Κάποτε ήταν ευλογία. Σήμερα ακούγεται σαν κατάρα. Ο λόγος για την περίφημη «Δανία του Νότου», που όλοι ονειρεύτηκαν για την Ελλάδα. Δεκαπέντε χρόνια μετά, η Δανία βρίσκεται σε κατάσταση διάλυσης, με 12 κόμματα στη Βουλή, με μια αλλόκοτη κυβέρνηση μειοψηφίας εξαρτώμενη από την άκρα αριστερά, μηδέν συνεννόηση, αποχωρήσεις, υποχωρήσεις και συνεχείς διαπραγματεύσεις μεταξύ των κομμάτων για ό,τι απίθανο βάζει ο νους. Το σχέδιο για τη διάλυση της Ευρώπης προχωρά κανονικά…
Όλα άρχισαν τον Ιανουάριο του 2014, όταν η τότε αριστερή κυβέρνηση της Δανίας έχασε έξι υπουργούς, με το Λαϊκό Σοσιαλιστικό Κόμμα - κόμμα αριστερότερο των Σοσιαλδημοκρατών της τότε πρωθυπουργού Χέλε Τόρνινγκ-Σμιτ - να αποχωρεί από τον κυβερνητικό συνασπισμό, διαμαρτυρόμενο για τη μερική πώληση της δημόσιας επιχείρησης ενέργειας Dong στην αμερικανική τράπεζα επενδύσεων Goldman Sachs. Λίγο αργότερα, το καλοκαίρι του 2014, έδωσε και ο Τσίπρας στην Ελλάδα τη μάχη κατά της «μικρής ΔΕΗ» - για να την παραδώσει στο τέλος ολόκληρη και άνευ ανταλλάγματος!
Έτσι, ο κυβερνητικός συνασπισμός της Δανίας, που ήταν ήδη μειοψηφικός, περιορίστηκε από τα τρία κόμματα στα δύο – το 2014, εντάξει;
Παρ’ όλα αυτά, η πολιτική δημοσιονομικής λιτότητας της Τόρνινγκ-Σμιτ με παράλληλη μείωση της φορολογίας των εταιριών από 25% σε 22%, έφερε ισχυρές αντιπαλότητες στην αριστερά, αλλά απέφερε καρπούς: Η ανεργία είχε πέσει στο 5,6%, το χαμηλότερο σημείο των προηγούμενων τελευταίων ετών, και η Δανία παρουσίαζε δύο διαδοχικά τρίμηνα ανάπτυξης το 2013, για πρώτη φορά από το 2011.
Ωστόσο, κάτι είχε αρχίσει να μην πηγαίνει καλά στη χώρα-πρότυπο για την Ελλάδα, όπου, να θυμίσω, οι απολύσεις ήταν ελεύθερες και επί των αριστερών κυβερνήσεων – όπως και στην επίσης αριστερόστροφη τότε Σουηδία.
Όλοι θα μας έκαναν «Δανία του Νότου»
Θυμίζω επίσης ότι κατά την προεκλογική περίοδο του 2009, ο Γιώργος Παπανδρέου είχε υποσχεθεί να μας κάνει «Δανία του Νότου». Παρουσιάζοντας από το βήμα της ΔΕΘ τα επιτεύγματά της – ενεργειακή ανεξαρτησία, χρήση ποδηλάτου κατά 50%, στροφή προς άλλες μορφές ενέργειας, υψηλοί φόροι (50%), εκ των οποίων το 33% επιστρέφει στους πολίτες ως αναδιανομή εισοδήματος, υψηλού επιπέδου παιδεία, υγεία, ασφάλιση, πρόνοια, περιορισμένος δημόσιος τομέας (μόνο το 30% των εργαζομένων είναι δημόσιοι υπάλληλοι), ένα από τα υψηλότερα κατά κεφαλήν εισοδήματα στον πλανήτη.
Οπότε, το να γίνουμε «Δανία του Νότου» ήταν πράγματι ένα φοβερό και τρομερό όνειρο…
Τον Μάιο του 2014, τη Δανία είχε φέρει ως παράδειγμα και ο τότε πρωθυπουργός Αντώνης Σαμαράς για να αντικρούσει τον Τσίπρα. Μιλώντας για το αναπτυξιακό σχέδιο της Ελλάδας, είχε πει:
«Κοιτάξτε γύρω σας: Στην Ευρώπη και λίγο παραέξω…
Χώρες όπως η Φινλανδία, η Σουηδία, η Δανία, η Ολλανδία, η Ιρλανδία, το Ισραήλ…
Είναι όλες τους συγκρίσιμες με την Ελλάδα σε μέγεθος και εδαφικά και πληθυσμιακά. Αλλά και σε μορφωτικό επίπεδο... Κι όμως, η Ελλάδα υπολείπεται αναπτυξιακά απ’ όλες αυτές σήμερα!
Σας το λέω λοιπόν, ευθέως: Και η Ελλάδα μπορεί να επιτύχει ό,τι πέτυχαν όλες αυτές. Η καθεμία ξεχωριστά και εγώ λέω και όλες μαζί!
