιράν, όπου η πλειονότητα των συγκεντρωθέντων εκφράζει την αντίθεσή της σε οποιαδήποτε διαπραγμάτευση, χαρακτηρίζοντάς την «προδοσία». Παρότι δηλώνουν ότι θα ακολουθήσουν τον ανώτατο ηγέτη, το κλίμα αυτό αντανακλά συγκεκριμένες θέσεις του σκληρού πυρήνα του καθεστώτος. Δεν είναι αυθόρμητες αυτές οι διαδηλώσεις. Καλλιεργείται ένα κλίμα.
Η βασική δυσκολία της διαπραγμάτευσης, κατά την εκτίμησή μου, είναι ότι και οι δύο πλευρές θεωρούν εαυτούς «νικητές». Από τη στιγμή που υπάρχει αυτή η αντίληψη, είναι προφανές ότι δεν θα προσέλθουν στη διαπραγμάτευση με την απαιτούμενη ευελιξία.
Βλέπουμε, εν τω μεταξύ, το Ιράν να μην προσέρχεται καν...
Δεν προσέρχεται καν, διότι λέει ότι οι όροι που τίθενται από τις Ηνωμένες Πολιτείες δεν είναι όροι που μπορεί να θέσει μία «ηττημένη» χώρα. Αν, λοιπόν, αντιμετωπίζουν τους Αμερικανούς ως ηττημένους, αυτό απηχεί ακριβώς τη διαφορετική αντίληψη της πραγματικότητας.
Πλησιάζει την ίδια στιγμή η 1η Μαΐου, το χρονικό σημείο κατά το οποίο συμπληρώνονται οι δύο μήνες εντός των οποίων ο Τραμπ μπορεί να ενεργεί χωρίς την έγκριση του Κογκρέσου. Πιέζει αντικειμενικά η προθεσμία αυτή τον Τραμπ;
Ως ένα βαθμό, ναι. Σε αυτό το πλαίσιο, πρέπει να δοθεί μία εξήγηση στο Κογκρέσο - τι έκανε και τι κάνει η διακυβέρνηση Τραμπ και αν η επιλογή της θα είναι η παράταση ενός μήνα προκειμένου εντός αυτού του διαστήματος να αποσυρθούν οι αμερικανικές δυνάμεις. Οι δύο άλλες επιλογές βάσει του νόμου, είναι να ζητηθεί έγκριση από το Κογκρέσο για τη συνέχιση της στρατιωτικής δράσης, κάτι που δεν είναι βέβαιο ότι θα δοθεί, ή να ξεκινήσει τη διαδικασία απόσυρσης δυνάμεων.
Η συζήτηση αυτή θα οξυνθεί στις ΗΠΑ όσο πλησιάζει αυτή η ημερομηνία, με εντονότερες παρεμβάσεις από τους Δημοκρατικούς και αυξανόμενη ανάγκη τοποθέτησης από την πλευρά των Ρεπουμπλικανών.
Διότι οι Ρεπουμπλικάνοι βουλευτές και γερουσιαστές θα αντιμετωπίζουν πίεση στις εκλογικές περιφέρειες τους, ιδίως εν όψει των ενδιάμεσων εκλογών του Νοεμβρίου όταν κάποιοι θα κληθούν να υπερασπιστούν τις έδρες τους για να επανεκλεγούν. Πρόκειται για θεσμικό ζήτημα και οι ίδιοι είναι μέλη ενός νομοθετικού Σώματος του οποίου οι εξουσίες πρέπει να ασκούνται.
Πώς εκτιμάτε ότι θα εξελιχθεί η κατάσταση με το Ιράν και τι «ζυγίζει» τώρα ο Τραμπ;
Αυτή τη στιγμή, ο Ντόναλντ Τραμπ επιδιώκει να διαπιστώσει κατά πόσο τις αμέσως επόμενες μέρες υπάρχει πιθανότητα να συνεχιστεί η διαπραγμάτευση.
Κατά τη διάρκεια αυτής της περιόδου αναμονής, παρατηρείται συγκέντρωση και άλλων αμερικανικών στρατευμάτων στην περιοχή, και γίνονται κινήσεις που θα μπορούσαν να οδηγήσουν και σε κάποια χτυπήματα. Δηλαδή, ο Τραμπ θα μπορούσε ενδεχομένως να δώσει εντολή για την επανάληψη αεροπορικών επιδρομών ή και να εξετάσει την κατάληψη της νήσου Χαργκ, διότι πολιτικά πρέπει να δείξει ότι διατηρεί την πρωτοβουλία, δηλαδή, ότι δεν είναι «ουρά» των ιρανικών αντιδράσεων.
