Η Γερμανία σχεδιάζει αλλαγές στο συνταξιοδοτικό της σύστημα, σε μια προσπάθεια να περιορίσει το βάρος που επωμίζονται οι νεότεροι εργαζόμενοι, καθώς η μεγαλύτερη οικονομία της Ευρώπης βρίσκεται αντιμέτωπη με τη μαζική συνταξιοδότηση της γενιάς των baby boomers.
Σύμφωνα με το Reuters, οι προτάσεις προβλέπουν τη δημιουργία ενός κεφαλαιοποιητικού ταμείου στα πρότυπα της Σουηδίας, στο οποίο θα καταβάλλουν υποχρεωτικές εισφορές εργαζόμενοι και εργοδότες. Τα χρήματα θα επενδύονται σε χρηματοοικονομικά περιουσιακά στοιχεία, ώστε να στηριχθεί μελλοντικά η χρηματοδότηση των συντάξεων και να μειωθεί η πίεση στο σημερινό αναδιανεμητικό σύστημα, όπου οι ενεργοί εργαζόμενοι χρηματοδοτούν τους σημερινούς συνταξιούχους.
Η ανάγκη αλλαγών γίνεται ολοένα πιο επιτακτική. Σύμφωνα με τη γερμανική στατιστική υπηρεσία, έως το 2040 περίπου 13,3 εκατομμύρια οικονομικά ενεργοί πολίτες θα έχουν ξεπεράσει το νόμιμο όριο συνταξιοδότησης των 67 ετών, αριθμός που αντιστοιχεί στο 30% του περσινού εργατικού δυναμικού. Παράλληλα, εξετάζεται σταδιακή αύξηση της ηλικίας συνταξιοδότησης, συνδεδεμένη με το προσδόκιμο ζωής, η οποία θα μπορούσε να φτάσει κοντά στα 70 έτη έως τη δεκαετία του 2090. Προτείνεται επίσης η κατάργηση της δυνατότητας συνταξιοδότησης στα 63 χωρίς περικοπές.
Ωστόσο, οικονομολόγοι προειδοποιούν ότι οι αλλαγές θα ανακουφίσουν μόνο σταδιακά τους νεότερους. Κατά τη μεταβατική περίοδο, οι νέοι εργαζόμενοι θα συνεχίσουν να σηκώνουν σημαντικό βάρος, ενώ το νέο κεφαλαιοποιητικό σκέλος θα καλύπτει μόνο μέρος των μελλοντικών συντάξεων.
Το πρόβλημα είναι βαθύτερο. Οι baby boomers μπήκαν στην αγορά εργασίας σε μια περίοδο χαμηλής ανεργίας, ισχυρής βιομηχανικής ανάπτυξης, φθηνότερης κατοικίας και αυξανόμενων τιμών περιουσιακών στοιχείων. Αντίθετα, οι millennials βρέθηκαν αντιμέτωποι με υψηλή ανεργία, τη χρηματοπιστωτική κρίση, την πανδημία και την ενεργειακή κρίση μετά τη ρωσική εισβολή στην Ουκρανία.
Η εισοδηματική ανισορροπία είναι πλέον εμφανής. Στα μέσα της δεκαετίας του 1990, οι Γερμανοί 25-34 ετών είχαν ελαφρώς υψηλότερο διαθέσιμο εισόδημα από την ηλικιακή ομάδα 55-64. Σήμερα, η εικόνα έχει αντιστραφεί, με τους 55-64 ετών να έχουν περίπου 12% υψηλότερο διαθέσιμο εισόδημα.
Την κατάσταση επιδεινώνει και η στέγαση. Η Γερμανία έχει το χαμηλότερο ποσοστό ιδιοκατοίκησης στην Ευρώπη, περίπου 47%, ενώ στους τριαντάρηδες το ποσοστό έχει πέσει στο 32% από 41% πριν από τρεις δεκαετίες. Έτσι, η νέα γενιά δυσκολεύεται όχι μόνο να χρηματοδοτήσει τις συντάξεις των μεγαλύτερων, αλλά και να χτίσει δικό της πλούτο.