Γιατί η Ελλάδα, δεν θα μπορούσε να έχει μια ΝΟΚΙΑ, όπως η Φινλανδία;
Γιατί η Ελλάδα, δεν θα μπορούσε να έχει την πρωτοπορία στις Ανανεώσιμες Πηγές που έχει η Δανία;
Γιατί δεν θα μπορούσε, να έχει την κτηνοτροφική παραγωγή της Δανίας ή και ακόμα της Ολλανδίας; Και τη μεταποίησή της…».
Έλα μου ντε! Τότε υπήρχε ακόμη χρόνος. Αλλά είχαμε τον Τσίπρα που τώρα ξαναέρχεται, ευελπιστώντας και πάλι να γίνουμε «Δανία του Νότου» - αλλά από την ανάποδη.
Διότι στο μεταξύ, στη Δανία το πολιτικό σκηνικό κατακερματίστηκε – παρ’ όλα τα επιτεύγματα, άρα «κάτι άλλο» σπρώχνει προς την καταστροφή!
Και αυτό πρέπει να το λάβει υπόψη της και η κυβέρνηση (που έχει επιτεύγματα, αλλά κάτι άλλο λείπει – να μην τα ξαναλέμε και μαλλιάζει η γλώσσα μας) και όλοι εκείνοι που θεωρούν ότι μια χώρα (ακόμη και η Δανία) μπορεί να πάει μπροστά όταν στη Βουλή επικρατεί πολυκομματικό χάος.
Το σύγχρονο χάος
Πάμε τώρα στα καινούργια της Δανίας:
Ως γνωστόν, οι πρόωρες εκλογές οδήγησαν τους Σοσιαλδημοκράτες της πρωθυπουργού Μέτε Φρεντέρικσεν στη μεγαλύτερη ήττα τους από το 1903, χάνοντας επτά μονάδες και 12 έδρες στο κοινοβούλιο. Την ίδια ώρα, στο κοινοβούλιο μπήκαν 12 κόμματα - τα ίδια που είχαν μπει και στις προηγούμενες εκλογές - και από αυτά μόνο τέσσερα κόμματα κατάφεραν να συνεννοηθούν για να σχηματίσουν υπό την Φρεντέρικσεν μια, παρόλα αυτά, κυβέρνηση μειοψηφίας.
Μαύρη συνεννόηση, βέβαια, αν λάβουμε υπόψη ότι στη Δανία οι περισσότεροι αναλυτές υποδέχθηκαν την κυβέρνηση με σχόλια του τύπου «και τώρα κάποιος να μας εξηγήσει τι κυβέρνηση είναι αυτή»!
Στην τρίτη πρωθυπουργική θητεία της, η Φρεντέρικσεν έστησε μια κεντροαριστερή κυβέρνηση, στην οποία μετέχουν οι Σοσιαλδημοκράτες (των οποίων ηγείται), το Σοσιαλιστικό Λαϊκό Κόμμα (Πράσινοι) της Πία Όλσεν Ντυρ, το σοσιαλφιλελεύθερο Radikale Venstre του Μάρτιν Λίντεγκααρντ και το κεντρώο κόμμα των Μετριοπαθών, του οποίου ο αρχηγός Λαρς Λόκε Ράσμουσεν, διατηρεί τη θέση του υπουργού Εξωτερικών.
Τέσσερα κόμματα, καμία Δεδηλωμένη
Ωστόσο, αυτά τα τέσσερα κόμματα μαζί συγκεντρώνουν μόνο 82 από τις 179 έδρες του δανικού κοινοβουλίου. Και προκειμένου η νέα κυβέρνηση να περνά τους νόμους, θα εξαρτάται από την ψήφο άλλων κομμάτων και, κυρίως, της ακροαριστερής Κοκκινοπράσινης Συμμαχίας, καθώς και της… διεθνιστικής Εναλλακτικής!
Με δώδεκα κόμματα στη Βουλή, ήταν αναμενόμενο. Το πρώτο κόμμα βρέθηκε με μόλις 38 έδρες και όλες τις υπόλοιπες τις μοιράστηκαν τα υπόλοιπα 11 κόμματα, τρώγοντας το ένα τις σάρκες του άλλου.
Σας θυμίζει τίποτε αυτό;
Μετά τις εκλογές της 24ης Μαρτίου, άρχισαν οι διαπραγματεύσεις. Στις 8 Μαΐου είχαμε το πρώτο ναυάγιο για τον σχηματισμό κεντροαριστερής κυβέρνησης συνεργασίας, όταν ένας πιθανός, πλην όμως σημαντικός, μελλοντικός κυβερνητικός εταίρος εγκατέλειψε τις συνομιλίες. Ο λόγος για τον ηγέτη των Μετριοπαθών Λαρς Λόκε Ράσμουσεν, ο οποίος αποχώρησε προτείνοντας να δοθεί διερευνητική εντολή στον Πόουλσεν, αρχηγό του Φιλελεύθερου Κόμματος.