Ίσως υπάρξει η ανάγκη, από την πλευρά του, να προβεί σε μια εντυπωσιακή ενέργεια που να δείχνει ότι δεν υποχωρεί, δεν μπλοφάρει και ότι τηρεί τις «κόκκινες γραμμές» του σε αντιδιαστολή με προκατόχους του στον Λευκό Οίκο, όπως λέει η εκπρόσωπος του Λευκού Οίκου Κάρολαϊν Λέβιτ στις ενημερώσεις προς τον Τύπο.
Δεν θα εκπλαγώ εάν υπάρξουν χτυπήματα. Παρά ταύτα, δεν θεωρώ ότι καμία από τις δύο πλευρές επιθυμεί ή έχει τη δυνατότητα να επιστρέψει σε πλήρη πολεμική σύγκρουση, όπως αυτή του προηγούμενου διαστήματος. Μπορεί να υπάρξει, δηλαδή, ένας κύκλος έντασης, πίεσης, τριβής, ενδεχομένως ένα χτύπημα, και κατόπιν επιστροφή στην προσπάθεια για συνομιλίες. Θα είναι, δηλαδή, ουσιαστικά ένα στοιχείο της διαπραγμάτευσης.
Όταν μιλάμε για διαπραγμάτευση και συμφωνία, τι ακριβώς εννοούμε;
Εδώ πρέπει να ξεκαθαρίσουμε ότι η συζήτηση για τη διαπραγμάτευση και μια συγκεκριμένη συμφωνία δεν αφορά επίλυση του συνολικού πακέτου διαφορών μεταξύ Ιράν και Ηνωμένων Πολιτειών. Αυτό είναι πολύ σημαντικό να γίνει κατανοητό. Διότι δεν είναι δυνατόν να επιλυθούν όλες οι διαφορές μεταξύ δύο χωρών, που είναι ορκισμένοι εχθροί εδώ και σχεδόν μισό αιώνα. Να υπενθυμίσουμε ότι για τη συμφωνία περιορισμού και ελέγχου του ιρανικού πυρηνικού προγράμματος επί προεδρίας Ομπάμα χρειάστηκαν περίπου 2- 2,5 χρόνια διαπραγματεύσεων, λόγω των πολλών τεχνικών λεπτομερειών.
Αυτό πάνω στο οποίο προσπαθούν να συμφωνήσουν, είναι ένα αρχικό πλαίσιο - ένα μνημόνιο κατανόησης. Δηλαδή ένα πολιτικό πλαίσιο αρχών, το οποίο θα θέτει τις παραμέτρους της περαιτέρω διαπραγμάτευσης. Δεν σημαίνει επίλυση όλων των ζητημάτων, αλλά δημιουργία ενός σημείου εκκίνησης. Από εκεί και πέρα, η διαπραγμάτευση μπορεί να διαρκέσει μήνες. Είναι όμως κρίσιμο, διότι θα σηματοδοτήσει ότι οι δύο χώρες δεν βρίσκονται πλέον σε εμπόλεμη κατάσταση. Δηλαδή δεν υπάρχει απλά μια προσωρινή εκεχειρία, και ότι δεσμεύονται να καταλήξουν στις επιμέρους λεπτομέρειες με βάση τους στόχους που θα προδιαγράφει το αρχικό πολιτικό πλαίσιο συμφωνίας.
Γι ' αυτήν ακριβώς τη συμφωνία έχει δηλώσει ο Τραμπ ότι, εάν επιτευχθεί, θα μπορούσε ακόμη και να παραστεί ο ίδιος στην υπογραφή. Με αυτόν τον τρόπο θα μπορούσε να κηρυχθεί ουσιαστικά το τέλος της σύγκρουσης, έστω και αν παραμένουν ανοιχτά πολλά επιμέρους ζητήματα.
