Στη ριζική αναμόρφωση του πλαισίου που διέπει την οριζόντια και κάθετη ιδιοκτησία, αλλά και γενικότερα τη συγκυριότητα ακινήτων, προχωρά το υπουργείο Δικαιοσύνης, όπως ανέφερε ο υφυπουργός Ιωάννης Μπούγας, επισημαίνοντας ότι «ρυθμίζουμε όλα τα θέματα που αφορούν σε συνιδιοκτησία ακινήτων».
«Αυτή η ρύθμιση αφορά περίπου το σύνολο των Ελλήνων, διότι κάθε ένας από εμάς θα έχει ένα ακίνητο επί του οποίου υπάρχουν ποσοστά κυριότητας ή τουλάχιστον οι περισσότεροι από τους Έλληνες» σημείωσε ο υφυπουργός.
«Υπάρχει λοιπόν μια κατάσταση η οποία δημιουργεί τεράστια προβλήματα. Δεν ταυτίζεται η πραγματική κατάσταση των ακινήτων με αυτή που περιγράφεται στο Κτηματολόγιο και αυτό περιπλέκει ακόμη περισσότερο τα πράγματα, διότι δεν έχουμε τίτλους ιδιοκτησίας πλέον για τους ανθρώπους, προκειμένου να αξιοποιήσουν και να μεταβιβάσουν τα ακίνητά τους.
Δημιουργεί δυσχέρειες στις σχέσεις μεταξύ των συνιδιοκτητών, τόσο στις πολυκατοικίες αλλά και στις κάθετες ιδιοκτησίες και όλη αυτή την κατάσταση φιλοδοξούμε να ρυθμίσουμε, να δώσουμε σε ακίνητα τα οποία είναι αόρατα στο Κτηματολόγιο, οριστικούς τίτλους για να μπορούν να τα αξιοποιήσουν οι ιδιοκτήτες τους.
Να μπορέσουμε επίσης, να δημιουργήσουμε νέους όρους αξιοποίησης των ακινήτων. Φερ’ ειπείν, τα οροφοδιαμερίσματα που υπάρχουν σήμερα στη χώρα 200-250 τετραγωνικών και σήμερα δεν είναι δυνατόν να δημιουργηθούν επιμέρους οριζόντιες ιδιοκτησίες, δίνουμε τη δυνατότητα σε έναν που είχε αγοράσει κάποτε ένα διαμέρισμα 200 τετραγωνικών μέτρων και σήμερα έχει δύο παιδιά, να μπορέσει αυτό να το χωρίσει σε δύο διαμερίσματα, έτσι ώστε να πάρει κάθε ένα από τα παιδιά του ανεξάρτητη ιδιοκτησία.
Αυτό μπορεί να το επέτρεπε ο κανονισμός, δεν το επέτρεπε όμως ο νόμος. Εμείς λοιπόν θα εναρμονίσουμε τους κανονισμούς με τον νόμο. Όχι μόνο με τη νομοθεσία, η οποία έχει να κάνει με την οριζόντια ιδιοκτησία, αλλά και με αυτή που αφορά τον χωροταξικό σχεδιασμό.
Γι’ αυτό και στην Επιτροπή συμμετέχει εκπρόσωπος από το ΥΠΕΝ με το Εθνικό Κτηματολόγιο, έτσι ώστε να μην έχουμε προβλήματα και να μπορούμε να έχουμε άμεσα τίτλους εγγραφής των δικαιωμάτων στο Κτηματολόγιο και να ρυθμίσουμε και τις σχέσεις που αφορούν τους οικοπεδούχους και τους καθολικούς διαδόχους τους και να βάλουμε νέους κανόνες στην αντιπαροχή. Γιατί και σήμερα ξέρετε ότι, υπάρχουν ακίνητα, που το καθεστώς αντιπαροχής στη χώρα μας είναι βαρύ θεσμικά, δαπανηρό και χρονοβόρο, που αποθαρρύνει την αξιοποίηση με αντιπαροχή αυτών των ακινήτων αν υπάρχουν διαφωνίες μιας μειοψηφίας συνιδιοκτητών.