Το δεύτερο ναυάγιο ήλθε στις 22 Μαΐου, μετά την αποτυχία σχηματισμού κεντροδεξιάς κυβέρνησης, υπό τον ηγέτη των Φιλελευθέρων και υπουργό Άμυνας Τρους Λουντ Πόουλσεν. Ούτε αυτός κατόρθωσε να εξασφαλίσει την υποστήριξη των Μετριοπαθών του Ράσμουσεν.
Μπροστά στο αδιέξοδο, ο βασιλιάς Φρειδερίκος της Δανίας επέστρεψε στη Μέτε Φρεντέρικσεν, δίνοντάς της εκ νέου εντολή σχηματισμού κυβέρνησης.
Αυτή τη φορά, οι Μετριοπαθείς είπαν το ναι. Δηλαδή ο Ράσμουσεν είπε δύο διαδοχικά όχι σε δύο διαφορετικά σχήματα και τελικά δέχθηκε να μπει στο πρώτο – αλλά με την τρίτη προσπάθεια!
Στην πραγματικότητα, και στις δύο περιπτώσεις οι προκλήσεις ήταν οι ίδιες: Η κρίση στη Γροιλανδία λόγω των αμερικανικών πιέσεων και η άνοδος του κόστους ζωής. Τα ίδια δηλαδή που είχε να αντιμετωπίσει και η προηγούμενη συμμαχία κεντροαριστεράς και κεντροδεξιάς, που έληξε λόγω των πρόωρων εκλογών.
Κινδυνεύει η Γροιλανδία, ασχολούνταν με τους… στάβλους!
Τώρα βρέθηκαν με κυβέρνηση μειοψηφίας, υποχρεωμένη να υποκύπτει στις πιέσεις της άκρας αριστεράς, κάτι που φάνηκε από την αρχή: Για να εξασφαλίσει την υποστήριξη της Κοκκινοπράσινης Συμμαχίας, η Φρεντέρικσεν υποσχέθηκε δωρεάν οδοντιατρική φροντίδα για όλους τους Δανούς εντός 10 ετών – ζήσε μαύρε μου να φας τριφύλλι - και δωρεάν μετακινήσεις με τα μέσα μαζικής μεταφοράς για όλους τους Δανούς κάτω των 22 ετών.
Ως προς τα υπόλοιπα της συμφωνίας: Ο ΦΠΑ θα περικοπεί στο μισό και εντελώς στα φρούτα και στα λαχανικά. Οι χαμηλοσυνταξιούχοι θα λάβουν επιπλέον 115 ευρώ μηνιαίως. Αλλά δεν θα επιβληθεί φόρος πλούτου (τον οποίο υπόσχεται ο κ. Τσίπρας). Ήταν μια προεκλογική δέσμευση της Μέτε Φρεντέρικσεν που αποσύρθηκε μετά την έντονη κριτική της επιχειρηματικής κοινότητας – με σκληρότερες αυτές της LEGO και της Maersk.
Αυτά μέχρι να ξανατσακωθούν! Διότι σε όλη την Ευρώπη, αυτοί που συμμετέχουν σε τέτοιες ερωτήσεις κυκλοφορούν με το βιβλιαράκι της συμφωνίας στο χέρι και ψειρίζουν την ψειρού!
Συμφωνήθηκε επίσης ότι η Δανία, προ των γεωπολιτικών αναταραχών, θα αυξήσει στο 5% του ΑΕΠ της για την Άμυνα και θα συνεχίσει να στηρίζει την Ουκρανία.
Παράλληλα, και αυτή η κυβέρνηση θα ακολουθήσει σκληρή πολιτική στο μεταναστευτικό, ενώ θα αλλάξουν και οι συνθήκες διαβίωσης των προς εκτροφή ζώων, με τη δημιουργία μεγαλύτερων στάβλων!
Ήταν και οι στάβλοι θέμα των συνομιλιών που κράτησαν σχεδόν 70 μέρες!
Και πολλοί είναι σήμερα εκείνοι οι αναλυτές που δεν κρύβουν την ανησυχία τους για το μέλλον της κυβέρνησης, υποστηρίζοντας ότι δεν θα μακροημερεύσει.
Υποστηρίζουν ακόμη ότι η κ. Φρεντέρικσεν δεν κέρδισε την τρίτη θητεία της με το σπαθί της, αλλά λόγω μιας κατακερματισμένης και ανερμάτιστης αντιπολίτευσης – από την οποία ωστόσο εξαρτάται απολύτως.
Αν τώρα κάποιοι επιμένουν ότι πρέπει να γίνουμε «Δανία του Νότου», τότε επιβεβαιώνεται πως το μόνο που τους ενδιαφέρει είναι η διάλυση της χώρας εν μέσω σοβαρών και υπαρκτών απειλών…
* Η Σοφία Βούλτεψη είναι βουλευτής Β3 Νοτίου Τομέα Αθηνών ΝΔ, δημοσιογράφος