Στα Στενά του Ορμούζ βλέπουμε επιθέσεις κατά πλοίων και το Ιράν να επιδιώκει να επιβάλλει ένα σύστημα «διοδίων», την ώρα που συνεχίζεται και ο αποκλεισμός των δικών του λιμανιών. Τι θα συμβεί έως ότου υπάρξει, εάν υπάρξει, μία συμφωνία, αλλά και στη συνέχεια;
Στο θέμα των Στενών του Ορμούζ, είναι προφανές ότι από τη στιγμή που οι Ιρανοί ανακάλυψαν τη δύναμη που έχει ο έλεγχος του περάσματος και το κλείσιμό του πολύ δύσκολα -είτε τυπικά, είτε επί της ουσίας- θα αφήσουν αυτό το «όπλο». Φυσικά, δεν πρόκειται μόνο για αμερικανικό αίτημα· είναι διεθνές. Η όλη συζήτηση για τη συγκρότηση ναυτικής πολυεθνικής δύναμης που θα επιβλέπει την ελεύθερη ναυσιπλοΐα μετά τη σύγκρουση θα πιέσει αρκετά, ωστόσο φαίνεται ότι το ζήτημα αυτό πολύ πιθανώς θα μας απασχολήσει και στο μέλλον.
Όσον αφορά τη διαπραγμάτευση, το Ορμούζ τίθεται ως προϋπόθεση για την ευρύτερη συμφωνία. Αν υπάρξει συμφωνία στο πυρηνικό ζήτημα, τότε είναι προφανές ότι και ο ναυτικός αποκλεισμός των Ηνωμένων Πολιτειών δεν θα έχει λόγο ύπαρξης. Άρα και οι Ιρανοί δεν θα μπορούν να επικαλεστούν αυτό το πρόσχημα για να συνεχίσουν να το έχουν κλειστό. Μπορεί έτσι το άνοιγμα να είναι αμφίπλευρο.
Τώρα, ως προς το πυρηνικό πρόγραμμα, θα πρέπει να καθορίζονται επίπεδα εμπλουτισμού ουρανίου και μια περίοδος κατά την οποία ο εμπλουτισμός θα «παγώσει». Οι Αμερικανοί ζητούν περίπου 20 χρόνια, ενώ οι Ιρανοί μιλούν για τρία έως πέντε αυτή τη στιγμή.
Βεβαίως, υπάρχει και το κρίσιμο ζήτημα -στο οποίο επιμένει πάρα πολύ ο Τραμπ- της παράδοσης των 450 κιλών υψηλά εμπλουτισμένου ουρανίου που βρίσκονται στο Ιράν. Υπάρχουν διάφορα σενάρια: να μεταφερθούν σε τρίτη χώρα, να τεθούν υπό κοινή επιτήρηση εντός του Ιράν ή να υπάρξει συνδυαστική λύση - δηλαδή ένα μέρος να απομακρυνθεί και ένα μέρος να υποστεί τεχνική επεξεργασία ώστε να φτάσει σε χαμηλότερο επίπεδο εμπλουτισμού. Αλλά και για αυτό θα απαιτηθεί επιτήρηση - είτε κοινή, από ΗΠΑ και Ιράν, είτε από τρίτη χώρα, είτε από τη Διεθνή Υπηρεσία Ατομικής Ενέργειας. Σε κάθε περίπτωση, κάποια από αυτά τα ζητήματα θα πρέπει να αποτυπωθούν στο αρχικό πλαίσιο συμφωνίας.
Να περάσουμε κ. Τσίκα κλείνοντας στον Λίβανο. Τι εξελίξεις αναμένουμε καθώς η εκεχειρία λήγει στις 26 Απριλίου;
Ο Αμερικανός πρόεδρος πιέζει το Ισραήλ και τον Μπενιαμίν Νετανιάχου να διατηρήσουν την εκεχειρία, διότι δεν θέλει να τιναχθεί στον αέρα η διαπραγμάτευση με το Ιράν. Για τον Αμερικανό πρόεδρο, ο Λίβανος είναι δευτερεύον ζήτημα, αλλά μπορεί να επηρεάσει τη στάση του Ιράν στη διαπραγμάτευση. Ο μεν Τραμπ, λοιπόν, πιέζει τον Νετανιάχου, οι δε Ιρανοί συγκρατούν τη Χεζμπολάχ να μην προβεί σε μείζονες επιθετικές κινήσεις. Αυτό είναι το «deal».
Η όλη αυτή διαδικασία συναρτάται φυσικά και από τις εξελίξεις με το Ιράν, διότι εάν καταρρεύσει η διαπραγμάτευση, η κατάσταση στον Λίβανο θα γίνει πολύ πιο δύσκολη. Υπό την έννοια ότι ο Νετανιάχου και οι σύμμαχοί του στον κυβερνητικό συνασπισμό θεωρούν ότι αυτή τη στιγμή είναι η ευκαιρία να «ξεδοντιάσουν» τη Χεζμπολάχ στο μέγιστο δυνατό βαθμό.
