Αισθητή αποκλιμάκωση καταγράφουν οι τιμές των καυσίμων στην ελληνική αγορά τις τελευταίες ημέρες, καθώς η υποχώρηση των διεθνών τιμών πετρελαίου αρχίζει να αποτυπώνεται ολοένα και πιο έντονα στις αντλίες. Η πτώση του Brent κάτω από τα 80 δολάρια ανά βαρέλι, σε συνδυασμό με τη βελτίωση του κλίματος στις διεθνείς αγορές ενέργειας, δημιουργεί προσδοκίες για περαιτέρω ελάφρυνση του κόστους μετακίνησης νοικοκυριών και επιχειρήσεων.
Σύμφωνα με τα τελευταία στοιχεία της αγοράς, η μέση πανελλαδική τιμή της αμόλυβδης διαμορφώνεται πλέον κοντά στα 1,94 ευρώ ανά λίτρο, έναντι 2,13 ευρώ στα τέλη Μαΐου. Αντίστοιχα, το πετρέλαιο κίνησης κινείται γύρω στα 1,65 ευρώ ανά λίτρο, από 1,82 ευρώ που ήταν πριν από περίπου έναν μήνα.
Η αποκλιμάκωση έρχεται μετά από μια περίοδο έντονων ανατιμήσεων που προκλήθηκαν από τη γεωπολιτική αβεβαιότητα στη Μέση Ανατολή και τις ανησυχίες για την ασφάλεια των διεθνών ενεργειακών ροών.
Παράγοντες της αγοράς εκτιμούν ότι η πτωτική τάση δεν έχει ολοκληρωθεί, καθώς αρκετά πρατήρια εξακολουθούν να διαθέτουν αποθέματα που αγοράστηκαν σε υψηλότερες τιμές. Με την ανανέωση των αποθεμάτων σε χαμηλότερο κόστος, αναμένεται να περάσουν σταδιακά νέες μειώσεις στη λιανική αγορά κατά τις επόμενες ημέρες.
Απομακρύνεται το σενάριο επιδότησης στο ντίζελ τον Ιούλιο
Το ενδιαφέρον στρέφεται πλέον στο πετρέλαιο κίνησης και ειδικότερα στο κατά πόσο θα συνεχιστεί η κρατική επιδότηση στην αντλία μετά την 1η Ιουλίου. Μέχρι στιγμής δεν υπάρχουν επίσημες αποφάσεις, ωστόσο πληροφορίες από κυβερνητικές και επιχειρηματικές πηγές αναφέρουν ότι το ενδεχόμενο παράτασης του μέτρου δεν θεωρείται πιθανό.
Σε περίπτωση που η επιδότηση τερματιστεί, η λιανική τιμή του diesel θα μπορούσε να δεχθεί άμεση ανοδική πίεση, περιορίζοντας μέρος του οφέλους που έχει προκύψει από τη διεθνή αποκλιμάκωση. Η εξέλιξη αυτή παρακολουθείται στενά από τον κλάδο των μεταφορών, αλλά και από τις επιχειρήσεις που εξαρτώνται σε μεγάλο βαθμό από το ενεργειακό κόστος.
Την ίδια στιγμή, η κυβέρνηση εκπέμπει μήνυμα ότι η μείωση των διεθνών τιμών θα πρέπει να μεταφέρεται χωρίς καθυστερήσεις στους καταναλωτές. Παράγοντες της αγοράς αναγνωρίζουν ότι απαιτείται συνήθως ένα εύλογο χρονικό διάστημα μέχρι να αποτυπωθούν πλήρως οι αλλαγές στη διεθνή αγορά, καθώς μεσολαβεί η προμήθεια, η αποθήκευση και η διάθεση των νέων ποσοτήτων καυσίμων.