Εμείς θα μειώσουμε το ποσοστό το οποίο χρειάζεται για να αποφασιστεί η αντιπαροχή από το 65%, σκεφτόμαστε στο 51% των συγκυρίων, θα κάνουμε πιο απλή τη διαδικασία και όχι τόσο δύσκολη, με κατάθεση σε συμβολαιογράφο, αδειών, τοπογραφικών κτλ που καταλαβαίνετε ότι δημιουργεί ένα μεγάλο κόστος με αμφίβολο αποτέλεσμα αν θα μπορέσει να ευδοκιμήσει η προσπάθεια αντιπαροχής, καθώς επίσης θα δούμε λίγο το καθεστώς δόμησης σε συνεννόηση με το ΥΠΕΝ για τα εκτός σχεδίου, έτσι ώστε χωρίς να είμαστε αντίθετοι προς τη νομολογία, όπως έχει διαμορφωθεί, του Συμβουλίου Επικρατείας, να μπορέσουμε με έναν τρόπο ορθολογικό να δώσουμε δυνατότητες ανοικοδόμησης και αξιοποίησης» ανέφερε χαρακτηριστικά ο κ. Μπούγας.
Επισήμανε ξανά ότι οι όροι δόμησης που έχουν τεθεί από το ΥΠΕΝ και από το Συμβούλιο της Επικρατείας, είναι απολύτως σεβαστοί και γι΄ αυτό στην Επιτροπή συμμετέχει δικαστής από το ΣτΕ, ώστε όλες οι αποφάσεις και όλες οι ρυθμίσεις να είναι απολύτως συμβατές με την νομολογία του Συμβουλίου Επικρατείας για τη δόμηση και για τον χωροταξικό σχεδιασμό της χώρας.
«Σήμερα, υπάρχουν ακίνητα, πολυκατοικίες όπου έχουμε κάποιους ιδιοκτήτες, έχει αδιάθετα ποσοστά και το δικαίωμα του υψούν που καμιά φορά ξέρετε είναι ένα δικαίωμα που κανείς ποτέ δεν μπορεί να το χρησιμοποιήσει. Εδώ λοιπόν, δίνουμε τη δυνατότητα τροποποίησης της συστατικής πράξης είτε να αποδοθούν ποσοστά, αλλά ποσοστά τα οποία να έχει νόημα και να μπορούν να αξιοποιηθούν στους οικοπεδούχους ή στους καθολικούς διαδόχους. Δηλαδή, έχουμε ρυθμίσεις που καταλαμβάνουν το σύνολο των θεμάτων που απασχολούν τη συνιδιοκτησία» συμπλήρωσε. «Τα θέματα θα τεθούν στην Επιτροπή. Θα λυθούν όμως με έναν τρόπο ο οποίος θα δίνει το δικαίωμα αξιοποίησης των ακινήτων και των ποσοστών επί των ακινήτων, χωρίς όμως να δημιουργούνται ξανά καταστάσεις άναρχες που θα οδηγήσουν τους ιδιοκτήτες στα δικαστήρια» τόνισε ο κ. Μπούγας.
Σε ό,τι αφορά τα κοινόχρηστα και τα μέτρα που προβλέπεται πως θα ισχύσουν με τις νέες ρυθμίσεις, στην περίπτωση απλήρωτων λογαριασμών, ανέφερε καταρχήν ότι αν η πολυκατοικία έχει έναν αριθμό διαμερισμάτων και πάνω, ο διαχειριστής να μην είναι φυσικό πρόσωπο, αλλά να ανατίθεται ή σε κάποιον λογιστή σε κάποια εταιρία η διαχείριση των κοινοχρήστων έτσι ώστε να υπάρχει άμεση ανταπόκριση.