Όμως, στο εσωτερικό του Λιβάνου υπάρχει μία σημαντική πολιτική μεταβολή που έχει συντελεστεί εδώ και καιρό, όμως τώρα έρχεται περισσότερο στο φως και θα μπορούσε δυνητικά να έχει κάποια αποτελέσματα. Όλες οι υπόλοιπες πολιτικές δυνάμεις και οι θρησκευτικές κοινότητες -σουνίτες μουσουλμάνοι, χριστιανοί όλων των δογμάτων, Δρούζοι- θεωρούν πλέον ότι η χώρα δεν μπορεί να παραμένει όμηρος της δράσης της Χεζμπολάχ. Διότι με την ανεξέλεγκτη δράση της εναντίον του Ισραήλ, προκαλεί αντιδράσεις από αυτό, που μπορεί να οδηγήσουν ακόμη και σε εδαφικό ακρωτηριασμό της χώρας.
Η κίτρινη ζώνη που έχει δημιουργήσει το Ισραήλ εκτείνεται περίπου στο 10% του λιβανικού εδάφους. Από εκεί θα μπορούν να ελέγχουν και τον υπόλοιπο νότιο Λίβανο, έως τον ποταμό Λιτάνι, δηλαδή 30 χιλιόμετρα από τα σύνορα με το Ισραήλ. Ακόμη και με συμφωνία παράτασης της εκεχειρίας είναι εξαιρετικά δύσκολο να φύγει το Ισραήλ από τη ζώνη, όπου εφαρμόζει μία τακτική τύπου Γάζας ισοπεδώνοντας χωριά, πόλεις και σπίτια, ώστε να μπορεί να ελέγχει τυχόν κινήσεις της Χεζμπολάχ.
Θεωρούν, λοιπόν, οι δυνάμεις αυτές του Λιβάνου ότι αυτή η κατάσταση δεν μπορεί να συνεχιστεί. Ακόμη και ένα τμήμα των σιιτών μουσουλμάνων που δεν εκφράζονται από τη Χεζμπολάχ αλλά από το πιο μετριοπαθές κόμμα Amal του προέδρου της Βουλής, Ναμπίχ Μπέρι, έχουν ενοχληθεί, καθώς η Χεζμπολάχ είχε δεσμευτεί ότι δεν θα προχωρούσε σε πλήγματα κατά του Ισραήλ εάν οι ΗΠΑ επιτίθεντο στο Ιράν.
Αυτή η -κατά κάποιο τρόπο- πολιτική απομόνωση της Χεζμπολάχ είναι πολύ σημαντική εξέλιξη στο εσωτερικό του Λιβάνου. Το γεγονός αυτό επέτρεψε στην κυβέρνηση να θέσει εκτός νόμου τη στρατιωτική δράση της Χεζμπολάχ και να προχωρήσει η ίδια σε διαπραγματεύσεις με το Ισραήλ, τις οποίες φυσικά η Χεζμπολάχ καταγγέλλει ως προδοτικές. Όμως αυτή η κυβέρνηση δεν έχει την εξάρτηση και δεν τελεί υπό την επιρροή της Χεζμπολάχ όπως προγενέστερες κυβερνήσεις του Λιβάνου. Και αυτό είναι ένα κρίσιμο πολιτικό στοιχείο.
Πρέπει επίσης να σημειωθεί ότι Λίβανος και Ισραήλ βρίσκονται τυπικά σε εμπόλεμη κατάσταση από την ίδρυση του Κράτους του Ισραήλ το 1948 και δεν διατηρούν διπλωματικές σχέσεις. Ωστόσο, φαίνεται ότι διαμορφώνονται πολιτικές προϋποθέσεις για να επιτραπούν επίσημες επαφές σε υψηλό επίπεδο. Το θεωρώ αυτό κεντρικό στοιχείο, που έχει αλλάξει τον Λίβανο σε σχέση με το παρελθόν. Το γεγονός ότι ακόμα και ο Νετανιάχου μίλησε πρόσφατα για «ιστορική ευκαιρία ειρήνης» του Ισραήλ με τον Λίβανο, καταδεικνύει ότι ενδέχεται να υπάρξουν εξελίξεις που μέχρι πρότινος θεωρούνταν δύσκολες ή απίθανες τα προηγούμενα χρόνια ή τις προηγούμενες δεκαετίες.