Για την ώρα, οι συνθήκες στην αγορά δείχνουν περισσότερο ισορροπημένες σε σχέση με το προηγούμενο διάστημα, με το βλέμμα να παραμένει στραμμένο στις διεθνείς εξελίξεις και ιδιαίτερα στις κινήσεις που θα επηρεάσουν την παγκόσμια προσφορά πετρελαίου κατά την κορύφωση της θερινής περιόδου.
Παρά τη συνεχιζόμενη αστάθεια στη Μέση Ανατολή, οι διεθνείς αγορές ενέργειας εμφανίζονται σήμερα αισθητά πιο ψύχραιμες σε σχέση με προηγούμενες γεωπολιτικές κρίσεις. Στελέχη του ενεργειακού κλάδου επισημαίνουν ότι η παγκόσμια αγορά διαθέτει πλέον περισσότερους μηχανισμούς απορρόφησης κραδασμών, γεγονός που περιορίζει τον κίνδυνο μιας ανεξέλεγκτης εκτίναξης των τιμών.
Καθοριστικό ρόλο διαδραματίζει η ενισχυμένη παραγωγή πετρελαίου στις Ηνωμένες Πολιτείες, η οποία τα τελευταία χρόνια έχει μεταβάλει σημαντικά τις ισορροπίες στην παγκόσμια ενεργειακή αγορά. Η αυξημένη προσφορά αμερικανικού αργού έχει μειώσει την εξάρτηση πολλών δυτικών οικονομιών από τη Μέση Ανατολή, ενώ παράλληλα έχει ανακατευθύνει σημαντικές ποσότητες πετρελαίου προς τις ασιατικές αγορές.
Την ίδια στιγμή, η ανάπτυξη εναλλακτικών ενεργειακών διαδρομών και αγωγών στις χώρες του Κόλπου προσφέρει μεγαλύτερη ευελιξία στο διεθνές σύστημα εφοδιασμού. Παρότι τα Στενά του Ορμούζ εξακολουθούν να αποτελούν κομβικό πέρασμα για το παγκόσμιο εμπόριο πετρελαίου, οι αγορές δεν θεωρούν πλέον ότι μια ενδεχόμενη αναταραχή θα οδηγούσε αυτομάτως σε συνθήκες ενεργειακού σοκ αντίστοιχες με εκείνες προηγούμενων δεκαετιών.
Ιδιαίτερη βαρύτητα δίνεται και στα υψηλά στρατηγικά αποθέματα που διατηρούν μεγάλες οικονομίες, με την Κίνα να διαθέτει σημαντικά αποθέματα ασφαλείας. Αυτή η παράμετρος λειτουργεί καθησυχαστικά για τους traders, καθώς μειώνει τον κίνδυνο άμεσων ελλείψεων σε περίπτωση προσωρινών διαταραχών.
Στο επίκεντρο των συζητήσεων παραμένει επίσης το Ιράν. Η πιθανότητα σταδιακής επιστροφής μεγαλύτερων ποσοτήτων ιρανικού πετρελαίου στη διεθνή αγορά αξιολογείται ως ένας ακόμη παράγοντας που θα μπορούσε να ενισχύσει την προσφορά και να περιορίσει τις πληθωριστικές πιέσεις στις τιμές της ενέργειας. Ωστόσο, πηγές της αγοράς επισημαίνουν ότι ακόμη και σε περίπτωση πολιτικής συμφωνίας, η αύξηση της παραγωγής και των εξαγωγών δεν είναι διαδικασία που μπορεί να υλοποιηθεί άμεσα.
Αναλυτές εκτιμούν ότι το βασικό σενάριο για το επόμενο διάστημα παραμένει αυτό της σχετικής σταθερότητας, με τις τιμές του πετρελαίου να κινούνται σε διαχειρίσιμα επίπεδα. Παρ’ όλα αυτά, η αγορά εξακολουθεί να παρακολουθεί στενά τις γεωπολιτικές εξελίξεις, καθώς οποιαδήποτε νέα εστία έντασης θα μπορούσε να μεταβάλει γρήγορα το κλίμα που επικρατεί σήμερα στις διεθνείς αγορές ενέργειας.