«Επειδή όλα έχουν και μειονεκτήματα και πλεονεκτήματα, σήμερα, το να υπάρχουν άνθρωποι οι οποίοι δεν πληρώνουν τα κοινόχρηστα, να είναι αναγκασμένο το φυσικό πρόσωπο ο διαχειριστής, να τους ζητά με δικαστικό τρόπο να καταβάλλουν τα κοινόχρηστα, οι δαπάνες αυτές να μεγεθύνονται και τελικά να επιβαρύνουν τους συνιδιοκτήτες, λέμε λοιπόν ότι όλα αυτά πρέπει να αντιμετωπίζονται έγκαιρα, έτσι ώστε να μην πλήττονται οι ίδιοι οι ιδιοκτήτες και το θέμα να επιλύεται από τον διαχειριστή αυτόν που θα ασκεί καθήκοντα διαχειριστή αμέσως.
Εάν είναι ένας αριθμός διαμερισμάτων και πάνω, τότε το φυσικό πρόσωπο διαχειριστής, καταλαβαίνετε και σήμερα έχει δυσκολία ο άνθρωπος αυτός και να διαχειριστεί την υπόθεση και να καταφύγει στα δικαστήρια για να μπορέσει να εισπράξει τα κοινόχρηστα, πρέπει λοιπόν να βρούμε έναν σύγχρονο τρόπο μειώνοντας τα δικαστικά έξοδα, να δώσουμε τη δυνατότητα άμεσης είσπραξης αυτών που οφείλουν τα κοινόχρηστα, έτσι ώστε να μην επιβαρύνονται μεσομακροπρόθεσμα οι υπόλοιποι ιδιοκτήτες» εξήγησε ο κ. Μπούγας και σημείωσε ότι τώρα ανοίγει το θέμα ρύθμισης της συνιδιοκτησίας και όλα θα τεθούν υπ’ όψιν της επιτροπής.
Στον προβληματισμό που προκύπτει αβίαστα, ότι ενδεχομένως οι νέοι κανόνες φέρουν μεγαλύτερα προβλήματα στις λειτουργία των πολυκατοικιών και των σχέσεων μεταξύ των συνιδιοκτητών, ο κ. Μπούγας απάντησε «κατ’ αρχάς, θέλουμε να βάλουμε μια τάξη, όχι να δημιουργήσουμε μεγαλύτερη αταξία. Όλα αυτά τα ζητήματα τα οποία επισημαίνετε, σήμερα είναι άλυτα και δημιουργούν ένταση στις σχέσεις των συνιδιοκτητών. Στην επιτροπή λοιπόν που θα τεθούν όλα αυτά και θα υπάρχουν εκπρόσωποι από όλους και από τους ιδιοκτήτες και από το ΥΠΕΝ και από το Κτηματολόγιο, όλα αυτά θα τεθούν επί τάπητος για να αντιμετωπιστούν με τον καλύτερο δυνατό τρόπο».
«Ξέρετε ότι έχουν τα 100 αυτά χρόνια απασχολήσει τα δικαστήρια μας. Υπάρχουν λοιπόν και λύσεις από την νομολογία, οι οποίες είναι οι βέλτιστες που θα ενσωματωθούν στο σχέδιο νόμου. Ένα είναι αυτό. Το δεύτερο, για την αναβάθμιση των κτιρίων, πολλές φορές προκύπτει το πρόβλημα επειδή δεν υπάρχει καταστατικό, δηλαδή δεν υπάρχει ο νόμος, το καταστατικό της πολυκατοικίας που να ορίζει συγκεκριμένες προϋποθέσεις και να θέτει τους όρους για την αναβάθμιση των ακινήτων και για την αξιοποίησή τους και καταφεύγουμε πλέον στις Γενικές Συνελεύσεις που εκεί, με μια δύσκολη διαδικασία και με δυνατότητα της μειοψηφίας ουσιαστικά να έχει όμηρο την πλειοψηφία, έτσι όπως σήμερα έχει διαρθρωθεί ο νόμος και πολλές από αυτές τις αποφάσεις προσβάλλονται στα δικαστήρια.
