Η επόμενη φάση της Τεχνητής Νοημοσύνης, σύμφωνα με ανάλυση του Goldman Sachs Global Institute, δεν θα καθοριστεί μόνο από μεγαλύτερα γλωσσικά μοντέλα, αλλά από συστήματα που μπορούν να κατανοούν, να προσομοιώνουν και να «δοκιμάζουν» τον κόσμο πριν δράσουν.
Τα λεγόμενα «μοντέλα κατανόησης του κόσμου» αποτελούν μια νέα κατηγορία ΤΝ, η οποία φιλοδοξεί να μεταφέρει τις μηχανές από την απλή αναγνώριση προτύπων στην κατανόηση συστημάτων, αιτιότητας και συνεπειών.
Σε αντίθεση με τα μεγάλα γλωσσικά μοντέλα, τα οποία είναι εξαιρετικά στην παραγωγή κειμένου, τη μετάφραση, τον προγραμματισμό και την αναγνώριση μοτίβων, τα world models στοχεύουν στη δημιουργία εσωτερικών αναπαραστάσεων της πραγματικότητας. Έτσι, ένα σύστημα ΤΝ μπορεί να θέτει το κρίσιμο ερώτημα: «Αν κάνω αυτό, τι θα συμβεί στη συνέχεια;». Η δυνατότητα αυτή είναι καθοριστική σε πεδία όπου τα λάθη έχουν κόστος, όπως η ρομποτική, τα logistics, η βιομηχανία, τα αυτόνομα οχήματα, οι εφοδιαστικές αλυσίδες, η γεωπολιτική ανάλυση και η λήψη στρατηγικών αποφάσεων.
Η ανάλυση διακρίνει δύο βασικές κατηγορίες: τα μοντέλα φυσικού κόσμου, που μαθαίνουν τους κανόνες της βαρύτητας, της τριβής, της θερμότητας και της κίνησης, και τα μοντέλα κοινωνικού ή εικονικού κόσμου, που προσομοιώνουν τη συμπεριφορά ανθρώπων, θεσμών, αγορών και οργανισμών. Τα πρώτα μπορούν να βελτιώσουν τη λειτουργία ρομπότ και αυτόνομων συστημάτων, ενώ τα δεύτερα επιτρέπουν σε επιχειρήσεις και κυβερνήσεις να δοκιμάζουν σενάρια κρίσεων, στρατηγικές και αντιδράσεις πριν τις εφαρμόσουν στην πράξη.
Η Goldman Sachs υπογραμμίζει ότι τα μοντέλα αυτά δεν προβλέπουν ένα μοναδικό μέλλον, αλλά αποκαλύπτουν πιθανά σενάρια, δυναμικές και βρόχους ανατροφοδότησης. Παρά το υψηλό υπολογιστικό κόστος, η αξία τους μπορεί να αποδειχθεί μεγαλύτερη σε τομείς όπου η πρόβλεψη και η προετοιμασία δημιουργούν στρατηγικό πλεονέκτημα.
Το κρίσιμο συμπέρασμα είναι ότι η ΤΝ μετακινείται από την παραγωγή απαντήσεων προς την κατανόηση πλαισίου, περιορισμών και συνεπειών. Το ανταγωνιστικό πλεονέκτημα δεν θα ανήκει μόνο σε όσους διαθέτουν τα μεγαλύτερα μοντέλα, αλλά σε όσους μπορούν να κατασκευάσουν τις πιο πιστές προσομοιώσεις της πραγματικότητας.
