Ο Θανάσης Μαυρίδης έκλεισε χθες τη στήλη του λέγοντας «Αν πιστέψουμε ότι και ο Μητσοτάκης δεν θα κάνει αυτά που πρέπει να γίνουν ούτε στην τρίτη τετραετία του, θα πρέπει να αρχίσουμε στα σοβαρά να εξετάζουμε το ενδεχόμενο της μετανάστευσης στην Αργεντινή του Χαβιέρ Μιλέι! Αν αντέξει κι αυτός μέχρι το τέλος!».
Επειδή η στήλη μας παρακολουθεί συστηματικά τον εκκεντρικό πρόεδρο και το μεγάλο πείραμα της Αργεντινής, η απάντηση είναι ότι ακόμη δεν χρειάζεται να πακετάρουμε. Χρειάζεται όμως να παραδεχθούμε κάτι που ενοχλεί πολύ τον ευρωπαϊκό καθωσπρεπισμό. Ο Μιλέι πήρε μία χώρα διαλυμένη από τον περονισμό, το τύπωμα χρήματος, τις επιδοτήσεις, την κρατική αυθαιρεσία και την πολιτική δειλία, και την έβαλε ξανά στον χάρτη της σοβαρότητας.
Το πιο πρόσφατο σήμα ήρθε από τη Fitch. Η Αργεντινή αναβαθμίστηκε σε B-, με σταθερή προοπτική, επειδή οι αγορές βλέπουν βελτίωση στη δημοσιονομική και εξωτερική ισορροπία, πρόοδο στις μεταρρυθμίσεις και μεγαλύτερη αξιοπιστία στην οικονομική πολιτική. Για μία χώρα που μέχρι χθες ήταν συνώνυμο της χρεοκοπίας, αυτό δεν είναι τεχνική λεπτομέρεια. Για να γίνει αντιληπτός ο άθλος του Μιλέι αρκεί να αναλογιστούμε ότι ανέλαβε τη χώρα με αξιολόγηση αντίστοιχη αυτής που είχαμε το καταστροφικό καλοκαίρι του 2015 και μέσα σε ενάμιση χρόνο την έφερε στο σημείο που ήμασταν στο τέλος του 2017, χωρίς μνημόνια, χωρίς τρόικα, χωρίς δημοσκοπικές απώλειες, και χωρίς πρώτη φορά αριστερά...
Το δεύτερο σήμα ήρθε από το ΔΝΤ. Τον Απρίλιο υπήρξε συμφωνία σε επίπεδο προσωπικού για την εκταμίευση περίπου ενός δισεκατομμυρίου δολαρίων, υπό την έγκριση του Εκτελεστικού Συμβουλίου. Το Ταμείο δεν μοίρασε φιλοφρονήσεις. Αναγνώρισε ότι η Αργεντινή συσσωρεύει ξανά συναλλαγματικά αποθέματα, ότι η κεντρική τράπεζα αγόρασε πάνω από 5,5 δισεκατομμύρια δολάρια μέσα στο 2026 και ότι η μεταρρυθμιστική γραμμή παραμένει ζωντανή.
Το τρίτο σήμα έρχεται από τις αγορές. Το country risk της Αργεντινής έπεσε στις 498 μονάδες βάσης, στο χαμηλότερο επίπεδο από τον Φεβρουάριο, ανοίγοντας ξανά τη συζήτηση για επιστροφή στις διεθνείς κεφαλαιαγορές. Δεν σημαίνει ότι η Αργεντινή έγινε Γερμανία. Σημαίνει όμως ότι έπαψε να αντιμετωπίζεται ως οικονομικός παρίας.
Και υπάρχει πια κίνηση στην πραγματική οικονομία. Η βιομηχανική παραγωγή αυξήθηκε 5% τον Μάρτιο σε ετήσια βάση, πρώτη θετική μέτρηση ύστερα από οκτώ μήνες πτώσης. Μετά το σοκ της προσαρμογής, ορισμένα κομμάτια της οικονομίας αρχίζουν να αναπνέουν. Δεν είναι ακόμη ανάσταση. Είναι όμως σφυγμός.
Η μεγάλη προοπτική βρίσκεται στην ενέργεια και στα ορυχεία. Λίθιο, χαλκός, φυσικοί πόροι, εξαγωγές, μεγάλες επενδύσεις. Η κυβέρνηση χτίζει το αφήγημα μιας χώρας που δεν ζει πια από το κράτος, αλλά από παραγωγή, κεφάλαιο, ρίσκο και εξωστρέφεια. Αυτό ακριβώς φοβούνται οι κρατιστές. Μία κοινωνία που μαθαίνει ότι ο πλούτος δεν βγαίνει από υπουργική απόφαση.
Βεβαίως, υπάρχουν σκιές. Ο πληθωρισμός πέφτει σε σχέση με την προ Μιλέι καταστροφή, αλλά οι αναλυτές τον βλέπουν ακόμη στο 30,5% για το 2026. Η ανάπτυξη προβλέπεται χαμηλότερη, στο 2,8%. Η ανάκαμψη είναι άνιση. Οι εξαγωγές, η ενέργεια, η γεωργία και τα ορυχεία τραβούν μπροστά, ενώ η κατανάλωση και τμήματα της βιομηχανίας πιέζονται. Η αντιπολίτευση, τα συνδικάτα και ο Τύπος επενδύουν στην κόπωση, στην ανεργία, στην αγοραστική δύναμη και στο κοινωνικό κόστος της λιτότητας.
Αυτή είναι η δεύτερη φάση. Ο Μιλέι σταμάτησε την αιμορραγία. Τώρα πρέπει να πείσει ότι ο ασθενής θα περπατήσει. Όμως ας μη μικραίνουμε το κατόρθωμα. Στην Αργεντινή αποδεικνύεται ξανά ότι η δημοσιονομική λογική δεν είναι νεοφιλελεύθερη εμμονή. Είναι προϋπόθεση εθνικής επιβίωσης.
Άρα όχι, Θανάση, δεν φεύγουμε ακόμη. Αλλά κοιτάμε προς την Αργεντινή με ενδιαφέρον. Διότι εκεί ένας πολιτικός κάνει, με όλα τα λάθη και τις υπερβολές του, αυτό που εμείς συχνά αναβάλλουμε με ευγένεια. Συγκρούεται με το κράτος που τρέφεται από την κοινωνία.