Όλο λοιπόν αυτό δημιουργεί μια ένταση στις σχέσεις των συνιδιοκτητών, αδυναμία αξιοποίησης των ακινήτων, αναβάθμισης των πολυκατοικιών. Αυτά ακριβώς θέλουμε να ρυθμίσουμε και η αναβάθμιση η ενεργειακή των πολυκατοικιών είναι και μια ανάγκη. Δηλαδή δεν είναι μια ευχέρεια των συνιδιοκτητών ή που μπορεί καταχρηστικά να αντιδρά μια μειοψηφία.
Εάν πρέπει να γίνει αναβάθμιση και δεν συμφωνούν στο κόστος της αναβάθμισης ή τους όρους αναβάθμισης ξέρετε, ο τελικός κριτής μπορεί να είναι ακόμη και το δικαστήριο. Πρέπει να δίνουμε όμως διεξόδους έτσι ώστε να λαμβάνονται αποφάσεις και να μην πάντα η λήψη αποφάσεων προσκρούει είτε σε μία μειοψηφία είτε στην καταχρηστική συμπεριφορά κάποιου. Και αυτό το βλέπετε καθημερινά. (..) Μπορεί να υπάρχει και μια καταχρηστική συμπεριφορά ενός ενοίκου που καίτοι έχει την δυνατότητα και αναγνωρίζει την υποχρέωση να πάμε σε αναβάθμιση, καταχρηστικά, επειδή δεν έχει καλές σχέσεις με τους υπόλοιπους, να αντιδρά. Και αυτό πρέπει να το ρυθμίσουμε και να το παρακάμψουμε.
Όπως μια σύγχρονη μορφή αξιοποίησης ακινήτων, αναφέρομαι στα Airbnb, σήμερα είναι μια γκρίζα ζώνη, διότι δεν ρυθμίζεται ούτε από τον νόμο της κυριότητας ούτε από τα καταστατικά» συμπλήρωσε ο υφυπουργός.
«Όπως έγινε και στο Κληρονομικό Δίκαιο, που είχατε επισημάνει ζητήματα που θα δημιουργούσαν εντάσεις, θα δημιουργούσαν αντιπαραθέσεις, διαφορετικές γνώμες, εκεί λοιπόν, στην επιτροπή, τα λύσαμε με τον καλύτερο δυνατό τρόπο, διότι είδαμε τη νομολογία, το τι συμβαίνει σε άλλες χώρες, διότι δεν είμαστε μόνοι μας στον πλανήτη, στην Ευρώπη, έχουμε τη δυνατότητα να βλέπουμε πώς έχουν ρυθμιστεί τέτοια ζητήματα σε άλλες χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης, τι καθεστώς νομοθετικό υπάρχει εκεί. Θα μπορέσουμε να το προσαρμόσουμε με βάση τα ελληνικά δεδομένα στην ελληνική πραγματικότητα και νομίζω ότι όπως έγινε και με το Κληρονομικό που ενώ ξεκινήσαμε με αμφισβητήσεις, εντάσεις και σήμερα είναι ένα νομοθέτημα κοινής αποδοχής, έτσι θα συμβεί και με τον Κώδικα Ιδιοκτησίας των Ελλήνων.
Θέλουμε να έχει γίνει νόμος του κράτους μέχρι τέλους του έτους, έτσι ώστε να είναι από τα νομοθετήματα που θα έχει ψηφίσει η Εθνική αντιπροσωπεία πριν τη λήξη της κοινοβουλευτικής περιόδου. Αλλά θέλω να μείνει μια πρόταση ότι, δεν είναι δυνατόν να η ελληνική πολιτεία να ανέχεται μια διάσπαρτη νομοθεσία 1.116 νομοθετημάτων 100 ετών που δημιουργούν τεράστια προβλήματα στην συγκυριότητα, στην εθνική οικονομία και στις τοπικές οικονομίες» επισήμανε καταλήγοντας.
